İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/774 K.2021/878

Ödemiş .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 09/09/2021 tarihli, ... Esas ... Karar sayılı gönderme kararı üzerine dosyanın mahkememize gönderildiği anlaşılmakla, dosya incelendi:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili Ödemiş .... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne sunduğu dava dilekçesinde.

Davalı ...'in sevk ve idaresindeki mülkiyeti diğer davalı ...'ye ait ... plaka sayılı aracı ile Ödemiş gölcük yolu üzerinde şerit ihlali yaparak, karşı yönden gelen müvekkillerden ...'ın sevk ve idaresindeki üçüncü şahıs ... adına kayıtlı ... plaka sayılı motosiklete çarptığı, davalı|nın ayrıca duramayarak dava dışı ... plakalı araca da çarparak durabildiği, bu kaza nedeniyle müvekkili ...'nın ve ...'nin yaralandığı her iki davacının da nişanlı olduğu, evlilik için hazırlık yaptıkları düğünlerini erteledikleri bundan kaynaklı da maddi zararların oluştuğu konu ile alakalı Ödemiş ....ASCM'nin ...

E. Sayılı dosyası üzerinden dava açıldığı belirtilerek fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak kaydıyla davalılardan ... ve ... adına kayıtlı taşınmaz ve araçlar üzerine devrin engellenmesi bakımından ihtiyati haciz niteliğinde ihtiyati tedbir kararı verilmesinin,

davacı ... yönünden 20.000,00 TL ve davacı ... yönünden 20.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren sigorta şirketi haricindeki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesinin ve ayrıca ... yönünden geçici ve kalıcı iş göremezlik tazminatı olarak 2.000,00 TL ile ... yönünden geçici ve kalıcı iş göremezlik tazminatı olarak 13.000,00 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen ( sigorta şirketi yönünden poliçe şart ve limitleri ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacılara verilmesine,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraflara yüklenilmesine karar verilmesini talep edilmiştir.

Davalı ... şirketi vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde özetle; ... plaka sayılı araç yönünden müvekkilinin kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçesinin bulunmadığı, bu kapsamda davanın husumet nedeni ile reddinin talep edildiği, kaza tarihinde geçerli poli.çenin ... genel sigorta olduğu belirtilerek davanın esastan reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasının talep edildiği görülmüştür.

Davacı vekili tarafından 6100 sayılı HMK'nın 124. Maddesi gereğince ... plaka sayılı aracın kaza tarihindeki ZMMS sigortacısı yönünden ... genel sigortaya husumetin yöneltilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Diğer davalı ... vekili tarafından sunulan 23/05/2016 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacının açmış olduğu dava haksız ve yersiz olup, haksız ve yarsiz açılan bu davanın reddini talep edildiği görülmüştür.

Mahkemece tensip tutanağı ve duruşma ara kararları gereği işlemlerin yapıldığı, dosyaya bir kısım raporların kazandırıldığı, ceza dosyasının kesinleşmesinin beklenildiği görülmüştür.

Ödemiş .... Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)'nin 09/09/2021 tarihli, ... Esas ... Karar sayılı gönderme kararı üzerine dosyanın Mahkememize gönderildiği anlaşılmakla, dosya incelendi:

Dava dosyası İzmir Adliyesi Tevzi Bürosunca Mahkememize tevzi edilmekle 2021/774 esas sırasına kaydolunmuştur.

Dava trafik kazasından kaynaklı geçici ve kalıcı iş göremezlik maddi tazminat davası ile manevi tazminat davasıdır.

Davanın tazminat davası olduğu, ticari nitelikte olduğu, Ödemiş .... ASHM'nin ticaret mahkemesi sıfatıyla davayı görmekte iken Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarihli 608 sayılı kararına dayanarak dava dosyasını gönderme kararı ile mahkememize devrettiği belirlenmiştir.

Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 08/07/2021 tarihli resmi gazetede yayınlanan 07/07/2021 tarihli 608 sayılı kararı ile yeni kurulan asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevresinin belirlendiği, mevcut bulunan asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevresini ise genişleterek yeniden belirlendiği, bu kapsamda İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin İzmir ili mülki sınırları (Karşıyaka Ağır Ceza yargı çevresi hariç) olarak belirlediği ve bu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Bu aşamada davayı görmeye gönderme kararı veren mahkemenin mi yoksa mahkememizin mi görevli olduğu konusunda değerlendirme yapılması gerekmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/11-10 esas 2019/401 karar sayılı 04/04/2019 tarihli kararında ortaya konulduğu ve mahkememizce de benimsendiği üzere; usul hukukumuza göre mahkemelerin görevi ancak kanunla düzenlenir ve göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir. Mahkemenin görevli olması aynı zamanda dava şartıdır.

Bu nedenle yargılamanın her aşamasında taraflar görev itirazında bulunabileceği gibi taraflar ileri sürmese dahi mahkemece yargılamanın her aşamasında görev konusu resen gözetilir. Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının "kanuni hakim güvencesi" başlığını taşıyan 37.maddesinde "hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz" hükmüne yer verilmiştir.

Bilimsel çevrelerde ve uygulamada kanuni hakim güvencesi olarak uyuşmazlığı yargılayacak ve çözecek olan mahkemenin o uyuşmazlığın doğmasından önce kanunen belli olması olarak kabul edilmektedir.

Dikkat edilecek olursa, anayasadaki bu düzenleme, hukuk ya da ceza davaları yönünden herhangi bir ayrım gözetmemiş ve uyuşmazlığın doğduğu tarihte bu uyuşmazlığı çözecek olan mahkemenin belli olması durumunda yargılama yapacak veya yargılamaya devam edecek mahkemeyi gösteren bir düzenleme yapılmadığı takdirde davanın mutlaka bu mahkeme tarafından çözüme kavuşturulması öngörülmüştür.

Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere uyuşmazlık konusunu teşkil eden her hukuki olay meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir.

O halde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme yönünden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı takdirde her uyuşmazlık meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır.

Dava konusu edilen hukuki uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasalara göre kurulmuş bulunan mahkemelerin uyuşmazlığı çözmesi ana kural olmakla birlikte yasal düzenlemelerle böyle bir uyuşmazlığın çözümü yeni kurulan mahkemelere de verilebilmektedir.

Gönderme kararının dayandığı Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun kararında eldeki derdest davaların yargı yetkisi belirlemesine konu mahkemelere devredileceğine ilişkin bir karar yer almadığı gibi söz konusu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına (kararın 08/07/2021 tarihli resmi gazetede yayınlanmasına rağmen) karar verildiği anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtildiği üzere; davanın açıldığı tarihteki yasal düzenlemelere göre görevli ve yetkili mahkemece sonuçlandırılmasının anayasayla güvence altına alınmış doğal hakim ilkesinin bir sonucu olduğu, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin Hakimler Savcılar Genel Kurulu kararının 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, bu tarihten evvel genişleyen yargı çevremizde açılan ve görülmekte olan davaların mahkememize devredileceğine ilişkin yasal bir düzenleme bulunmadığı,

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 04/04/2019 tarihli 2017/11-10 esas 2019/401 karar sayılı kararında ortaya konulan ilkeler dikkate alındığında söz konusu davaları görmeye açıldığı tarihte görevli ve yetkili olan mahkemenin görmesi gerektiği, bunun sonucu olarak da iş bu davayı görmeye gönderme kararını veren mahkemenin görevli olduğu, mahkememizin görevli olmadığı kanaatine varılmıştır.

Gönderme kararının gerekçesinde bahsedilen Yargıtay 11 Hukuk Dairesi ve 23 Hukuk Dairesinin çeşitli kararlarında konu, yeni mahkeme kurulması nedeniyle dava dosyasının devri olarak nitelendirilmişse de, yukarıda bahsi geçen Hukuk Genel Kurul kararı karşısında söz konusu kararlara iştirak edilmemiş, davayı görmeye gönderme kararını veren mahkemenin görevli olduğu değerlendirilmiştir.

İş bu dava dosyasının devir/gönderme kararıyla mahkememize gönderildiği dikkate alınmakla birlikte 01/09/2021 tarihinden sonra mahkememizin gönderme kararını veren mahkemenin yetki alanında yetkili hale geldiği, gönderme kararını veren mahkemenin ticaret mahkemesi sıfatıyla gönderme kararını verdiği, dolayısıyla 01/09/2021 tarihinden sonra mahkememizin yeni açılan davalarla ilgili ve gönderme kararını veren mahkemenin bu tarihe kadar açılmış davalarla ilgili aynı mahkemenin daireleri olarak değerlendirilmesi gerektiği, buna göre mahkememizce görevsizlik kararı değil gönderme kararı verilmesinin daha uygun olduğu kanaatine varılmıştır.

Tüm bu açıklamalar karşısında mahkememizin yargı çevresinin genişletilerek belirlenmesi konusundaki Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararının 01/09/2021 tarihinden itibaren yürürlüğe girdiği, bu tarihten evvel açılıp ilgili ilçelerde görülmekte olan davaları görmeye gönderme kararını veren mahkemenin görevli olduğu ve mahkememizin görevsiz olduğu kanaatine varılmakla dava dosyasının gönderme kararını veren Ödemiş .... ASHM'ne gönderilmesine oluşan görev uyuşmazlığının giderilmesi için dava dosyasının İzmir BAM 6 Hukuk Dairesine tevdiine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır