İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/737 K.2025/444

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davalının, müvekkilin de alacaklı olduğu İzmir... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına itiraz ettiğini, davalı şirketin icra dosyasına haksız ve kötüniyetli olarak itiraz ettiğini, Davalı ...Turizm Geri Dönüşüm Tarım ve Hayvancılık İnşaat Mimarlık ve Mühendislik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin müvekkili ...

İskele Kalıp Sistemleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden 100 adet 18 mm 125/250 plywood satın aldığını, ödemenin yapılmaması üzerine fatura ve sevk irsaliyesi ile İzmir... İcra Müdürlüğünün...

Esas sayılı dosyası ile fatura bedeli yönünden takip başlatıldığını, davalı borçlunun esasında müvekkilinin alacağını icra takibine yapmış olduğu itirazında ikrar ettiğini, borcunun olduğunu kabul eden borçlunun; bahse konu borcu çek ile ödediğini iddia ettiğini, -ancak bahse konu çekin keşidecisi ...

İnşaat firması olup çekteki imzanın keşideciye ait olmadığından Muş Cumhuriyet Başsavcılığının ...Soruşturma numarasıyla çeke el konulduğunu, herhangi bir ödeme yapılmadığını, bahse konu çeki davalı ...'ten alan müvekkil; ciro ederek...

İnşaat firmasına verdiğini, çeke savcılık tarafından el konulması sebebiyle müvekkilinin;... firmasına ödeme yapmak zorunda kaldığını, bu sebeple, borcun çek ile ödendiği iddiasının asılsız olduğunu, çek ile bir ödeme yapılmadığını, davamızın kabulüne, fatura bedeli yönünden davalının İzmir...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası üzerinden itirazının iptaline ve takibin devamına, takibe ve borca haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı şirkete dava dilekçesinin tebliğ edildiği, ancak davaya cevap vermedikleri görülmüştür.

DELİLLER

İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyası, ticari defter ve kayıtlar, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir. Bilirkişi heyetinden alınan 21/03/2025 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Dava dosyası ve ekleri ile davacıdan temin edilen mali veriler üzerinde yapılan inceleme, tespit ve değerlendirmeler neticesinde, aksi delil ve belgelerle ispat edilmediği sürece aşağıdaki görüşlere ulaşılmıştır;

DAVACI TARAF AÇISINDAN

DAVACI FİRMAYA AİT TİCARİ DEFTERLER, DAVALI ŞİRKET AÇISINDAN 2023-2024 YILLARI İLE İLGİLİ OLARAK İNCELENDİĞİNDE;

Ticari Defterlerin ispat kuvvetinden yararlanmak için;

•Noter açılış onaylarının yapılmış olması,

• Defterlere yapılacak kayıtların usulüne uygun gerçek ticari belgelere dayandırılması,

• Yasal süresi içinde kapanış onaylarının yapılmış olması gerekmektedir.

Yasal defterler ile ilgili yapılan tespitler neticesinde, Davacı ... İSKELE KALIP LTD. ŞTİ.’nin yukarıda listelenen 2023-2024 yıllarına ait yasal ticari defterlerinde;

•2023 yılına ait Yevmiye, Defter-i Kebir ve Envanter defterlerinin açılış tasdikleri ile Yevmiye defterinin kapanış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırıldığı,

•2024 yılında E-Deftere tabi olduğu tespit edilmiş olup, Yevmiye ve Defter-i Kebir defterlerinin E-Defter uygulamasında Noter açılış ve kapanış tasdiki uygulaması olmadığı,

•2024 Envanter defterinin açılış tasdiklerinin yasal süresi içerisinde yaptırıldığı,

•Davacının 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’nun kayıt usullerine ilişkin vecibeleri yerine getirip getirmediği, söz konusu kayıtların 6100 sayılı HMK m.22 2/2’ye göre delil niteliğine haiz olup olamayacağının takdiri Sayın Mahkeme’nize ait olduğu,

2023 YILI İLE İLGİLİ OLARAK;

- Davacının davalıya kdv dahil olmak üzere 2 adet fatura karşılığında 250.000,00 TL tutarlı mal/hizmet faturası düzenlediği,

- Davalının davacıya toplamda 250.000,00 TL tutarlı 2 adet çek ciro ettiği,

- Davacı ticari defterlerinde 2023 yılı kapanış fişinde davalıya ait herhangi bakiye yer almadığı,

2024 YILI İLE İLGİLİ OLARAK;

- Davacı taraf ticari defterlerinde dava tarihi itibariyle davalıya ait herhangi bir ticari kayıt bulunmadığı,

➢ DAVA VE TAKİP KONUSU EDİLEN FATURANIN CELP EDİLEN BA FORMLARINA GÖRE DAVALI TARAFINDAN VERGİ DAİRESİNE BİLDİRİLİP BİLDİRİLMEDİĞİ İLE İLGİLİ OLARAK;

Kemeraltı Vergi Dairesi Müdürlüğünün müzekkere cevabı incelendiğinde dava ve takip konusu edilen faturanın;

- 2023/9. Ayına ait olan 1 adet faturanın kdv hariç 166.666,67 TL ba formuna dahil

edildiği,

- Davacının dava ve takip konusu ettiği 04.09.2023 tarih,... nolu kdv hariç 166.666,67 TL, kdv dahil 200.000,00 TL tutarlı faturanın E-Arşiv Fatura olduğu,

- Türkiye... Bankası’nın...E. Sayılı müzekkere cevabı incelendiğinde; davalının davacıya ciro ettiği... İnşaat Gıda Medikal Temizlik Nakliyat Sanayi ve Ticaret Şirketine ait...00,00-TL bedelli çekin bedelinin ödenmediği,

- Takip tarihi olan 18.04.2024 ve dava tarihi olan 02.09.2024 tarihi itibariyle davacının davalıdan 200.000,00 TL alacaklı olduğu, Tespit edilmiş olup,

Takdir ve değerlendirilmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere Bilirkişiliğimiz tarafından düzenlenen iş bu Bilirkişi Raporu Sayın Mahkemenize arz olunur." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

1-Dava, ticari nitelikte satış sözleşmesi nedeniyle oluşan fatura alacağın tahsili talepli icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

2-Davacı vekili dava dilekçesinde taraflar arasında ticari ilişki bulunduğunu, davalı şirketin davacıdan 100 adet 18 mm plywood satın aldığını, davalı tarafça fatura bedelinin çek teslimi suretiyle ödendiğinin savunulduğu ancak davalının ödeme amacıyla verdiği çekin imzanın keşideciye ait olmaması nedeniyle ödenmediğini, bu hususta soruşturma yürütüldüğünü ve çeke el konulduğunu, fatura bedelinin bu nedenle ödenmemiş olduğunu ileri sürerek davanın kabulünü ve %20'den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

3-Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edildiği halde davaya cevap sunulmadığı görülmüştür.

4-İcra dosyası içeriğinin incelenmesinde, takibe itiraz dilekçesinin davacı tarafa tebliğ edildiğine dair bir kayıt bulunmadığı görülmüş, bu nedenle itirazın iptali davasının 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı değerlendirilmiştir.

5-Kural olarak alacaklı, alacağın kaynağını oluşturan fatura içeriğinde yer alan mal veya hizmetin davalı borçluya verildiğini ispat külfeti altındadır. Alacaklı bu husustaki ispatı imzalı fatura veya sevk irsaliyesi ile sağlayabileceği gibi mal veya hizmetin borçluya verildiğini ispat eden diğer yazılı, görsel delillerle ispat edebilebilir. Yine kendi ticari defterlerinde lehine olan kayıtların davalı ticari defterleri ile doğrulanması veya davalının ticari defterlerini ibraz etmemiş olması halinde de alacağın varlığı ispat olunabilir. Zira Yargıtay'ın artık istikrar kazanmış uygulamasına göre bir tacirin ticari defterlerine bir faturayı kaydetmiş olması, fatura içeriği mal veya hizmetin kendisine sağlandığının ispatı olarak kabul edilmektedir.

Mahkememizin 14/01/2025 tarihli celsesinin 1 nolu ara kararı ile her iki tarafa ticari defter ve belgelerin ibrazı hususunda süre verilmiş, bu hususta ihtarlı davetiye ile davalı şirkete tebligat çıkartılmış, duruşma zaptının ve ihtarlı davetiyenin tebliğ edildiği ancak davalı tarafça ticari defterlerin ibraz edilmediği görülmüştür.

Davacı şirkete ait ticari defterler incelemeye sunulmuş ve bilirkişi aracılığıyla inceleme yapılmıştır.

6-Davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarının SMMM Bilirkişi aracılığı ile yapılan incelemesi neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunda

-Davacı şirketin ticari defterlerinde 50.000,00-TL ve 200.000,00-TL bedelli iki adet fatura düzenlendiği, davacının davalı aleyhinde düzenlenen 2 fatura nedeniyle 250.000,00-TL alacak bakiyesinin oluştuğu,

-Davacı ticari defterlerinde 50.000,00-TL ve 250.000,00-TL tutarlı 2 adet çeki kayıt altına aldığı, davalının hesap bakiyesinde 2 çekin ödeme olarak kaydedildiği,

Yönünde tespitte bulunulduğu görülmüştür.

7-Ticari defterlerin ibrazı ve delil olmasına ilişkin yasal düzenleme 6100 sayılı HMK'nın 222.maddesinde yer almaktadır.

"1-Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

2-Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

3-İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz."

Madde metninde de açıklandığı üzere ticari defterlerin bir tarafın kendi lehine delil olarak kabul edilmesi için öncelikle usulüne uygun tutulmuş, açılış ve kapanış onaylarının süresinde yaptırılmış olması gerekmektedir. Bunun yanında ticari ilişkinin karşı tarafının aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterindeki kayıtların bu deftere aykırı olmaması veya karşı tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekmektedir.

8-Somut olayda davacının ticari defter ve kayıtlarına göre davacının 2 adet faturayı davalı adına düzenlediği görülmüştür. Davalı tarafça ticari defterler incelemeye sunulmadığından davacının kendi ticari defter kayıtlarıyla 2 adet fatura karşılığı malı davalıya teslim ettiğini ispat ettiği kabul edilmiştir.

Davalı tarafça davaya cevap verilmemiş olmakla birlikte icra dosyasında yer alan itiraz içeriği ve davacı ticari defterlerinde yer alan kayıtlara göre uyuşmazlığın davalının fatura bedelini ödemek üzere davacıya ciro yoluyla teslim ettiği 24/06/2023 tarihli 200.000,00-TL bedelli çek bedelinin tahsil edilememesinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır.

Mahkememizce Türkiye... Bankası A.Ş. Ve Muş Cumhuriyet Başsavcılığı'na yazılan müzekkerelere istinaden dosyaya celp edilen kayıtlara göre davalı tarafça davacıya ödeme amacıyla verilen keşidecisi ...

İnşaat Gıda Medikal Temizlik Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olan ... çek seri nolu 200.000,00-TL bedelli çekin ödenmediğinin anlaşıldığı, çekle ilgili olarak halen yürütülen ceza soruşturmasının bulunduğu, bu haliyle davalının gerçekleştirdiği ödemenin geçerli bir ödeme olarak kabul edilemeyeceği, davacı ile davalı arasında kambiyo senedi olan çekten doğan bir hukuki ilişki bulunduğu gibi ayrıca fatura konusu malların satışından doğan temel ilişkinin de bulunduğu,

davacının ticari defterlerinde kayıtlı olan 2 adet faturayla temel ilişkide 250.000,00-TL alacaklı olduğunu ve 50.000,00-TL davalı ödemesi sonrasında bakiye 200.000,00-TL alacak hakkının bulunduğunu ispat ettiği, davalının ödeme amacıyla verdiği çek bedelinin ödenmemesi nedeniyle davacının temel ilişkiden kaynaklanan alacak hakkını kambiyo senedinden bağımsız olarak talep edebileceği gözetilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

9-Davacı alacağı faturalardan kaynaklanan alacak ilişkisine dayanmaktadır. Davacının faturaya dayalı alacağının davalı tarafça miktarı belirlenebilir olduğu, bu itibarla likit nitelikte sayılması gerektiği değerlendirilmiş, davacının daha yüksek miktarda bir zararı bulunduğunu iddia ve ispat etmediği gözetilerek kabul edilen dava değerinin %20'si oranında inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir. 10-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, devlet hazinesinden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin yargılama giderlerine dahil edilmesine karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır