İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/114 K.2025/447

Mahkememizde görülmekte olan asıl ve birleşen Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davalırının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Mahkememizin... esas sayılı dosyasına sunulan 01/02/2015 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacı firmaya ait işyerinde meydana gelen 06/11/2014 tarihli hırsızlık olayından şirketin kasasının çalındığı, esas dosya konusu takiplerin dayanakları evraklar olmak üzere davacıya ait müşteri çekleri ve bir miktar boş çek yaprağının çalındığı, davacıya ait iş yeri kapısının kırılmak suretiyle bu hırsızlığın gerçekleştiği, bu olaydan kaynaklı Küçükçekmece CBS'ne suç duyurusunda bulunulduğu, savcılık tarafından ... soruşturma sayılı dosyası üzerinden işlemlerin başlandığı, şirket kasasından çalışan çekler ile alakalı Bakırköy ...

ATM'nin...esas sayılı dosyası üzerinden kıymetli evrak iptali dosyasının açıldığı ve teminat karşılığında ödemeden men kararı verildiği ve gerekli ilanların yapıldığı, bu dosyanın derdest olduğu, davacı şirket kasasından çalınan çeklerden 6 adedinin aynı kişi tarafından İzmir ...

İcra Müdürlüğü'nün... adet takip dosyası üzerinden takip başlatıldığı, söz konusu takiplerin tamamının alacaklısının Yasin Yaman olduğu, çeklerin tamamı üzerindeki ciro silsilesinin birbirleriyle aynı olduğu, davacı şirketten sonra gelen Karakoyun Danışmanlık Tekstil ...

Ltd Şti ile davacı şirketin hiçbir ticari ilişkisinin olmadığı, cirolar üzerindeki kaşelerin de imzaların da davacı yetkilisine ait olmadığı, bu şirket yetkilileri hakkında Küçükçekmece CBS'ne suç duyurusunda bulunulduğu, söz konusu çekler üzerindeki imzalarla ilgili olarak İzmir...

İcra Hukuk Mahkemesi'nin...Esas sayılı dosyası üzerinden imza itirazı davasının açıldığı, Mahkemece takibin sadece davacı şirket yönünden durdurulmasına karar verildiği hususları belirtilmek suretiyle İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün...

Esas,...Esas sayılı dosyalarında alacaklı olarak görülen ...'a borçlu olmadığının tespitine ve keşideciler ve davacı açısından takiplerin iptalinin talep edilmesinin yanı sıra keşideciler ve davacı açısından takiplerin durdurulmasına, alacaklının kötü niyetli olması sebebiyle %40 kötü niyet tazminata mahkum edilmesi ve yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasının talep edildiği görülmüştür.

Dava dilekçesinin davalı tarafa usulüne uygun tebliğine rağmen davalı tarafça cevap dilekçesi verilmediği, böylece asıl dava dosyası yönünden dilekçelerin teatisi aşamasının tamamlandığı anlaşılmış, davalı vekili tarafından sunulan 30/04/2015 havale tarihli dilekçesi cevap dilekçesi olarak belirtilmiş ise de bu dilekçenin beyan dilekçesi olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Davalı vekili tarafından sunulan 30/04/2015 havale tarihli beyan dilekçesinde özetle. Bakırköy ...

ATM'ce verilen ihtiyati tedbir kararının davalı ile ilgisi olmadığı, ödeme yasağı kararı verilmesinin takibe engel olmayacağı, davalının tamamen kanuni haklarına dayalı alacak talep ettiği, burada bir kötü niyetin aranamayacağı, bu nedenle takibin durdurulmasına gerek olmadığı, takibe dayanak kambiyolardan kaynaklı alacağın icra takibine konu edildiği, davalının ciro silsilesinde bulunduğu, bu hususun aksinin davacı tarafça ispat edilmesi gerektiği, davalının ciro silsilesini araştırmak haricinde bir mükellefiyetinin olmadığı,

bu hususta birçok Yargıtay kararının bulunduğu ve Yargıtay kararlarının bir kısmının cevap dilekçesinde özetlerinden bahsedildiği, lehtar tarafından imza itirazının kabul edilmemesi ile birlikte kambiyo senetlerinde imzaların birbirlerinden bağımsız olduğu, bunun sonucu olarak herkesin senet üzerine attığı imzadan kendisinin sorumlu olduğu, bunlardan birisinin geçersiz olmasından diğerinin de geçersizliğini göstermeyeceği gibi ciro zincirinde de kopukluk olmadığı, şekli olarak düzgün ciro silsilesinin yeterli olduğu ve davalıya gelene kadar ciro silsilesinin düzgün devam ettiği belirtilerek davacının taleplerinin yerinde olmadığı,

keşidecisi açısından takibin durdurulmasının mümkün olmadığı belirtilerek davanın reddi, takibin devamının yanı sıra davacının kötü niyet tazminata mahkum edilmesinin, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasının talep edildiği görülmüştür.

Mahkememizin ... esas sayılı dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde... karar sayılı ilamı ile asıl ve birleşen dosyalar yönünden verilen kabul kararının yapılan istinafı üzerine İzmir BAM 20. HD'nin ...karar sayılı ilam ile Mahkememiz hükmü kaldırılmakla yukarıda belirtilen esas sırasına kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce yukarıda esas ve karar numarası belirtilen ilamın istinafı üzerine birleşen 2.ATM ve 4. ATM'nin dosyaları yönünden Mahkememizce verilen karara yönelik davalı ... tarafından yapılan istinafları neticesi 2. ATM dosyasındaki istinafın kesinlik sınırının altında kaldığı. 4. ATM dosyasındaki istinafın ise esastan reddine karar verildiği anlaşılmakla bu dosyaların şeklen kesinleştiği göz önüne alınmakla ayrıca bu yönden bir inceleme ve değerlendirme yapılmasına gerek görülmeyerek esas dava dosyası üzerinden değerlendirme yapılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

DELİLLER

Bakırköy ... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasına yazılan müzekkere cevabı, İzmir .... İcra Hukuk Mahkemesi'nin...Esas sayılı dosyasına yazılan müzekkere cevabı, asıl dava dosyası yönünden İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyalarına yazılan müzekkere cevapları, birleşen.... ATM yönünden İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyalarına yazılan müzekkere cevapları, birleşen... ATM yönünden İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yazılan müzekkere cevabı, İzmir CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyası, İzmir.... ACM'nin... Esas sayılı dosyasına yazılan müzekkere cevabı, ATK tarafından hazırlanan 04/11/2019 tarihli ve 23/12/2021 tarihli imza incelemesine dair Fizik İhtisas Dairesi raporları dosyamız arasındadır.

İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından Mahkememiz davacısı ile dava dışı Karakoyun Danışmanlık ... Ltd Şti, ..., ...Çorapçılık ... Ltd Şti ve ... aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağının 19/12/2014 günlü, ... seri no'lu ve 10.900,00 TL bedelli çek olarak belirtildiği, istinaf ilamı sonrası kazandırılan müzekkere cevabı karşısında dosyaya yatırılan alacağın dosya borçlusunun hesabına 18/11/2015 tarihinde iade edildiği anlaşılmıştır.

İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından Mahkememiz davacısı ile dava dışı... Danışmanlık ... Ltd Şti,..., ... ve ...Çorap .. Ltd Şti aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağının 31/12/2014 günlü, ... seri no'lu ve 980,00 TL bedelli çek olarak belirtildiği, davacı yanca takibin devamında dosyaya 1.478,22 TL tutarında para yatırılmış ise de yatırılan paranın davacı vekiline iade edildiği görülmüştür.

İzmir.. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından Mahkememiz davacısı ile dava dışı ... Danışmanlık ... Ltd Şti,..., ... ve... Tekstil.. Ltd. Şti aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağının 16/01/2015 günlü, ... seri no'lu ve ...162,00 TL bedelli çek olarak belirtildiği, davacı yanca takibin devamında dosyaya 6.730,36 TL tutarında para yatırılmış ise de yatırılan paranın davacı vekiline iade edildiği görülmüştür.

İzmir... İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından Mahkememiz davacısı ile dava dışı ... Danışmanlık ... Ltd Şti,...,... Tekstil .. Ltd Şti ve ... aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağının 19/12/2014 günlü, ... seri no'lu ve 1.840,32 TL bedelli çek olarak belirtildiği, davacı yanca takibin devamında dosyaya 2.480,08 TL tutarında para yatırıldığı, istinaf ilamı sonrası kazandırılan müzekkere cevabına göre depo edilen tutarın alacaklıya ödenmediği ve borçluya 10/02/2015 tarihinde iade edildiği anlaşılmıştır.

İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından Mahkememiz davacısı ile dava dışı ...Danışmanlık ... Ltd Şti,..., ... Tekstil.. Ltd Şti ve... aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağının 15/12/2014 günlü, 8594724 seri no'lu ve 3.000,00 TL bedelli çek olarak belirtildiği, davacı yanca takibin devamında dosyaya 3.631,73 TL tutarında para yatırılmış ise de yatırılan paranın davacı vekiline iade edildiği görülmüştür.

İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından Mahkememiz davacısı ile dava dışı ... Danışmanlık ... Ltd Şti, ...ve ...Tekstil.. Ltd. Şti aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağının 12/01/2015 günlü,... seri no'lu ve 13.700,00 TL bedelli çek olarak belirtildiği, davacı yanca takibin devamında dosyaya 17.753,82 TL tutarında para yatırıldığı, istinaf ilamı sonrası kazandırılan müzekkere cevabına göre dosyaya yatırılan alacak tutarının borçluya 07/02/2018 tarihinde iade edildiği görülmüştür.

İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde. Mahkememiz davacısı tarafından davalı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğü'nü... Esas,...Esas sayılı icra dosyalarına yönelik takibe dayanak kambiyolarda bulunan imzalara yönelik inkar ile takibin iptalinin talep edildiği, Mahkemece ...Esas sayılı icra dosyası haricindeki diğer dosyaların ayrı ayrı davaya konu edilebileceği kanaati ile bu dosyadan tefrik kararı verildiği,...

Esas sayılı icra dosyası yönünden yapılan inceleme neticesinde imzanın davacının yetkilisi ...'in elinden çıkmadığına dair alınan rapor doğrultusunda davacının imzaya ilişkin itirazının kabulü ile takibin durdurulmasına dair 20/10/2015 tarihli ve... Karar sayılı ilamın verildiği, temyiz edilmemesi üzerine hükmün 31/10/2015 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Mahkememiz davacısı tarafından adı geçen Mahkemey...Esas sayılı dava dosyası üzerinden açılıp yukarıda belirtildiği şekilde tefrikine karar verilen ve Mahkemenin... Esas sırasına kayıtlı olan dosya yönünden yapılan inceleme neticesinde İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyası yönünden yapılan inceleme neticesinde imzanın davacının yetkilisi ...'in elinden çıkmadığına dair alınan raporun adı geçen dosyaya sunulduğu ve bir suretinin dosyamıza kazandırıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce yukarıda belirtilen icra dosyaları yönünden takibe dayanak kambiyo senet asılları ile imza asıllarının dosyaya kazandırılmasına yönelik tahkikat yürütülmesi neticesinde 02/05/2019 tarihli duruşmada verilen ara karar ile dosyanın ve eklerinin imza incelemesine esas İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesi'ne gönderildiği, ATK tarafından hazırlanan 04/11/2019 tarihli raporun dosyaya sunulduğu ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görülmüştür.

Söz konusu raporun incelenmesinde; birleşen ... ATM'nin dosyasına dayanak icra dosyalarına konu çekler ile esas dosyaya konu edilen... Esas sayılı dosyasına konu edilen çek haricinde diğer icra dosyalarına konu edilen çekler yönünden ve ayrıca birleşen...

ATM'nin dosyasına dayanak icra dosyasına konu edilen çek haricinde inceleme yapıldığı ve neticede davacı şirket yetkilisi imzaları ile çeklerde yer alan imzalar arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği hususlarını bildirir kanaate varıldığı görülmüştür.

Mahkememizce esas davaya konu edilen İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasına konu çek yönünden inceleme yapılmadığına dair tespit yapılmış ise de söz konusu icra dosyasına dayanak çekin İzmir... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ...arar sayılı dosyası üzerinden incelemeye konu edildiği ve bu dosyanın kesinleştiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Yapılan inceleme neticeisinde Mahkememiz davalısı tarafından davacının da içerisinde bulunduğu dava dışı birtakım şahıs / şahıslar aleyhine İzmir... İcra Müdürlüğü'nün...,... ve ... Esas sayılı dosyaları üzerinden kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, yukarıda belirildiği gibi dosyaların bir kısmına ödeme yapılmış ise de alacaklıya icra dosyasından yapılan her hangi bir ödeme olmadığı gibi ödemelerin borçluya iadelerinin yapıldığı uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespit göz önüne alındığında esas dava dosyası yönünden uyuşmazlığın davaya konu edilen takip dosyaları dayanağı çeklerin davacı şirketi yetkilisi elinden sadır olup olmadığı, bu anlamda davacı iddiasının yerinde olup olmadığı, sadır olmadığı kanaatine varılır ise istem konusu edilen kötü niyet tazminat talebinin yerinde olup olmadığının, birleşen 2. ATM'nin dosyası yönünden uyuşmazlığın davaya konu edilen takip dosyaları dayanağı çeklerin davacı şirket yetkilisi elinden sadır olup olmadığı, bu anlamda davacı iddiasının yerinde olup olmadığı,

sadır olmadığı kanaatine varılır ise istem konusu edilen kötü niyet tazminat talebinin yerinde olup olmadığının ve birleşen 4. ATM'nin dosyası yönünden uyuşmazlığın ise davaya konu edilen takip dosyası dayanağı çekin davacı şirket yetkilisi elinden sadır olup olmadığı, yine bu anlamda davacı iddiasının yerinde olup olmadığı ile sadır olmadığı kanaatine varılır ise istem konusu edilen kötü niyet tazminat talebinin yerinde olup olmadığının tespit ve değerlendirilmesine esas açılan menfi tespit davası olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan bu tespite yönelik Mahkememizce dosyada alınan İstanbul ATK Fizik İhtisas Dairesi'nce hazırlanan 04/11/2019 ve 23/12/2021 tarihli raporlara göre davaya dayanak İzmir ...

İcra Müdürlüğü'nün ... dosyasına dayanak çek haricindeki diğer dayanak icra takip dayanağı kambiyoların davacı şirket yetkilisinin elinden sadır olmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmekle birlikte raporların yeterli teknik incelemeyi içerdiği, alanında uzman bilirkişi heyetince raporun oluşturulduğu ve kazandırılan her iki ATK raporuna da dosya taraflarınca herhangi bir beyanda bulunulmadığı hususları göz önüne alındığında raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar söz konusu İzmir... İcra Müdürlüğü'nün...osyasına dayanak çek yönünden Mahkememizce bir inceleme yapılmamış ise de İzmir...

İcra Hukuk Mahkemesi'nin kesinleşmiş...Karar sayılı ilamı ile söz konusu çek yönünden imza incelemesinin yapıldığı, çekteki imzanın yine Mahkememiz davacısı temsilcisinin imzası ile irtibatın tespit edilemediği yönündeki inceleme ve kanaat göz önüne alındığında ortaya çıkan durum ile bu dosyaya kazandırılan rapor göz önüne alındığında her ne kadar icra mahkemesi dosyaları (ihalenin feshi ve istihkak davaları hariç) maddi anlamda kesin nitelikte hüküm teşkil etmemekte ise de ATK raporlarına konu imza incelemesi yapılan şahıs ile icra hukuk dosyasında imza incelemesine yapılan şahısların aynı olduğu,

inceleme konusu belgelerin ortak nitelikte olduğu, icra hukuk dosyasının davalı tarafının aynı zamanda Mahkememiz davalısı tarafı olduğu hususları karşısında usul ekonomisi de gözetilerek bu kapsamda... esas sayılı dosya konusu çekteki imza bakımından başkaca bir inceleme yapılmayarak çekin diğer icra dosyalarında olduğu gibi davacı yan yetkili elinden sadır olmadığı kanaatine varılarak İcra Hukuk Mahkemesinin dosyasına kazandırılan raporunun da hükme elverişli olduğu kanaatine varılmıştır.

İş bu davanın İİk'nın 72 maddesine dayalı menfi tespit istemine yönelik olduğu anlaşılmakla uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel ispat kuralı konusunda şu hususların belirtilmesinde fayda olacağı değerlendirilmekle; kural olarak, Medeni Kanunun 6. maddesine göre; bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur. İspat yüküne ilişkin bu genel kural menfi tespit davaları için de geçerlidir.

Yani, menfi tespit davalarında da tarafların sıfatları değişik olmakla beraber, ispat yükü bakımından bir değişiklik olmayıp, bu genel kural uygulanır. Bu davalarda da bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran (iddia eden) taraf o vakıayı ispat etmelidir. Menfi tespit davasında borçlu ya borçlanma iradesinin bulunmadığını, ya iradesi olmakla borçlanma durumunun gerçekleşmediği ya da borçlanma iradesi bulunmakla birlikte daha sonra ödeme gibi bir neden ileri sürebilir.

Kural olarak menfi tespit davasında, ispat yükü davalı/alacaklıdadır ve alacaklı hukuki ilişkinin (borcun) varlığını kanıtlamak durumundadır.

(Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2003/19/781 esas ve 2003/768 karar sayılı ilamı) Kural bu olmakla birlikte borçlunun borcun varlığını inkar etmesi halinde ispat yükü davalı durumunda olmasına karşın alacaklıda, borçlu varlığını kabul ettiği borcun ödeme gibi bir nedenle ortadan kalktığını ileri sürüyorsa, bu durumda doğal olarak ispat yükü borçlu tarafta olacaktır.

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; her ne kadar davalı yanca yukarıda belirtilen icra dosyaları üzerinden davacı aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatılmış ise de ileri sürülen isnat kapsamında ispat yükü anlamında az yukarıda yapılan açıklama göz önüne alındığında dava konusu kambiyolar yönünden davacı yan yönünden atılı imzaların davacı yetkili elinden sadır olmadığı anlaşılmakla ortaya çıkan bu durumdan kaynaklı maddi vakıanın aksinin yani söz konusu senetlerden kaynaklı alacaklı olunduğu yönündeki savunmaya dair ispat külfetinin davalı tarafta olduğu kabul edilmekle

birlikte bu hususun aksinin varlığı yönünde ispata yarar başka bilgi ya belge sunulmadığı gibi aksini düşündürecek bir olgudan da bahsedilmediği görülmekle kambiyolar sebebiyle alacak iddiasının davalı yanca ispatlanamadığı kanaatine varılmakla konu icra takiplerinden kaynaklı davacının borçlu olmadığı kanaatine varılmış,

her ne kadar davalı yan aleyhine kötü niyet tazminatı talep edilmiş ise de davalının ciranta konumunda olduğu hususu göz önüne alındığında kambiyoların ele geçirilip takibe konulması bakımından kötü niyetinin varlığının sübuta ermediği anlaşılarak kötü niyet tazminatının yerinde olmadığı kanaatine varılmakla açılı davanın kabulü ile davaya dayanak icra dosyalarından kaynaklı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E imza ¸ Hakim ... · eimza¸