İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/462 K.2022/480

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı şirket yetkili dava dilekçesinde özetle; Yapı Kredi Bankası Özkanlar Şubesinin ...... seri nolu çeklerin zayi olması nedeniyle, iptali ile birlikte, söz konusu çeklerin ödenmesinin engellenmesi için öncelikle ödeme yasağı konulması yönünde tedbir kararı verilmesini talep ettiği, anılı çeklerin zayi olduğu, çeklerin kaybolmasının fark edilmesi üzerine bankaya talimat verildiği, ancak çeki eline geçiren kişinin çek karşılığı bankadan tahsil etme tehlikesinin olduğu, telafisi imkansız zararların önlenmesi için öncelikle ödeme yasağı konularak zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.

Davacı vekilinin dilekçesinden de anlaşılacağı üzere davaya konu edilen çeklerin boş olduğu bildirilmiştir.

TTK Madde 651- (1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.

Madde 781- (1) 780. maddede gösterilen unsurlardan birini içermeyen bir senet, ikinci ve üçüncü fıkralarda yazılı hâller dışında çek sayılmaz

Henüz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan boş çek yaprakları tedavüle konmuş sayılamayacağından zayi nedeniyle iptal davası açılamaz.

6100 sy HMK nın 114(1) d ) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartıdır. Zayi nedeniyle çek iptali hamil tarafından açılması gerekir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendinldiğinde; her ne kadar davacı tarafından boş çek yapraklarının zayi nedeniyle iptali istemiyle dava açılmış ise de; bir çekin kısmen doldurulmuş ya da sadece imzalanmış olması halinde, tedavüle çıkarılmasının mümkün ve geçerli olduğu, böyle bir çek için 6102 SK nun 757 inci vd maddelerinde de belirtildiği üzere iptalini isteme hakkının ancak hamiline ait olduğu, keşidecinin ödemeden men talimatı verme hakkının bulunmadığı da nazara alındığında ancak kaybettiği çekin bedelinin kendisinden istenmesi halinde, borçlu olmadığının tespiti yonünde dava açma olanağına sahip olduğu,

kaldı ki henuz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan tamamen boş çek yaprakları tedavüle konmuş sayılamayacağından, hesap sahibi tarafından zayi nedeniyle iptal davasının açılamayacağı, davacının çek hamili sıfatı bulunmadığı, keşideci sıfatı ile kıymetli evrakın iptali davası açtığı,

keşideci olan davacının kıymetli evrakın iptali davasını açma ehliyeti bulunmadığı gibi boş çek yapraklarına dayanarak iptal isteminde bulunmakta davacının hukuki yararının da bulunmadığı anlaşılmakla keşideci tarafından açılan çek iptali davasının dava şartı olan aktif husumet yokluğu ve hukuki yarar yokluğundan HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca usulden reddine ayrıca dava konusu edilen hususun ilgili banka şubesinden talep edilebileceği şeklinde karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM ; Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;

1-Davacı tarafından açılan davanın aktif husumet yokluğu ve hukuki yarar yokluğundan HMK'nun115/2. Fıkrası uyarınca dava şartlarının mevcut olmaması nedeniyle usulden REDDİNE,

2- Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

3-Yatırılan tedbir harcının, karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacı tarafa iadesine,

4-Davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına.

5-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine.

6-İş bu kararın tebliğine,

Katip ... · ¸E-imza Hakim ... · ¸E-imza