İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/212 K.2025/457

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle. Davalı yanın, İzmir... İcra Müdürlüğünü...

E. sayılı icra takibine haksız ve yersiz olarak takibi uzatmak maksadıyla borca itiraz ettiğini, davalı yanın bu haksız ve yersiz itirazı üzerine İcra Müdürlüğü’nce icra takibi durdurulduğunu, Müvekkili şirketin, davalı yan ile olan ticari ilişkisinden kaynaklanan ve muhtelif adette faturaya dayanan toplam 9.367,29 TL alacağı bulunduğunu, davalı yanın, müvekkili şirkete olan borcunu bu zamana kadar ödemediğini, müflis şirket adına, davalıdan olan alacağını tahsil edebilmek için 16.03.2023 tarihinde İzmir ...

İcra Müdürlüğünün ...

E sayılı icra takip dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı yan itirazında müflis şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı gerekçesiyle icra takibine haksız ve yersiz olarak itiraz etmiş ise de yargılama sırasında tarafların ticari defterleri üzerinde yapılacak bilirkişi incelemesi ve taraflar arasındaki cari hesap hareketleri incelendiğinde davalı yanın müvekkiline 9.367,29-TL borcu olduğunun ispatlanacağını, davanın kabulü ile davalının alacağı semeresiz bırakmak gayesiyle haksız ve kötü niyetli olarak yaptığı itirazının iptali ile izmir... icramüdürlüğü’nün... e sayılı takibin devamına,

alacağı semeresiz bırakmak maksadı ile yapılan haksız itiraza istinaden kötü niyetli davalı-borçlu şirket aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle. Davalı/Müvekkili... Ltd.

Şti.'nin ağırlıklı olarak Denizli ilinde olmak üzere Ege Bölgesi’nde perakende mağazacılık, akaryakıt istasyonu işletmeciliği, akaryakıt taşıt tanıtma sistemi distribütörlüğü faaliyetlerini yürüttüğünü, akaryakıt taşıt tanıtma sistemi; ticaret şirketlerinin sahip oldukları motorlu taşıtların akaryakıt ihtiyacını, taşıtlara takılan bir kit marifetiyle, her alımda ödeme yapılmasına ihtiyaç duyulmamasını sağlayan ve kısaca “Taşıtmatik” şeklinde anılan akıllı akaryakıt tedariki yöntemi olduğunu, Davacı/Müvekkilinin, akaryakıt tedarikçisi...

Petrolleri Anonim Şirketi ile yürürlükteki distribütörlük sözleşmesi kapsamında Türkiye genelinde taşıtmatik satışı ve pazarlaması işini üstlendiğini, bu işe özel pazarlama teşkilatı kurduğunu, pek çok kentte yüzlerce firmadan oluşan bir müşteri portföyü oluşturduğunu, Davacı/(İflas Nedeniyle) Tasfiye Halinde Üsküplü Gıda Tarım Hayvancılık ve Turizm San. Tic. Ltd.

Şti. ile de Davalı/Müvekkil arasında 24.12.2019 tarihli Taşıtmatik Sözleşmesi akdedildiğini, Davacı/(İflas Nedeniyle) Tasfiye Halinde Üsküplü Gıda Tarım Hayvancılık ve Turizm San. Tic. Ltd. Şti.'nin, Davalı Müvekkilinin iflas açıldıktan sonra Davacıya ödeme yaptığına ilişkin iddiasının kabulü mümkün olmadığını, zira Müvekkili Şirket tarafından iflas açıldıktan sonra Davacıya yapılan bir ödeme bulunmadığını, haksız ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyası, ticari defter ve kayıtları, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.

Bilirkişiden alınan 11/09/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...Davalı tarafın, mahkemeye beyan ettikleri adreste yer alan ticari defter ve belgeleri üzerinde yapmış olduğum incelenme ile mahkeme dosyası üzerinde yapmış olduğum inceleme neticesinde takdir ve kararın mahkemenizde olması kaydıyla;

1) Davalının 2022 ve 2023 yılı ticari defter ve belgelerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin TTK ilgili maddelerine uygun şekilde ve zamanında yapıldığı, kayıt nizamının ve belgelerinin birbirini doğrular şekilde VUK ilgili maddelerine uygun şekilde tutulduğu, bu sebeple defter ve belgelerinin dava konusu işlemler bakımından kendisi lehine delil niteliğine haiz olduğunu,

2) Davalının kayıtlarından, davacı ile aralarında karşılıklı mal ve hizmet alışverişinin olduğunu, davalının davacıdan almış olduğu mal ve ürün bedellerini iflas tarihinden önce ödemiş olduğunu, iflas tarihinde ve sonrasında davacıya mal karşılığında borcunun olmadığını,

3) Taraflar arasında yapılan Taşıtmatik Akaryakıt alımı sözleşmesine göre davacının peşin ödeme yaptığını, buna karşılık akaryakıt alımının gerçekleştiği tarihte davalı tarafından fatura kesildiğini, iflas tarihinde (09.09.2022) davacının davalıdan 9.367,29-TL alacaklı olduğunu,

4) İflas tarihinden sonra davalı tarafından kesilen fatura içeriklerinin 01.09.2022 ile 26.10.2022 tarihlerinde davacı tarafından alınan akaryakıt bedeli olduğunu, davacının kalan alacak bakiyesi olan 264,72-TL’nin davalı tarafından iflas masasına değil, davacı hesabına ödeme yapıldığını,

5) Davacının başlatmış olduğu 9.367,29-TL ödeme icra emrinin takip tarihinde (27.03.2023) davalı kayıtlarında davacının alacak bakiyesinin olmadığını," şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişiden alınan 11/09/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...Sayın Mahkemenizin verdiği talimat doğrultusunda; davacı ticari defterleri ve dayanağı belgeleri üzerinde yapılan inceleme ve Raporun “İnceleme Ve Değerlendirmeler” bölümünde yapılan açıklamalar doğrultusunda;

DAVACI TİCARİ DEFTERLERİNİN TASDİKİNE İLİŞKİN İNCELEMEDE

Davacı tarafından incelenmek üzere ibraz edilmiş bulunan 2022 ve 2023 yılına ait ticari defterlerinin 213 sayılı VUK.

221. ve 222.maddeleri uyarınca ve 6102 sayılı TTK’nun 64/3. maddesi uyarınca noter açılış onaylarının süresinde yaptırıldığı, 6102 sayılı T.T.K 64/3. maddesi uyarınca 2022 ve 2023 yılları yevmiye defterine yapılması gereken kapanış tasdikinin yaptırılmadığı, 2022 yılı envanter ve kebir defterleri ile 2023 yılı yevmiye, kebir, envanter defterlerinin yazdırılmadığı; yalnızca açılış tasdikinin bulunduğu, bastırılan sayfa sayısının 0 olduğu, 2022 yılı yevmiye defterinde 30.04.2022 tarihine kadar olan kayıtların yazdırıldığı bu tarihten sonraki kayıtların bulunmadığı, defterlerin usulüne uygun tutulmadığı, 6100 sayılı H.M.K 222.

Maddesine göre delil vasfı teşkil edemeyeceğinin değerlendirmesinin bilirkişiliğimizce yapıldığı nihai takdirin Sayın Mahkeme'nize ait olduğunu arz ederim.

DAVACIYA AİT TİCARİ DEFTER KAYITLARINDA

Raporumun “Yasal defterler üzerinde yapılan tasdik incelemesi” bölümünde de belirtildiği üzere, tarafımca 26.11.2024 tarihinde, davacı vekilinin beyan dilekçesinde davacının ticari defterlerinin bulunduğu adres olarak bildirilen SMMM...’in işyerinde yaptığım incelemelerde, 2022 yılı envanter ve kebir defterleri ile 2023 yılı tüm ticari defterlerinin (yevmiye, kebir, envanter defterlerinin) yazdırılmadığı; yalnızca açılış tasdikinin bulunduğu, bastırılan sayfa sayısının 0 olduğu, 2022 yılı yevmiye defterinde 30.04.2022 tarihine kadar olan kayıtların yazdırıldığı bu tarihten sonraki kayıtların bulunmadığı görülmüştür.

Bu nedenle Sayın Mahkemeniz tarafından görevlendirildiğim şekilde “tarafların ticari ilişkileri nedeniyle düzenlenen fatura ve ödeme kayıtlarının incelenmesi suretiyle, davalı şirketin iflas tarihinden sonra yaptığı mal teslimi ve ödemelerin iflas masasına girip girmediği hususunda” kayıtların tespitinin mümkün olmadığını arz ederim.

DAVALI TİCARİ DEFTERLERİNİN İNCELENDİĞİ 11.09.2024 TARİHLİ BİLİRKİŞİ RAPORUNDA,

Dosya kapsamında bulunan, davalı ticari defterlerinin incelendiği 11.09.2024 tarihli SMMM... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunun sonuç kısmında,

1) Davalının 2022 ve 2023 yılı ticari defter ve belgelerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin TTK ilgili maddelerine uygun şekilde ve zamanında yapıldığı, kayıt nizamının ve belgelerinin birbirini doğrular şekilde VUK ilgili maddelerine uygun şekilde tutulduğu, bu sebeple defter ve belgelerinin dava konusu işlemler bakımından kendisi lehine delil niteliğine haiz olduğunu,

2) Davalının kayıtlarından, davacı ile aralarında karşılıklı mal ve hizmet alışverişinin olduğunu, davalının davacıdan almış olduğu mal ve ürün bedellerini iflas tarihinden önce ödemiş olduğunu, iflas tarihinde ve sonrasında davacıya mal karşılığında borcunun olmadığını,

3) Taraflar arasında yapılan Taşıtmatik Akaryakıt alımı sözleşmesine göre davacının peşin ödeme yaptığını, buna karşılık akaryakıt alımının gerçekleştiği tarihte davalı tarafından fatura kesildiğini, iflas tarihinde (09.09.2022) davacının davalıdan 9.367,29-TL alacaklı olduğunu,

4) İflas tarihinden sonra davalı tarafından kesilen fatura içeriklerinin 01.09.2022 ile 26.10.2022 tarihlerinde davacı tarafından alınan akaryakıt bedeli olduğunu, davacının kalan alacak bakiyesi olan 264,72-TL’nin davalı tarafından iflas masasına değil, davacı hesabına ödeme yapıldığını,

5) Davacının başlatmış olduğu 9.367,29-TL ödeme icra emrinin takip tarihinde (27.03.2023) davalı kayıtlarında davacının alacak bakiyesinin olmadığı tespitlerinin bulunduğu görülmektedir." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişiden alınan 05/03/2025 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre; "...Bu defa davacı tarafın sayın mahkemenize sunduğu 2022 yılına ait ticari defterler tarafımca incelenmiş ancak yukarıda belirttiğim, daha önce yerinde inceleme yaptığım ve tespitlerimi sunduğum defterler ile aynı ticari defterlerin mahkemenize sunulduğu görülmüştür. Dava dosyasına sunulan defterler tarafımca daha önceden incelenip Sayın Mahkemenize görüş ve tespitlerim 26.11.2024 tarihli kök raporumda sunulmuş olduğundan ve dosyaya yeni bir belge ibraz edilmediğinden, Bilirkişi kök raporumda değişikliğe gidilmesine sebep olacak bir husus bulunmamaktadır." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

1-Dava, iflasın açılmasından sonra müflise yapılan ödeme nedeniyle davalı şirketin İİK 192.maddesi kapsamında borçtan kurtulmadığı iddiasıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı şirketin bedelini daha önce tahsil ettiği akaryakıtları müflis (İflas Nedeniyle) Tasfiye Halinde ... Gıda Tarım Hayvancılık Ve Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne ait araçlara teslim etmesinin ödeme niteliğinde sayılıp sayılamayacağı, davalı şirketin akaryakıt teslimi nedeniyle borcunun sona erip ermediği, İİK 192.maddesi kapsamında masaya girmeyen alacaklar nedeniyle davalı şirketin iflas masasına karşı sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

3-Mahkememizce dosya kapsamında tarafların iddia ve savunmaları, taraf ticari defterleri birlikte incelenmiş, bu hususta bilirkişi raporu alınmıştır.

4-Davacı şirketin iflasına 09/09/2022 tarihinde karar verilmiş olup Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nin 13/09/2022 tarihinde iflas kararının ilan edildiği görülmüştür. Dosyaya sunulan davalı şirket ticari defterlerinin incelenmesine dair bilirkişi raporu ve mal teslimlerine ilişkin kayıtların incelenmesinde, müflis şirket tarafından ön ödemeli olarak akaryakıt alımı yapıldığı, öncelikle yakıt teslimlerinin tanımlı plakalara gerçekleştirildiği ve daha sonra bu alımların faturalandırıldığı görülmüştür.

Davalı şirket ticari defterlerine göre iflas tarihinden 1 gün önce, 08/09/2022 tarihinde müflis şirketin 5.000,00-TL tutarlı ödemesiyle davalı şirket nezdinde 9.367,29-TL bakiye oluştuğu, sonrasında ise 31/10/2022 tarihine kadar 5 farklı faturayla toplam 9.102,57-TL satış gerçekleştirildiği, bakiye 264,72-TL tutarlı hesap bakiyesinin ise müflis şirket hesabına havale yoluyla iade edildiği görülmüştür. Dosyaya sunulan Taşıtmatik Sözleşmesi ve alış kayıtlarına göre düzenlenen 5 adet fatura bedeli toplam 9.102,57-TL tutarlı satış gerçekleştirilmiş olup, satış ve teslim kayıtlarına göre;

A-10/09/2022 tarihli 2.286,27-TL tutarlı fatura içeriği yakıtın 01/09/2022 tarihinde 1.197,23-TL bedelli 44,26-Litre olarak ve 07/09/2022 tarihinde 1.089,04-TL bedelli 41,63-Litre olarak,

B-20/09/2022 tarihli 2.343,82-TL tutarlı fatura içeriği yakıtın 15/09/2022 tarihinde 1.103,32-TL bedelli 44,08-Litre olarak ve 1.240,50-TL bedelli 49,06-Litre olarak,

C-10/10/2022 tarihli 1.257,58-TL tutarlı fatura içeriği yakıtın 08/10/2022 tarihinde aynı miktar bedelle 46,08-Litre olarak,

D-20/10/2022 tarihli 1.149,95-TL tutarlı fatura içeriği yakıtın 16/10/2022 tarihinde aynı miktarlı bedelle 41,74-Litre olarak,

E-31/10/2022 tarihli 2.064,56-TL tutarlı fatura içeriği yakıtın 22/10/2022 tarihinde 968,04-TL bedelli 36,516-Litre ve 26/10/2022 tarihinde 1.096,52-TL bedelli 39,83-Litre olarak,

Müflis şirkete ait araçlara teslim edildiği görülmüştür.

5-2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 192. maddesine göre, iflasın açılmasından sonra müflis hiçbir ödeme kabul edemez. Müflise ödemede bulunan kimse, müflisin alacaklılarına karşı ancak masaya giren para ve kıymet nispetinde borcundan kurtulur. Bununla birlikte iflasın ilanından evvel müflise ödemede bulunan borçlu, iflastan haberi yoksa borcundan kurtulur.

Somut uyuşmazlıkta davalı şirketin iflas kararından iflasın açıldığı anda haberdar olduğuna dair bir delil bulunmadığından iflasın ilanı tarihi olduğu anlaşılan 13/09/2022 tarihi sonrasında gerçekleştirilen işlemlerin madde kapsamında kalıp kalmadığının incelenmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Buna göre, davalı şirketin müflis şirkete gerçekleştirdiği mal teslimlerinden

-15/09/2022 tarihinde gerçekleştirdiği 1.103,32-TL tutarlı mal teslimi,

-15/09/2022 tarihinde gerçekleştirdiği 1.240,50-TL tutarlı mal teslimi,

-08/10/2022 tarihinde gerçekleştirdiği 1.257,98-TL tutarlı mal teslimi,

-16/10/2022 tarihinde gerçekleştirdiği 1.149,94-TL tutarlı mal teslimi,

-22/10/2022 tarihinde gerçekleştirdiği 968,04-TL tutarlı mal teslimi,

-26/10/2022 tarihinde gerçekleştirdiği 1.096,52-TL tutarlı mal teslimi,

Olmak üzere toplam 6.816,30-TL tutarlı mal tesliminin iflas kararının ilanından sonra gerçekleştirildiği anlaşılmıştır.

6-Yasal düzenlemede "müflise ödeme" ibaresi kullanılmış olup davalı şirketin gerçekleştirdiği ifanın bir mal teslimi olduğu, daha önce müflis şirketin gerçekleştirdiği peşin ödemeli alımlar nedeniyle taşıtmatik sistemi kapsamında tanımlı plakalı araçlara akaryakıtların bakiyeden karşılanan bedellerle teslim edildiği görülmüş, davalı tarafça yapılan işlemin bir ödeme değil mal teslimi olduğu ve yasal düzenleme kapsamında olmadığı savunulmuştur.

Mahkememizce gerçekleştirilen inceleme ve değerlendirmede, iflasın ilan edildiği 13/09/2022 itibariyle davacı müflis şirketin açık hesap bakiyesinde 7.081,02-TL alacaklı durumda olduğu her iki tarafın da kabulündedir.

Buna göre iflasın ilan edildiği tarih itibariyle müflis şirketin tasarruf ehliyeti sona ermiş olup davalı şirket tarafından açık hesap bakiyesi olan 7.081,02-TL'nin masa alacağı olarak iflas masasına iade edilmesi gerektiği halde iade işlemi gerçekleştirilmeksizin müflis şirkete ait araçlara, iflas masasının bilgisi ve izni dışında akaryakıt teslim edilmesiyle açık hesap bakiyesinin masa aleyhinde azaltıldığı,

bu itibarla her ne kadar mal teslim edilmesi kanunun lafzına uygun değil ise de esasen müflis şirketin açık hesap bakiyesinde bir para alacağı bulunduğu halde bu para alacağına istinaden mal teslim edilmesi suretiyle para alacağının masa aleyhinde eksiltildiği dikkate alındığında, mal tesliminden dolayı masanın aktiflerinde gerçekleşen azalma miktarınca borçlu davalının masaya karşı sorumlu olduğunun kabulü gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, iflas ve iflasın ilanı tarihleri itibariyle davacı müflis şirketin davalı nezdindeki açık hesap bakiyesinin +7.081,02-TL miktarında olduğu, davalı şirketin bu parayı iflas masasına teslim etmesi gerektiği halde iflasın ilanına rağmen parayı teslim etmeyip 13/09/2022-26/10/2022 tarihleri aralığında toplam 6.816,30-TL miktarlı akaryakıtı tanımlı plakalı araçlara teslim etmek suretiyle masanın aleyhinde alacak bakiyesinin azalmasına yol açmış olduğu ve yapılan teslimatın masaya karşı olan 7.081,02-TL tutarlı alacaktan davalı borçlunun borçtan kurtulmasına sebep olmayacağı değerlendirildiğinden davalının mal teslim ettiği 6.816,30-TL miktarınca masaya karşı sorumlu tutulması gerektiği değerlendirilmiştir.

Açık hesap bakiyesinden mal teslimleri sonrasında kalan 264,72-TL tutarlı bakiye paranın davacı müflis şirketin banka hesabına havale yoluyla gönderildiğinin davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı müflis şirkete ait ticari defterlerin para gönderme işleminin gerçekleştirildiği tarihlere ilişkin kısımlarının mahkememize ibraz edilmediği ve bu nedenle 6100 sayılı HMK'nın 222/3.maddesi uyarınca davalı defterlerinin kendi lehine delil kabul edileceği ve bu suretle davalı tarafça 264,72-TL tutarlı hesap bakiyesinin davacı müflis şirket hesabına gönderildiğinin ispat edilmiş sayılacağı,

müflis şirkete ait hesapların iflasın açılması sonrasında masa/iflas idare memurlarının denetimine girdiği ve 03/11/2022 tarihinde gerçekleştirilen iade işleminin masaya yapılmış sayılması gerektiğinden 264,72-TL'lik kısım yönünden davalı şirketin masaya karşı ayrıca sorumlu tutulamayacağı değerlendirilmiş ve davanın 264,72-TL'lik bu kısmı ve yine 13/09/2022 tarihinden önce mal teslimi gerçekleştirilen 2.286,27-TL'lik fatura yönünden olmak üzere toplam 2.550,99-TL'lik kısmı yönünden ret kararı verilmiştir.

7-Davacı tarafça inkar tazminatı talebinde bulunulmuş ise de, davalı şirketin iflas masasına girmeyen değerlere ilişkin sorumlu olup olmayacağı ve miktarının belirlenmesinin yargılamayı gerektirdiği ve likit nitelikte olmadığı değerlendirildiğinden inkar tazminatına hükmedilmemiştir.

08/05/2025 Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · E imza