İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/649 K.2025/15

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Davalıların idarede hizmet alımı yolu ile yapılan sayaç okuma ihalesini alan yüklenici firmalar olduğunu, davalı firmalarda işçi olarak sayaç açma-kesme işinde çalışan dava dışı ...'nın idare aleyhine İzmir 15.İş Mahkemesi'nin 2014/526 Esas sayılı dosyası ile açtığı davada ödemeyen kıdem tazminatı ve sair işçilik alacaklarının idareden tahsilini talep ettiğini, mahkemece verilen 2015/389 K. sayılı kararın Yargıtay 22.Hukuk Dairesinin 2019/2296 E. 2019/7942 K. sayılı kararla ortadan kaldırıldığını, İzmir 5.İş Mahkemesinin 2019/303E., 2020/169K.sayılı ilamı ...yiz kesinlik sınırının altında olduğundan bu hali ile kesinleştiğini,

İzmir 28.İcra Müdürlüğünün 2018/10634 E.(2018/13047E.,2021/2826E.) sayılı dosyasına 07.08.2015 de 82.672,33-TL., 25.11.2020 de 48.713,37-TL., 02.04.2021 tarihinde 6.048,81-TL 20.05.2021 de 4.139,53-TL. ödeme yapıldığını, 06.09.2021 de 5.306,51-TL. taraflarına iade edildiğini, ilamın işçi alacaklarına ilişkin olması sebebi ile yine idarece vergi dairesine 4.939,83-TL gelir vergisi, 525,57-TL damga vergisi olmak üzere toplam 5.464,40-TL ödemede bulunulduğunu, ayrıca idare dava sebebi ile 2.873,05-TL ilam harcı ödemek zorunda kaldığını,

4857 sayılı İş Kanunundan kaynaklanan müteselsil sorumluluk gereği işçilik alacakları İdarece ödenmiş bulunsa da bu alacak kalemlerinden esasen işveren olan davalı şirketlerin sorumlu olduğunu, dava konusu alacağın davalılardan sorumlulukları oranında rücuen tahsilini talep etmek gerektiğini, dava konusu edilen bedellerin tahsili için.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "Dava şartı olarak arabuluculuk” başlıklı 5/A maddesi uyarınca taraflarınca arabulucuya başvurulduğunu ancak ödeme hususunda bir anlaşmaya varılamadığını, açıklanan ve yargılama sırasında re'sen tetkik edilecek nedenlerle davanın kabulüne, İdare tarafından ödenen toplam 144.605,98-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte sorumlu oldukları dönemler dikkate alınarak davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ... İnsan Kaynakları ...izlik Bakım ve Org Hizm. Enerji ve Tic. A.Ş. vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; ... A.Ş.'nin Türk Ticaret Kanunu hükümlerine tabi olarak kurulan, ayrı tüzel kişiliği, kadrosu, işleyişi ve hukuksal bağımsızlığı olan bir anonim şirket olduğunu, İzmir Büyükşehir Belediyesi ile davalı ...

A.Ş. arasında geçerli bir üst/alt işveren-asıl ilişkisi bulunmadığını, bu sebeple, davacının 01.01.2011 tarihinden önce ihale kazanmış Taşeron Şirketler de çalışmasından dolayı varsa hakları, bunların o şirketler ile onun üst işvereninden talep edilmesi gerektiğini, davalı şirketin, Büyükşehir Belediyesi'nin açtığı ihaleyi kazanarak,

örneği sunulan hizmet alım sözleşmeleri ile 01.01.2011 tarihinden başlamak üzere Büyükşehir Belediyesi'ne hizmet vermeye başladığını, davacının da davalı şirkette işe başlamasının da bu tarih olduğunu, dolayısıyla davacının daha önceki dönemde davalı şirkette çalışmadığını, bu sebeple, davalı şirketin kıdem tazminatı sorumluluğunun o tarihten sonrası için söz konusu olacağını, davalı şirketin davacı yönünden kıdem tazminatından sorumlu olduğu dönemin 01.01.2011 ila 30.06.2014 dönemi olduğunu, davalı şirketin de bu döneme ilişkin kıdem tazminatını, davacı işten ayrılırken ödediğini,

davalı şirketin davacı yönünden izin sorumluluğu olan dönem 01.01.2011 ila 30.06.2014 dönemi olduğunu, davalı şirketin de bu döneme ilişkin iznini davacıya kullandırıldığını, Davacı tarafın, müvekkili ihbar olunan şirket döneminde hafta tatili çalışması yapmadığını, Bu sebeple işbu talebin de reddini talep ettiklerini, ...’nın davalı şirkette çalıştığı 01.01.2011 ila 30.06.2014 tarihleri arası döneme ilişkin olarak ...’nın hak ettiği kıdem tazminatını ödediğini, yine bu döneme ilişkin olarak izinlerini de kullandığı,

işyeri şahsi dosyasında bulunan kayıtlar ve ibraname ile sabit olduğunu, hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla, yerleşik Yargıtay içtihatları gereği, davalı şirketler ile davacı idare arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinde açık hüküm bulunmaması halinde işçilere ödenen işçilik alacaklarından davacı idare ile hizmet alımı yapılan şirketlerin, şirketlerin dönemleri de dikkate alınarak yarı yarıya sorumlu olması uygulamasının benimsendiğini,

davalı şirket ile davacı idarenin imzalamış olduğu hizmet alım sözleşmesinde açık hüküm bulunmadığından 01.01.2011-30.06.2014 dönemleri için hesaplanan miktarın yarısının davacı İdare üzerinde bırakılması gerekeceğini, arz olunan nedenler ile haksız ve hukuki dayanaktan mesnetten yoksun davanın reddine, mahkeme masrafı ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Elektrik Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Dava konusu olayda, davacı ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davalı asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu'ndan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu olduğunu, burada kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenlerin, dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumlu olduklarını, davacı kurumun yaptırdığı işlere ilişkin olarak işçiye ödenen haklardan dolayı iş hukuku gereğince alt işveren, asıl işveren sıfatları ile sorumlu olmalarının,

işçilik haklarının garanti altına alınmasına yönelik olup kurum ile yüklenici arasındaki hukuki ilişkinin ise kurulan sözleşme ile Borçlar Hukuku gereğince düzenlenmiş hükümlere göre çözümlenmesi gerektiğini, Sayacı Okuma ve Açma Kesme İşi Sözleşmesi eklerinde dava dışı işçiye yapılacak ödemelerin tamamından taşeron firmanın yükümlü olacağı konusunda açık ve net bir hüküm olmadığı hallerde tarafların müteselsilen sorumlu olduklarını, müteselsil sorumluluğun ise alt işverenlerin işçiyi çalıştırdıkları dönemlerine düşen bedelin yarısı kadar olduğunun yüksek mahkeme kararları ile de benimsenmiş olduğunu, davalı idare tarafından,

davalı idarenin asıl işi ihale etmek sureti ile müvekkili yüklenici uhdesine bırakıldığını, davacının asıl işinde çalışan işçilerin kıdem tazminatı ödemesinden asıl işveren olan davacı idarenin sorumlu olduğunu, Gelir vergisi, damga vergisi ve karar harcının müvekkilinden talep edilmesinin mümkün olmadığını, avans faizi talebine de itirazları olduğunu, davacı tarafından avans faizi talep edilemeyeceğini, davacının haksız talebinin reddini talep ettiklerini, izah edilen nedenler huzurdaki davanın esastan reddini talep etme zarureti doğduğunu, başkaca dava ve talep hakları saklı kalmak koşulu ile,

davanın zamanaşımı nedeni ile reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın izah edilen nedenlerle esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE:

1-. Dava taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi nedeniyle dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatının ve sair işçi alacaklarının davalılara işçinin çalıştırıldığı dönemler itibariyle rücu edilmesi talepli alacak davasıdır.

2- Davacı vekili dava dilekçesi ile davalı alt işverenlerle imzalanan hizmet sözleşmelerinin dönemleri itibariyle dava dışı işçi ...'ya son parçası 20/05/2021 tarihinde ödenen kıdem tazminatının davalılardan tahsilini talep etmiştir.

3- Dosyaya sunulan deliller doğrultusunda yapılan incelemede taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinde yüklenicilerin işçileri çalıştırdıkları dönemlerle sınırlı olmak üzere sorumluluklarının bulunduğu anlaşılmıştır.

4- Davalıların sorumlu oldukları tutarın belirlenmesi için dosya işçilik alacakları hesaplamaları konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 19.07.2022 tarihli raporun sonuç kısmında Davacının taleplerinden davalıların payına düşen ödeme unsurlarının istihdam eden şirketlerin çalıştırma günlerine göre paylarına düşen ödeme unsurları tablosu ve de İcra takip sürecinde Dava dışı ...'yı istihdam eden şirketlerin çalıştırma günlerine göre paylarına düşen ödeme unsurları tablosu olmak üzere birbirini tamamlayan tablo halinde sunulduğu görülmüştür.

5- İzmir... İş Mahkemesi'nin... K sayılı ilamı ile ... hakkında 34.358,63-TL Kıdem Tazminatı, 351,76-TL Emekliliğe Teşvik Tazminatı, 6.997,37-TL Yıllık İzin Ücreti, 10.795,08-TL Fazla Mesai Ücreti, 538,22-TL Genel Tatil Ücreti, 1.779,41-TL Hafta Tatili Ücretinden oluşan (toplam 54.820,47-TL) alacağının davalı ...'dan alınarak davacı ...'ya ödenmesine karar verildiği, kararın kesinleştiği, ilamın İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyasında takibe konu edildiği, böylelikle takip vekalet ücreti ve takip masrafları ile ...'nun sorumlu olduğu meblağın artmış olduğu görülmüştür.

Bu nedenle bilirkişi raporunda icra takibi öncesi ve sonrasına ilişkin 2 ayrı tablo oluşturulduğu, sunulan tablolarda her bir davalı için belirtilen rakamların toplamı kadar davacı ...'nun davalılardan rücu alacağının bulunduğu anlaşılmıştır.

6- Bilirkişi raporu ile belirlenen tutarların davacının iddia etmiş olduğu çalışma dönemlerine uygun olduğu bu haliyle davalıların bilirkişi raporu ile tespit edilen miktarlar itibariyle kıdem tazminatından sorumluluklarının bulunduğu değerlendirildiğinden davanın kabulü ile her bir alt işverenin bilirkişi raporu ile tespit edilen alacak miktarınca davacıya karşı sorumlu olduğuna dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

7- Davalılar arasında İhtiyari Dava Arkadaşlığı bulunduğundan ve her bir iş ortaklığı hakkında açılan davanın esasında farklı birer dava olduğu gözetilerek her bir iş ortaklığı aleyhinde kabul edilen tutarlar ayrı ayrı gösterilmiş, iş ortaklıkları aleyhinde dava değerine göre ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmiştir.

8- Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi kök raporu Mahkememizce de benimsenerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... e-imza Hakim ... · e-imza