İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/342 K.2024/690

Mahkememizde görülen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Dava dilekçesi özeti. Müvekkiline ait olan ... plakalı araca, 25.03.2022 tarihinde İzmir ... seyir halinde iken, tali yoldan (...

Sk.) ana yola çıkan ... plakalı araç sahibi ve sürücüsü ...'in, sağ taraftan çarptığını ve tam kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kaza neticesinde müvekkilinin aracının sağ ön kapısı değiştirilmiş, sağ tarafi, arka çamurluk, ön çamurluk boyanmış, saçlarda doğrultma işlemi uygulanmış olduğunu, Dava konusu aracın 2021 model, gri, ... marka olduğunu, sıfır olarak satın alındığını, kazanın aracın ilk kazası olduğunu, araçta ciddi değer kaybı meydana geldiğini, aracın hasarsız fiyatının 550-650.000 bandında olduğunu, aldığı hasardan sonra 350-400.000'e kadar düştüğünü,

kaza nedeni ile araçta oluşan değer kaybının ödenmesi için davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldığını, yasal süresinde olumlu sonuç alınamadığını,... sayılı ticari arabuluculuk başvurusu yapıldığını ve anlaşamama ile sonuçlandığını, sigorta şirketinin kazadan bir yıl sonra 16.173 TL ödeme yaptığını, Müvekkilinin aracında oluşan değer kaybının mahkemenizce alınacak bilirkişi raporuyla tespit edileceğinden fazlaya ilişkin hak ve alacaklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL'nin belirsiz alacak olarak kaza tarihinden işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsilini,

Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı sigorta vekili, cevap dilekçesinde özetle.

Davalı vekilinin savunması: değer kaybı tazminatı talep edildiğini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, müvekkili sigorta şirketinin, sigortalısının kusur oranı ve poliçe limiti ile sorumlu olduğunu, 17.02.2023 tarihinde değer kaybı tazminatı olarak 16.173,00 TL ...”E ödendiğini, Müvekkilinin tüm sorumluluğunun yerine getirmiş olduğunu, davacıya ait aracın davaya konu kazadan önce herhangi bir kazaya karışıp karışmadığının tespit edilmesi gerektiğini, kusurun bilirkişi tarafından tespit edilmesi gerektiğini,

müvekkilinin dava tarihinden itibaren yasal faiz ile sorumlu olduğunu, Yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmektedir.

CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından 25/03/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası ile ilgili tarafına ve o tarihte aracının ZMMS sigortacısına dava açıldığını E - Devlet üzerinden öğrendiğini, kazanın meydana geldiği tarihte Kasko sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş.'nin de davaya dahil edilmesini talep ettiğini, sürücüsü olduğu ... plakalı aracında tali yoldan hızlıca çıktığı ve... Caddesine seyir halinde olan ... plakalı araca çarptığını ve kazanın oluşumunda tam kusurlu olduğu iddiasını kabul etmediklerini, açıkladığı sebeplerle; aleyhlerine açılan davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Bilirkişi Raporu: Bilirkişiler... ve ... tarafından 09/10/2023 tarihinde düzenlenen raporda özetle. Trafik kural ihlalleri Davalı ...

Sigorta A.Ş. nezdinde 01.03.2022/2023 tarihleri arasında ... sayılı ZMMS (Trafik) poliçesi ile sigortalı ... plakalı 2006 model ... marka otomobil sürücüsü ...'in kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nın diğer sürücü kusurlarından 57/A, yönetmeliğin 109/B-8 ile sürücü asli kusurlarından 84/H — kurallarını ihlal ettiği, Davacı ... adına kayıtlı ... plakalı 2021 Model ... marka otomobil sürücüsü...'in kazanın oluşumuna katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörü görülmediği, başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken kişi kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı, dava dosyasında bulunan belgeler, incelenmiştir.

Kaza sonucu araçta bildirilen hasar ile değiştirilecek parçaların uyumuna, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşacağı, yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 270.000,00 TL olduğu, kaza tarihinde hasar bedelinin 17.456,48 TL olduğu,

Rayiç değere göre ekonomik bir onarım olduğuna kanaat edilerek Pert- Total çalışması yapılmamıştır, Sovtaj hesaplanmamıştır. yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 21.333,00 olacağı, Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi tarafından davacıya 17.02.2023 tarihinde, 16.173,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, hesaplanan 21.333,00 TL — Ödenen 16.173,00 TL — 5.160,00 TL.

Bakiye değer kaybı hesaplandığı görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.

Bilirkişi Ek Raporu: Bilirkişi... tarafından 04/12/2023 tarihinde düzenlenen raporda özetle. Dava dosyasında bulunan belgeler, incelenmiştir.

Kaza sonucu araçta bildirilen hasar ile değiştirilecek parçaların uyumuna, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşacağı, kök Rapordaki kanaatlerinin değişmediği, Yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 270.000,00 TL olduğu, dosyaya sunulan ilan örneklerinin kaza tarihinden çok sonraki tarihte olduğu, Kaza tarihinde hasar bedelinin 17.456448 TL olduğu, Sağ yan boyama işçili Arka sağ kapı, sağ ön ve sağ arka çamurluk boya işçiliği hesaplandığı,

yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 21.333,00 olacağı hesap edilerek kanaat getirildiği, Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi'nin 16.173,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, bu bilgi ile hesaplanan 21.333,00 TL — Ödenen 16.173,00 TL — 5.160,00 TL. Bakiye değer kaybı hesaplandığı, hesaplamalarımın sunulduğu görüşü ile raporunu düzenlemiştir.

Islah: Davacı vekili 12/04/2024 tarihli dilekçesi ile dava değerini artırmış ve aynı tarihte harcını yatırmıştır. Dava; Davacı aracında meydana gelen bakiye değer kaybı zararının karşı taraf araç ZMMS sigortacısından ve araç malikinden tahsili davasıdır. Davalı sigorta vekili yetki itirazında bulunmuş ise de; ilk itirazlardan davalının yetki itirazında bulunduğu, haksız fiilin gerçekleştiği yer mahkemesi olan mahkememizin yetkili olduğundan itirazı reddedilerek, yargılamaya devam olunmuştur.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir.

Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.

Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiş, 04.12.2021 tarihinde RG’de yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişik Yapılmasına Dair Genel Şartlar uyarınca daha önceki Genel Şartların, 1., 2. 3., 4.,5., 6.,7.,8., 9., 10., 11, 12., 13., 14. ,15., 16., maddelerinde değişiklik yapılmış olup, 17. Maddesi ile de Genel Şartlara Ek-7 eklenerek, Ek-7’ de, değer kaybı, sakatlık, destekten yoksun kalma tazminatlarının nasıl hesaplanacağının düzenlenmiştir.

Bu değişikliğin 18. Maddesi ile “Bu genel şartların yayımı tarihinde yürürlüğe girer.” Düzenlemesine, 13. Maddesi ile Genel Şartalırn C.11. Maddesine yapılan ek maddede “Bu genel şartların yürürlük tarihinden sonra yapılan değişiklikler, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten sonra akdedilen sözleşmelere uygulanır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Olay tarihinde yürürlükte bulunan, 19.06.2021 tarihinde RG’de yayınlanan 7327 sy İcra ve İflas Kanunun ile Bazı Kanunlarda Değişik Yapılmasına Dair Kanunun 18. Maddesi ile değişik 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90 ıncı maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde “Bu tazminatlardan;a) Değer kaybı tazminatı, aracın;

piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak,…hesaplanır.”düzenlemesi ile maddenin 2. Fıkrasındaki “Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenir.” şeklindeki düzenlemenin, 14 Şubat 2023 tarihli 32104 sayılı RG’de yayınlanan Anayasa Mahkemesi’nin ... esas, ... karar, 29/12/2022 tarihli kararı ile Anayasa’ya aykırı bulunarak iptaline karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C.

Anayasası’nın 153/6. maddesinde, “Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi’nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir.

Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.

Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre 04.12.2021 tarihinde RG’de yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişik Yapılmasına Dair Genel Şartlar hükmlerinin ve Ek-7 deki değer kaybı hesaplama formülasyonunun somut olaya uygulanmasına olanak bulunmadığı, KTK'nun 90. Maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren 3.kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından,

üçüncü kişi olan davacının uğradığı hasar zararının tespitinde 6098 sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak yerel piyasa koşulları, yedek parça ve servis maliyetleri, kazalı parça ve yeri, işçilik maliyetleri, KDV dikkate alınması gerektiği, değer kaybı yönünden de 6098 sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak yerel piyasa koşulları, ülkenin şartları, aracın özellikleri, kilometresi, piyasanın algısı, aracın piyasadaki tercih edilebilirliği, markası, ikinci el piyasası, yedek parça ve servis maliyetleri, kazalı parça ve yeri, onarım özellikleri, aracın geçmiş hasar kayıtları gibi pek çok etkenin dikkate alınması gerektiği,

dolayısıyla değer kaybının doğru ve hakkaniyetli şekilde belirlenebilmesi için uzun yıllardır Yargıtay içtihatları ile benimsenen, aracın kaza öncesi hasarsız rayiç değeri ile onarımdan sonraki rayiç değerinin göz önünde bulundurularak, aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde. Davacıya ait olan ... plakalı araca, 25.03.2022 tarihinde İzmir ... Caddesinde seyir halinde iken, tali yoldan (...

Sk.) ana yola çıkan ... plakalı araç sahibi ve sürücüsü ...'in, sağ taraftan çarpması sonucu iki araçlı hafif maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, Meydana gelen kazada kazanın Oluş Şekli ve İhlaller Bakımından, sigortalı ... plakalı 2006 model ... marka otomobil sürücüsü ...'in kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nın diğer sürücü kusurlarından 57/A, yönetmeliğin 109/B-8 ile sürücü asli kusurlarından 84/H — kurallarını ihlal ettiği, %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu,

... plakalı 2021 Model ... marka otomobil sürücüsü ...'in kazanın oluşumuna katkı sağlayacak trafik kural ihlali bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığı ve kusursuz olduğu anlaşılmıştır.

Davaya konu ... plakalı aracın, onarımı yapıldıktan sonraki rayiç değeri araştırması neticesinde, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta değer kaybı oluşacağı, yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 270.000,00 TL olduğu, kaza tarihinde hasar bedelinin 17.456,48 TL olduğu,

Rayiç değere göre ekonomik bir onarım olduğuna kanaat edilerek Pert- Total çalışması yapılmamıştır, Sovtaj hesaplanmamıştır. yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 21.333,00 olacağı, Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi tarafından davacıya 17.02.2023 tarihinde, 16.173,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, hesaplanan 21.333,00 TL — Ödenen 16.173,00 TL — 5.160,00 TL.

Bakiye değer kaybı hesaplandığı, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği, zarar miktarının poliçe limiti dahilinde kaldığı, davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında doğan değer kaybından sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin 2918 sayılı KTK.nun 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları`nın B 2/2.1. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte kendisine ihbar edildiği tarihten itibaren itibaren 8 iş günü içinde zararı ödeme yükümlülüğü bulunduğu Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi tarafından davacıya 17.02.2023 tarihinde, 16.173,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı,

bu nedenle 17.02.2023 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, kısa kararda her ne kadar "5.160,00TL değer kaybı tazminatının davalı ...Sigorta A.Ş.

Yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydı ile) temerrüt tarihi 17/02/2023 tarihinden itibaren, diğer davalı ... ve ... yönünden kaza tarihi 25/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine," denilmiş ise de, davacı ...'in kısa kararda sehven davalı olarak geçtiği fark edilmiş ve hükmün "1-5.160,00TL değer kaybı tazminatının davalı ...Sigorta A.Ş.

Yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydı ile) temerrüt tarihi 17/02/2023 tarihinden itibaren, diğer davalı ... yönünden kaza tarihi 25/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine," şeklinde düzeltilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır