İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/963 K.2025/599

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesinin incelenmesinde.

08/08/2024 tarihinde...a ait ve... sevk ve idaresindeki... plakalı aracın davacıya ait... plakalı yabancı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kolluk kuvvetlerince kaza tespit tutanağı tutulduğu, tutulan tutanakta kazanın oluşumunda... plaka sayılı otomobil sürücüsü...'in 2918 K.T.K'nunda belirtilen sürücü kusurlarından 84/1-D (Arkadan çarpma) kuralını ihlal ettiği görüş ve kanaatine varıldığının tespit edildiği,

davalı şirket ile kusurlu araç arasında kaza tarihi itibarıyla geçerli ZMMS poliçesi bulunduğunu, iş bu sebeple davalı şirket de bu kazadan dolayı teminatlar dahilinde sorumlu olduğunu, Davalılardan bir tanesi sigorta şirketi olduğundan, Asliye Ticaret Mahkemelerinin iş bu davada görevli olduğunu, Davalı sigorta şirketinin Ege Bölge Müdürlüğü İzmir'de olduğundan İş bu sebeple tüm taraflar bakımından İzmir Mahkemelerinin yetkili olduğunu,

davacının aracı ile ikametgahı ve aracının plakasının kayıtlı olduğu Almanya'ya döndüğünü ve burada yetkili firma tarafından 03.09.2024 tarihinde düzenlenen teknik maliyet ekspertiz raporuna göre Hasar miktarı, KDV dahil 9.804,45 Euro olarak belirlendiğini, aracın sovtaj bedeli 1.888,00 Euro olarak belirlendiğini, bu sebeple talep edilebilir hasar tazminatı 4.612,00 Euro olduğunu, 780,00 Euro - 910,00 Euro arası ikame araç bedeli söz konusu olduğunu, Ekspertiz raporu için 1.139,78 Euro ücret ödendiğini, Davalı sigorta şirketine 02.10.2024 tarihinde, şirketin mail adresine bildirim yapıldığını,

davanın kabulü ile fazlaya ilişkin her türlü talep, dava ve artırım ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla, belirsiz alacak olarak şimdilik 40,00 Euro hasar tazminatının davalı sürücü ve davalı araç malikinden kaza tarihi olan 08.08.2024 tarihinden itibaren davalı sigorta şirketinden ise, teminat limitleri ile (200.000,00 TL) sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan (02.10.2024 + 8 iş günü) 15.10.2024 tarihinden itibaren, müşterek ve müteselsilen,

yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası EURO Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline, belirsiz alacak olarak şimdilik 10,00 Euro ikame araç bedelinin sadece davalı sürücü ve davalı araç malikinden, kaza tarihi olan 08.08.2024 tarihinden itibaren müşterek ve müteselsilen, yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası EURO Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline,

Alman BVSK listesine göre orantılı olarak belirlenmiş, TTK 1426 gereği ve davacı tarafından ödenmiş olan 1.139,78 Euro ekspertiz rapor ücretinin, tüm davalılardan müşterek ve müteselsilen karar tarihindeki Merkez Bankası EURO Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak yargılama giderlerinden sayılmasına, diğer yargılama giderleri ile yasal avukatlık vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı sigorta cevap dilekçesinin incelenmesinde; dava konusu kazanın 08.08.2024 tarihinde meydana geldiğini, hiçbir surette kabul anlamına gelmemekle beraber, kaza tarihi itibariyle ZMM poliçe limitleri maddi hasar araç başına 200.000,00 TL olduğunu, davalı şirketin sorumluluğu her şekilde sigortalısının kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı olacağını, Uyuşmazlığa konu kazaya karışan ...plakalı araç davalı şirket tarafından... numaralı ve 29.01.2024-2025 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu,

öncelikle davacının huzurdaki kaza sebebi ile kasko sigorta şirketinden ödeme alıp almadığı hususunun netleştirilmesi gerektiğini, davacı davayı ikame etmeden önce davalı şirkete usulüne uygun başvuruda bulunmadığını, bu nedenle huzurdaki başvurunun dava şartı yokluğu nedeniyle reddi gerektiği, genel yetkili mahkemenin davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, davalının muamele merkezi İstanbul adresinde bulunduğundan davalı şirket aleyhinde ikame edilecek davalarda yetkili mahkemenin İstanbul mahkemeleri olduğundan öncelikle Mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini,

davalı şirketin sorumluluğunun söz konusu olabilmesi için kaza tarihinden itibaren 2 yıl içinde yasal haklarını kullanması gerektiğini, bu sebeple zamanaşımı bakımından da itirazlarınını olduğunu, davalı şirketin dava konusu araç üzerinde ekspertiz incelemesi yapmasına imkan tanınmadığından sigorta şirketine başvuru şartı yerine getirilmediğini, davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafça başvuru dilekçesi ekinde ibraz edilen ve tek taraflı olarak hazırlanan ekspertiz raporundaki kalemlerin fahiş olduğunu ve kabulünün mümkün olmadığını,

davacı tarafça fatura ibraz edilmediğinden kdv talebinin haksız olmakla birlikte reddi gerektiği, davalı şirket aleyhine tazminata hükmedilecek olması durumunda iskonto dahil hesaplamanın dikkate alınması gerekeceği, davlı şirketinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ile ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, Davacının efektif kur faizi talebi yerinde olmadığından reddi gerektiğini, anlatılan nedenlerle huzurdaki davanın usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise yine izah olunan nedenlerle davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır

Dava dilekçesi davalı... ve davalı ...'a usulüne uygun tebliğ edilmiş ise de adı geçenlerce cevap verilmemiş böylelikle dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmış ve taraf teşkili sağlanmış, usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir. Adı geçenlerce ise iş bu davanın inkar çerçevesinde savunduğu kabul edilmiştir.

DELİLLER

Araç tescil kaydı, davalı sigorta şirketine yazılan ve ticaret sicile yazılan müzekkere cevabı ile tevdi üzerine adli trafik bilirkişisi ... ile makine bilirkişisi İbrahim Kurşun tarafından hazırlanan 23/03/2025 tarihli raporun dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır.

Tevdi üzerine bilirkişi heyeti tarafından sunulan 23/03/2025 tarihli raporda özetle; trafik klazasının oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ...'ın asli kusurlu olduğu, yabancı plakalı ... pğlakalı araç sürücüsü Serdar'ın kural ihlali niteliğinde davranışının olmadığı, yabancı plakalı aracın bu kazadan kaynaklı 3.112,00 Euro hasara uğradığı gibi davacının bu hasardan kaynaklı aracında 7 günlük süre boyunca mahrum kalacağı ve günlük 43,00 Euro ikame araç bedeli olmak üzere toplamda 301,00 Euro tutarında ikame araç sebebi ile zararının oluştuğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmekle davalı yanca rapora itiraz edildiği görülmüştür.

Davacı vekili tarafından sunulan 06/04/2025 tarihli değer artırım dilekçesi ile başlangıçta talep edilen 40,00 Euro hasarın artırılmakla 3.112,00 Euro'ya 10,00 Euro ikame araç bedeli artırılmakla 301,00 Euro'ya yükseltildiği yönünde beyanda bulunulduğu görülmekle dilekçe yönünden tebliğ işleminin yapıldığı anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Yapılan inceleme neticesinde 08/08/2024 tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı araç ile davacı sevk ve idaresindeki ... plakalı sayılı araçlar arasında maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, kolulk tarafından kaza tespit tutanağı tutulmakla davalı ... yönünden kural ihlali niteliğinde kanaat belirtildiği, kazaya karışan... plakalı aracın davalı...'e ait olmakla birlikte kaza tarihini kapsar biçimde davalı sigorta nezdinde ZMMS ile sigortalı olduğu, davacı tarafından davalı sigortaya davadan evvel KTK 97 başvurusunda bulunulduğu, davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı konularında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıdaki tespit göz önüne alındığında taraflar arası uyuşmazlığın bahse konu kazanın meydana gelmesinde araç sürücülerinin kusur durumlarının tespiti, bu kapsamda davacı aracının hasara uğrayıp uğramadığı, uğramış ise hasar bedelinin tespiti ile bu tutardan davalıların sorumlu olup olmayacağı yine bu kazadan kaynaklı davacının araç mahrumiyetinden kaynaklı zararının olup olmadığı, olmuş ise bedelinin tespiti ile tutardan davalılar ... ve...'in sorumlu olup olmayacağı hususlarının tespiti ile değerlendirilmesine yönelik incelemenin yanı sıra talep edilen ekspertiz ücretinin yerinde ve makul olup olmadığının ayrıca tespitine dair trafik kazasından kaynaklı hasar bedeli ile araç mahrumiyet bedelinin tazminine yönelik maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı sigorta tarafından bilirkişi raporuna karşı itiraz ile ek rapor/ yenir bir rapor alınması talep edilmiş ise de yapılan itirazların bir kısmının resen değerlendirilecek itirazlardan olduğu bir kısmının aksi iddia edilmekte ise de Mahkememizce de kabul edildiği üzere hali hazırda raporda karşılandığı ve raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği anlaşılarak yeniden bir rapor alınmasının yahut ek rapor alınmasının gerekli olmadığı kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar dosyaya kazandırılan rapora itirazlarda bulunulmak sureti ile gerek kusura yönelik kanaat gerekse hasar bedeli ve ikame araç bedelinin gerek miktarına gerekse euro üzerinden belirlenmesine yönelik itirazlarda bulunulmuş ise de nihai kusur değerlendirilmesine yönelik kanaatin mahkememizce olduğu, hasarın euro olarak belirlenmesinin yerinde olduğu gibi belirlenen yedek parça ve işçilik bedelleri yönünden de söz konusu bilirkişi raporunun esasen itirazları karşılar mahiyette hükme ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla itirazların reddine karar verilmiş bu nedenle yeni bir rapor yahut ek rapor kazandırılmasına gerek görülmemiştir.

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde.

08/08/2024 tarihinde davalı ... sevk ve idareesinkdei ...racın Bolu ilinden, Kaynaşlı ilçesi istikametine doğru seyir halinde iken yolun 44 km + 400 metre mesafesine geldiğinde aracın ön kısımları ile ön tarafındaki trafik durumundan dolayı hızını azalttığı dosya kapsamında anlaşılan davacı sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısmına çarpması ile meydana gelen kazanın oluşumunda davalı ...'ın eyleminin 2918 sayılı yasanın 52/b maddesi ile berilenen kuralı ihlal ettiği gibi arkadan çarpma şeklinde gibi asli kusurlu davranışı gerçekleştirdiği,

diğer araç sürücüsünün kural ihlalinde bulunmadığı gibi kazayı engellemek adına alabileceği bir önlemi de bulunmadığından kural ihlali niteliğinde davranışının olmadığı anlaşılmakla bahse konu kazanın meydana gelmesinde davalı ...'ın tam kusurlu olduğu, davacının ise kusurunun bulunmadığı, bu kaza sebebi ile davacı aracının arka kısımlarından olmak üzere hükme esas alınan bilirkişi raporu ile yedek parça, işçilik ve KDV dahil toplamda 9.804,45 Euro tutarında hasara uğradığı,

hükme esas alınan rapordan da anlaşılacağı üzere aracın hasar tutarı ile kazadan evvelki ikinci el piyasa rayiç değeri göz önüne alındığında davacı aracının bu kaza sebebi ile pert işlemine tabi tutulmasını gerektirir bir durumunun mevcut olduğu,

araca pert işlemi sebebi ile verilen 1.888,00 Euro sovtaj değerine hükme esas alınan raporda iştirak edildiği anlaşılmakla ve kazadan evvelki ikinci el piyasa rayiç değeirnin 5.000,00 Euro olarak belirlendiği göz önüne alındığında pert işlemine tabi tutulan araçlar yönünden gerçek hasarın ikinci el rayiç değeri ile sovtaj değeri arası fark kadar olacağı kabul edilerek bu kapsamda belirtilen bedeller arasındaki fark tutarı olan 3.112,00 Euro tutarında davacı aracının gerçek miktarda hasara uğradığı,

bahse konu hasardan kaynaklı hükme esas alınan rapor ile belirlenen tamir süresi ve süreye karşılık günlük kiralama bedeline iştirak edilerek davacının aracından 7 günlük tamir süresi boyunca mahrum kalacağı göz önüne alındığında 301,00 Euro ikame araç bedeli yönünden zararının oluştuğu, bahse konu zarara yönelik yapılan herhangi bir ödeme olmadığı anlaşılmakla davacı lehine haksız fiilin koşullarının oluştuğu değerlendirilerek talep konusu edilen hasar yönünden davalı sigortanın 2918 sayılı yasanın 91. maddesi gereği,

hem hasar hem de ikame araç yönünden davalı...'in aynı yasanın 85. maddesi gereği ve sürücü ...'ın ise 6098 sayılı yasanın 49 vd. maddeleri gereği sorumluluklarının bulunduğu ve bu sorumluluğun müteslsil olduğu değerlendirilerek davalı sigorta yönünden talep konusu hasar tazminatına ilişkin kendisine KTK 97 madde uyarınca yapılan 02/10/2024 tarihli başvuruya herhangi bir cevap verilmemekle 8 iş günü eklenmekle 15/10/2024 tarihi itibariyle, hasar ve ikame araç tazminatına ilişkin diğer davalıların ise olay tarihi itibariyle temerrüt durumlarının oluştuğu kabul edilerek açılı davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Yukarıda yapılan açıklamalar göz önüne alındığında davacı tarafça davadan evvel talep konusu edilen maddi tazminatların hesaplanması bakımından ekspertiz incelemesi yaptırması ve ücretin davalılardan tahsil talebi bakımından davacının iş bu yargılama neticesi taleplerinin haklılığına kanaat getirildiğinden 1.139,78 Euro ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak davalılardan tahsili bakımından davacının talebinin yerinde olduğu değerlendirilmiştir.

6325 sayılı yasanın 18/A-18 maddesine göre iş bu uyuşmazlık yönünden davadan evvel KTK 97 başvurusunda bulunulduğu göz önüne alındığında bu başvurunun alternatif uyuşmazlık çözüm yolu olduğu ve bu nedenle de davadan evvel yapılan arabuluculuk başvurusunun ihtiyari olduğu yönünde son dönemde emsal nitelikte Yargıtay 4 HD tarafından değerlendirme yapılmış ise de öncelikli olarak alternatif uyuşmazlık çözüm yolunun ne olduğu konusu üzerinde durulması gerekmektedir.

Bu kapsamda alternatif uyuşmazlık çözüm yolunun dosya tarafları ve olay ile herhangi bir şekilde bağlantısı olmayan yani tarafsız üçüncü bir kişinin taraflar arası münasebetin çözümü bakımından yol gösterdiği, yardımcı olduğu ve sonuç olarak uyuşmazlığı ortadan kaldırmak için çözüm yolu bulduğu ve her iki tarafı da bulduğu bu yol ile bağlayacak olan ve seçimlik nitelik taşıyan bir yöntem olduğundan alternatif uyuşmazlık çözüm yönteminin bizim hukukumuzda tahkim yahut arabuluculuk müesseseleri olduğu değerlendirilmektedir.

Dolayısı ile 2918 sayılı yasanın 97. maddesi ile 14/04/2016 tarihinde getirilen başvuru yolunun talep dilekçesine ekli Yargıtay kararının aksine alternatif uyuşmazlık çözüm yolu olmadığı kanaatine varılmıştır.

Bunun yanında bir an için aksi düşünülse bile yapılan arabuluculuk başvurusunun tıpkı davadan evvel gidilen tespit istemli başvuru sonucu ortaya çıkan yargılama gideri yahut yine davadan evvel gidilen tazminat hesabının mevcudiyetine yönelik ekspertiz masrafı gibi kalemlerden olduğu düşüncesi ile arabuluculuk başvuru tarihi itibariyle haklılığın davacıda olduğu uyuşmazlıklar yönünden yapılan arabaluculuktan kaynaklanan ücretinin davacıya yükletilmesinin doğru olmayacağı da değerlendirilmiştir.

Ayrıca yine yukarıda da belirtildiği gibi KTK 97. Maddesinin 14/04/2016 tarihinde gerek 6102 sayılı yasanın 5/A maddesinin gerekse de 6325 sayılı yasanın 18/A maddesinin ise 06/12/2018 tarihinde yürürlüğe girdiği ve belirtilen yasa maddelerinin halen yürürlükte oldukları göz önüne alındığında 06/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren yasa maddelerinin KTK 97. maddesinin uygulamasını ortadan kaldırıldığı söylenemeyeceği gibi sadece dava konusu husus yönden özel düzenlemeyi içerdiği kanaatine varılan KTK 97. maddesinin söz konusu 5/A ya da 18/A maddeleri ile aksi yönde bir düzenlemeyi içerdiğinin de söylenemeyeceği kabul edilmiş ve açıklanan

sebepler ile davanın açılmasına davalı yanın sebebiyet verdiğinden arabuculuk ücretinin davalı sigorta üzerinde bırakılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Dava tarihi göz önüne alındığında 1 Euro = 36,7803 TL olduğu tespit edilmekle dava değerinin 3.413,00 Euro * 36,7803 TL = 125.531,16 TL olduğu anlaşılmakla yargılama giderleri bu tutar üzerinden değerlendirmeye konu edilmiş ayrıca her ne kadar alınması gereken harç miktarının karar tarihi itibariyle Euro/TL karşılığı üzerinden belirlenmesine yönelik farklı nitelikte yargı kararları ile değerlendirmeler yapılmakta ise de bu şekilde yapılacak belirlemede kararın gecikmesi yahut düşünülen günde verilememesi halinde her gün harç miktarı değişeceğinden farklı miktarda harç tutarının ortaya çıkabileceği göz önüne alındığında bu nitelikteki bir

belirsizliğin yerinde ve doğru olmayacağı kanaatine varılmakla esasen davacının haklılığının dava tarihi itibariyle değerlendirmesi gerektiğinden alınması gereken harcın da yine dava tarihi itibariyle Euro/TL karşılığı üzerinden alınmasının belirsizliği ortadan kaldıracağı yönünde husus benimsenmekle bu açıklamalar kapsamında dava tarihinde geçerli olan kur değeri üzerinden gerekli hesaplamalar yapılmıştır.

Katip... · ¸e imza Hakim ... · eimza