İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/393 K.2025/1013

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkiline ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigortalısı ...'e ait ... plaka sayılı aracın 07/04/2024 tarihinde karışmış olduğu trafik kazası nedeniyle müvekkile ait araçta hasar meydana geldiğini, dava konusu trafik kazası sebebiyle tanzim edilen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere;

... plaka sayılı araç sürücünün kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğunu, müvekkiline ait aracın ise herhangi bir kusuru bulunmadığını, dava konusu kaza sebebiyle müvekkilin maliki olduğu aracın orijinalliği bozulduğunu, değerinde önemli ölçüde azalma olduğunu, davalı sigorta şirketine yazılı olarak başvuruda bulunulduğunu ve sigorta şirketi tarafından 21/03/2025 tarihinde 40.000 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını ancak müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybının ödenen değer kaybından daha fazla olduğunu beyanla,

HMK m.107 kapsamında müvekkile ait araçta meydana gelen değer kaybı karşılığı olarak şimdilik 1.000,00TL’nin kaza tarihi olan 07/04/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep dava etmiştir.

Dava değerinin belirlenmesi; Davacı vekili sunmuş olduğu 22.09.2025 havale tarihli dilekçesinde, dava dilekçesi ile 1.000,00-TL olarak talep ettikleri değer kaybı tazminat taleplerini 34.999,95-TL ye arttırdıklarını beyan etmiş, talebe ilişkin harç ikmal edilmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ

Davalı... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle.

Yetki itirazlarının kabulü ile dosyanın görevli İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini talep ettiklerini, davacı tarafın değer kaybı talebinin ekspertiz tarafından incelendiğini ve davacı tarafa ait araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin 40.000,05 TL olarak tespit edilen tutarın 21.03.2025 tarihinde davacı vekiline ödendiğini, İtirazları baki kalmak kaydıyla her durumda rayiç bedele göre hesaplama yapılması ihtimalinde aracın somut özellikleri ve geçmiş hasarlarının dikkate alınması gerektiğini,

müvekkil sigorta şirketi nezdinde muaccel bir alacak oluşmadığı dikkate alındığında müvekkil şirketin temerrüdünden bahsedilemeyeceğini, davacı tarafın kaza tarihinden itibaren talep edilen faiz taleplerinin reddi gerektiğini, müvekkil sigorta şirketinin temerrüde düşmediği hasara ve değer kaybına ilişkin talepleri karşıladığı dikkate alınarak yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasını, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

1-Trafik kazası tespit tutanağı, kazaya ilişkin fotoğraflar, ehliyet ve ruhsat suretleri

2-Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası

Davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesi ile hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, ... nolu poliçe kapsamında açılan ...nolu hasar dosyası kapsamında, davacı vekiline 21.03.2025 tarihinde 40.000,05-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı bildirilmiş, ödemeye ilişkin dekont ibraz edilmiştir.

3- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları

Davacıya ait olup, dava konusu 07.04.2024 tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlanarak değer kaybı meydana geldiği belirtilen ... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce hasar kaydının bulunmadığı anlaşılmıştır.

4-Trafik Tescil kayıtları

Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği değer kaybının tazminini talep ettiği ... plakalı aracına ve davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS ile sigortalı olan ... plakalı araca ilişkin trafik tescil kayıtları sistem üzerinden çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, dava konusu ... plakalı aracın takyidat bilgilerinde araç üzerinde 03.01.2024 tarihi itibariyle Sınırlı Sorumlu Narlıdere Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifinin rehin kaydı bulunduğundan ilgili kooperatife araç üzerinde dain-i mürtehin kaydının bulunup bulunmadığı,

var ise davacının halen borcunun olup olmadığı ve varsa miktarının ne kadar olduğu, bakiye borç bulunuyor ise davanın açılmasına ve tazminatın davacıya verilmesine muvafakatlerinin olup olmadığı hususunda yazılan müzekkereye verilen 04.08.2025 tarihli cevabi yazı ile araç üzerinde dain-i mürtehin kaydının bulunmadığı, 04.08.2025 tarihi itibariyle davacının kooperatife borcunun bulunmadığı, davanın açılmasına ve tazminatın davacıya verilemesine muvafakat edildiği bildirilmiştir.

5-Ekspertiz Raporu Davalı sigorta şirketi tarafından açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında aldırılan 28.05.2024 tarihli ekspertiz raporunda, Araç üzerinde yapılan tespitler sonucunda hasarın kaza ile uyumlu olduğu, ... plakalı araçta iskontolu yedek parça ve işçilik olmak üzere KDV hariç 31.469,69-TL hasar meydana geldiği tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır. 6-Bilirkişi raporu Mahkememizce, Adli Trafik bilirkişisi ile Otomotiv ve Hasar Uzmanı Makine Mühendisi bilirkişiden aldırılan 18.09.2025 havale tarihli raporda;

Davalı sigorta şirketin poliçeli aracı kullanan dava dışı sürücü...' in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile meskun mahalde, görüş mesafesinin açık olduğu güzergahında gündüz vakti seyir halinde iken yola ve geçiş yapacağı kavşak kollarına gereken dikkat ve özeni göstermesi, kaza mahalli olan kavşağa teyakkuzla yaklaşıp, solundan ve sağından gelen araç trafiğini kontrol etmeden kavşağa giriş yapmaması, sağından gelen ve yoluna düz devam eden aracı gördüğünde, ilk geçiş hakkına sahip olan bu aracın geçişine izin verdikten sonra, güvenli ortamın oluşması ile seyrine devam etmesi gerekirken, sürücü bu hususlara riayet etmeyerek,

olay mahalli kavşakta sağından gelen araç trafiğini kontrol etmeden dikkatsiz ve kontrolsüz bir şekilde kavşağa girip sola dönmek isterken sağından düz gelip doğru giden aracın sol yan arka kısımlarına çarpmasıyla karıştığı olayda, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışlarından dolayı, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109/b-8 (Trafik zabıtası veya trafik işaret levhası veya ışıklı işaret cihazları bulunmayan kavşaklarda.

Dönüş yapan sürücüler, doğru geçmekte olan araçlara,Geçiş hakkını vermek zorundadırlar) ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 57/1-a (Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar.) maddelerinde belirtilen hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumunda etken olduğu,

Davacı...' ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın kazanın meydana geldiği kavşakta yoluna düz devam ederken solundaki sokaktan kavşağa giriş yaparak aracının sol yan arka kısımlarına çarpan davalı tarafın araç sürücüsüne karşı 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliği ile ilgili mevzuatı ihlal eden zararlı sonuç üzerinde kazanının oluşumunda etken olmadığı, kanaatine varıldığı,

Dosya kapsamında yapılan incelemede...plaka sayılı araçta meydana gelen kaza ile hasarın, hasar ile hasar onarım kalemlerinin uyumlu olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından alınan ekspertiz raporun bu kısmına iştirak edildiği, ancak yedek parça kalemlerine ıskonto uygulanarak KDV hariç olarak hesaplanan hasar onarım bedeline iştirak edilmediği,

sigortacının, sigorta ettiren veya sigortadan yararlananın uğradığı gerçek zararı tazminle yükümlü olup, hasar onarım bedeli tespit edilirken davalı sigorta şirketiyle servis arasında yapılan anlaşma gereği olduğu belirtilen ıskonto esas alınarak yedek parça ve işçilik bedellerinin rayiç değerinde indirim uygulanmasının doğru olmadığı, davaya konu ... plakalı aracın hasar onarım bedelinin 07.04.2024 riziko tarihi orijinal yedek parça fiyatlarıyla KDV dahil 38.773,58- TL. olarak hesaplandığı,

Değer kaybı bedeli tespite konu 35 S 17074 plaka sayılı aracın dava konusu kaza nedeniyle değer kaybına konu sol arka yan kaplama ve arka sol çamurluk kısımlarından darbe alarak hasarlandığı, aracın 07.04.2024 riziko tarihi itibarıyla kasko değerinin 1.114.900,00- TL olduğu, aracın yaşı, kilometre durumu, kullandığı yakıt ve kıyaslanabilir tip, yaş ve kilometredeki araçların pazar şartları ile bakım onarım durumu, aracın segmenti, pazarlık payı ve vaki olay öncesi tramer kaydında kazası olmadığı dikkate alındığında yapılan piyasa araştırmaları neticesinde 07.04.2024 riziko tarihi itibarıyla ikinci el piyasa rayicinin ortalama olarak 1.100.000,00 TL. mertebesinde olduğu ve tamirinin ekonomik olduğu kanaatine varıldığı,

... plaka sayılı araçtaki değer kaybının yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre "gerçek zarar ilkesi" prensibiyle.

"Aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile, kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki fark" dikkate alınarak hesaplanması neticesinde, hasar onarımı sonrası değerinin 07.04.2024 riziko tarihi itibarıyla 1.025.000,00-TL olarak tespit edilen dava konusu araçta riziko tarihi itibarıyla dava konusu olaya bağlı olarak piyasa rayiçlerine göre 75.000,00 TL reel değer kaybı meydana geldiği,

davalı sigorta şirketi tarafından 21.03.2025 tarihinde 40.000,05 TL değer kaybı bedeli ödemesi yapılmış olduğundan davalı sigorta şirketinin 34.999,95 TL olarak hesaplanan bakiye değer kaybı bedelinden sorumlu olduğu, rapor edilmiştir.

UYUŞMAZLIK

Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan bakiye değer kaybının tazmini istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 07/04/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının ne şekilde olduğu, kaza sebebiyle davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, geldi ise miktarı, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin davacının gerçek değer kaybı zararını karşılayıp karşılamadığı, davacının bakiye değer kaybının tazmini talebinin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Yetki itirazı yönünden:

6100 sayılı HMK'nın 16. maddesinde "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." hükmü yer almaktadır. Öte yandan, 2918 sayılı KTK'nun 110. maddesinde.

"Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir" ifadesine yer verilmiştir. HMK'nin haksız fiillerde yetkiyi düzenleyen anılan 16. maddesinde belirlenen yetkinin kesin yetki olmadığı açıktır.

Bir dava için birden fazla yetkili mahkeme varsa, davacı, bu mahkemelerden birinde dava açmakta seçimlik hakka sahiptir.

Eldeki davada, davalı sigorta şirketinin İzmir ilinde Bölge Müdürlüğünün bulunduğu, kazanın meydana geldiği mahal ile davacının yerleşim yerinin İzmir ilinde olduğu, dolayısıyla birden çok mahkemenin yetkili olduğu ve kesin yetki kuralının bulunmadığı bu davada, Mahkememizin yetkili olduğu kanaatiyle davalı vekilinin yetki itirazının reddine karar verilmiştir.

Davanın esası yönünden: Dava konusu trafik kazasının, 07.04.2024 günü saat 11:55 sıralarında, dava dışı sürücü...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonet ile 3650 sokak çerisinden gelip (T) konumundaki kavşakta sola manevra yaparak 819 sokağa katıldığı esnada aracının ön sol kısımları ile seyir yönüne göre sağından 819 sokak üzerinden gelip kavşakta yoluna düz devam eden davacı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı minibüsün sol yan arka kısmına çarpması neticesinde meydana geldiği,

Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazada, sürücü...' in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile meskun mahalde, görüş mesafesinin açık olduğu güzergahında gündüz vakti seyir halinde iken yola ve geçiş yapacağı kavşak kollarına gereken dikkat ve özeni göstermesi, kaza mahalli olan kavşağa teyakkuzla yaklaşıp, solundan ve sağından gelen araç trafiğini kontrol etmeden kavşağa giriş yapmaması, sağından gelen ve yoluna düz devam eden aracı gördüğünde, ilk geçiş hakkına sahip olan bu aracın geçişine izin verdikten sonra, güvenli ortamın oluşması ile seyrine devam etmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmeyerek,

olay mahalli kavşakta sağından gelen araç trafiğini kontrol etmeden dikkatsiz ve kontrolsüz bir şekilde kavşağa girip sola dönmek isterken sağından düz gelip doğru giden aracın sol yan arka kısımlarına çarpmasıyla karıştığı olayda, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışlarından dolayı, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109/b-8 maddesin düzenlenen (Trafik zabıtası veya trafik işaret levhası veya ışıklı işaret cihazları bulunmayan kavşaklarda.

Dönüş yapan sürücüler, doğru geçmekte olan araçlara,Geçiş hakkını vermek zorundadırlar) kuralını ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 57/1-a maddesinde düzenlenen (Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar.) kuralını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda tam ve asli kusurlu olduğu, davacı...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile kazanın oluşumuna katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı davranışı olmadığı, aldırılan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı doğrultusunda Mahkememizce değerlendirilmiştir.

Kazanın oluşumuna asli kusuruyla sebebiyet veren ... plakalı araç davalı ... Sigorta A.Ş nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde ZMSS poliçesi ile sigortalıdır.

Davaya konu olayda, ... plakalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi heyetinin 18.09.2025 tarihli raporunda da tespit edildiği üzere, hesap edilen değer kaybının Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değeri ile aracın tamir edildikten sonraki ikinci el satış değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca,

uyuşmazlığa konu trafik kazasında davacıya ait aracın değer kaybına konu sol arka yan kaplama ve arka sol çamurluk kısımlarından darbe alarak hasarlandığı, dava konusu araçtaki hasar toplamının yedek parça ve işçilik olmak üzere KDV dahil 38.773,58-TL olduğu,

aracın yaşı, kilometre durumu, kullandığı yakıt ve kıyaslanabilir tip, yaş ve kilometredeki araçların pazar şartları ile bakım onarım durumu, aracın segmenti, pazarlık payı ve vaki olay öncesi tramer kaydında kazası olmadığı dikkate alınarak yapılan hesaplamada kaza tarihinden önceki güncel 2 el değeri 1.100.000,00-TL olan aracın hasar onarımı yapıldıktan sonraki değerinin 1.025.000,00-TL olduğunun tespit edildiği; buna göre Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporu uyarınca 07.04.2024 tarihli kazadan dolayı araçta 75.000,00-TL değer kaybı meydana geldiği,

Yargıtay kararları doğrultusunda dava konusu aracın mevcut teknik özellikleri, rayiç değeri ve hasar toplamı dikkate alındığında pert - total şartlarının oluşmadığı, aracın hasar bedeli, araç rayicinin %50'sini aşmadığından, aracın mevcut hali ile tamirinin teknik ve ekonomik açıdan uygun olacağı tespit edilmiştir.

Davalı sigorta şirketi tarafından dava tarihinden önce davacı vekiline 21.03.2025 tarihinde yapılan 40.000,05-TL değer kaybı ödemesi mahsup edildiğinde davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı tazminatının 34.999,95-TL olduğu kabul edilmiştir. Bu suretle belirlenen bakiye değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olarak takdir edilen 21.03.2025 (kısmi ödeme) tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸