İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/101 K.2025/400

Mahkememizde görülen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 03.04.2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sonucunda davalı... Sigorta AŞ.'de ZMM Sigortalısı olan dava dışı araç sürücüsünün sevk ve idaresinde ki ...plakalı araç asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkiline ait... plakalı aracın dava dışı ...sevk ve idaresinde iken İzmir ili Karabağlar ilçesi...

Karabağlar Mezarlık tarafında yan yolda trafik ışığının kendisine yeşil yanması sonucu Gaziemir istikametine doğru ilerlerken Karabağlar istikametinden gelen...plakalı aracın ışık ihlali yaptığını ve dolayısıyla müvekkilinin aracının çarparak kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğini, durumun anlaşmalı kaza tespit tutanağı ile sabit olduğunu,... plakalı aracın kaza tespit tutanağındaki beyanına göre de yeşil ışıktan sarı ışığa geçerken hareket ettiğini beyan ettiğini, kazada kusurlu olan tarafın davalı sigorta şirketinde ZMM sigortalı olan ...plakalı araç olduğunu,

tarafların kusur oranlarının tespit edilmesi için başvuru yapılmasının gerektiğini, maddi hasar meydana geldiğini, davalının 24.04.2023 tarihinde 16.657,44 TL hasar tazminatı ödemesi yapıldığını, kaza neticesiyle müvekkilinin aracında oluşan hasar bedelinin tam olarak karşılanmadığını, meydana gelen hasarın ve zararın tespiti için ...

Sigorta Ekspertizliği tarafından yapılan inceleme neticesinde müvekkiline ait araçta oluşan hasar bedelinin 80.366,78 TL olduğu yönünde rapor tanzim edildiğini, hasar bedelinin tespitine ilişkin ekspertiz raporuna 500,00 TL tutarında masraf yapıldığını, davalı sigorta şirketine 25.05.2023 tebliğ tarihli bakiye hasar bedelinin tazmini talepli başvurulduğunu, davalı yanca 15 günlük süre zarfında herhangi bir ödeme yapılmayarak sorumluluğunu yerine getirmediğini, müvekkiline ait aracın onarımı için gerekli hasar tazminatının ve yapılan masrafların ödenmesi ile istemiyle İzmir Arabuluculuk Bürosundan arabulucu atanması talep edildiğini,

1.000,00 TL bakiye hasar tazminatının kaza tarihi itibariyle işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile ekspertiz raporları ve faturaları ile sabit yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkili olmayan mahkemede açıldığını, davada yetkili mahkemenin müvekkilinin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi olan istanbul anadolu asliye ticaret mahkemesi olduğunu, sigorta şirketine başvuru şartının sağlanmadığını, dava konusu talebin zamanaşımına uğradığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, müvekkili tarafından dava konusu aracın onarımı için 20.03.2024 tarihinde davacıya 16.657,44 TL hasar bedeli ödendiğini, kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddinin gerektiğini,

yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiğini, poliçede sigorta bedeline KDV dahil olduğuna dair bir ifade bulunmadığını, açıkladığı sebeplerle; davanın sigortalı kemal çelik'e ihbarını, davacının davasının reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Bilirkişi Raporu: Bilirkişiler ... tarafından 12/02/2025 tarihinde düzenlenen raporda özetle. 1)... Plakalı kamyonet Sürücüsü ...Sürücü ..., kazanın oluşumunda 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/1b ve 84/la maddelerinde belirtilen kuralları ihlal ettiği ve kazanın oluşumunda etken olduğu,...

Plakalı otomobil Sürücüsü ...”ın, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununca kural ihlali bulunmadığından kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı, Davacı ve davalı vekillerinin dilekçeleri, trafik kazası tespit tutanağı, eksper raporları, hasar fotoğrafları, dekontlar, faturalar ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

Davaya konu kaza nedeniyle davacı aracında hasar oluştuğu, oluşan hasarın tutanakta belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği, hasar gören kısımların kaza ile uyumlu olduğu, 03.04.2023 tarihli kaza günü itibarıyla dava konusu araçtaki gerçek hasar toplam onarım bedelinin yedek parça ve işçilik bedelleri dahil olmak üzere KDV dâhil 80.366,78TL olduğu, Kaza günü itibarıyla aracın hasarsız haliyle serbest piyasadaki 2. El değerinin 200.000TL olabileceği, araçtaki hasar bedelinin araç değerine oranının *e 40 olduğu,

Yargıtay hükümlerine göre aracın perte ayrılamayacağı, onarımın daha ekonomik olacağı, Araç perte ayrılamayacağı için sovtaj bedelini belirlemenin söz konusu olmadığı, Dava konusu aracın yaşı, kilometresi, kullanılmışlık düzeyi gözetildiğinde değişen parçalar nedeniyle kıymet kazanma tenzili, hurda ve amortisman uygulanamayacağı, Davalı...Sigorta A.Ş.'nin davacıya 24.04.2023 tarihinde hasar tazminatı kapsamında 16.657,44TL ödeme yaptığı, bu ödemenin davacı aracında oluşan gerçek hasar onarım bedelini karşılamadığı, bakiye bedelinin (80.366,78TL — 16.657,44TL) — 63.709,34TL olduğu görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.

Islah: Davacı vekili 20/02/2025 tarihli dilekçesi ile dava değerini ıslah etmiş ve 21/02/2025 tarihinde harcını yatırmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, zorunlu trafik sigorta poliçesinden kaynaklanan bakiye hasar bedeli ile değer kaybına ilişkin tazminatın tahsili istemine ilişkindir.

Deliller:

Hasar Dosyası: Davaya konu ... plakalı araç kaza sonrasında İzmir Gaziemir’de faaliyet yürüten

anlaşmasız, özel ... adlı serviste onarıma alınmış, ... no.lu hasar

dosyası açılmıştır.Dava konusu araçtaki hasar tespiti için ... Sigorta nezdinde ... Sigorta Ekspertiz Hizmetleri tarafından 19.04.2023 tarihinde hasar tespit eksper raporu düzenlenmiştir.

KTT; 03.04.2023 günü saat 20.45 sıralarında İzmir-Karabağlar-Yeşillik caddesi ile Yeşillik caddesi yan yol kavşağında ... ile ... plakalı araçların çarpışması sonucu iki araçlı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği Kaza sonrasında sürücüler tarafından maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı tanzim ettiği anlaşılmıştır.

Ödemeye ilişkin belgeler: Davalı sigorta şirketi tarafından 20.03.2024 tarihinde davacıya 16.657,44 TL hasar bedeli ödendiği anlaşılmıştır.

POLİÇE

... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ... poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 18/03/2023 - 18/03/2024 tarihleri arasında sigortalıdır. Poliçeden dolayı MADDİ ZARARLARA İLİŞKİN TEMİNAT LİMİTİ kaza tarihi itibari ile araç başına 120.000,00-TL’dir

Araç kayıtları, SBGM kayıtları,

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden; davaya konu trafik kazasının Kaza Tespit Tutanağında belirtildiği üzere Sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı otomobili ile Yeşillik

Caddesi üzerinde seyir halinde iken trafik ışıklarına geldiğinde geçiş yaptığı sırada aracının sol

ön köşe kısımları ile Yeşillik Caddesi üzerinde Gaziemir istikametine seyreden sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı otomobilin sağ ön köşe kısımlarına

çarpması ile maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı sigorta şirketinin kaza tarihinde kusurlu aracı teminat altına aldığı,Poliçeden dolayı sorumluluklarının, sigortalının kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına azami 120.000,00 TL sınırlı olduğu, Davacı ve davalı vekillerinin dilekçeleri, trafik kazası tespit tutanağı, eksper raporu, hasar

fotoğrafları, dekontlar ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde Kusur yönünden;... Plakalı kamyonet Sürücüsü .., Sürücü ... kazanın oluşumunda 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/1b ve 84/la maddelerinde belirtilen kuralları ihlal ettiği ve kazanın oluşumunda etken olduğu,...

Plakalı otomobil Sürücüsü...”ın, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununca kural ihlali bulunmadığından kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı, Davaya konu kaza nedeniyle davacı aracında hasar oluştuğu, oluşan hasarın tutanakta belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği; hasar gören kısımların kaza ile uyumlu olduğu, Davaya konu kaza nedeniyle davacı aracında hasar oluştuğu, oluşan hasarın tutanakta belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği, hasar gören kısımların kaza ile uyumlu olduğu,

03.04.2023 tarihli kaza günü itibarıyla dava konusu araçtaki gerçek hasar toplam onarım bedelinin yedek parça ve işçilik bedelleri dahil olmak üzere KDV dâhil 80.366,78TL olduğu, Araç perte ayrılamayacağı için sovtaj bedelini belirlemenin söz konusu olmadığı, Dava konusu aracın yaşı, kilometresi, kullanılmışlık düzeyi gözetildiğinde değişen parçalar nedeniyle kıymet kazanma tenzili, hurda ve amortisman uygulanamayacağı, Davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin davacıya 24.04.2023 tarihinde hasar tazminatı kapsamında 16.657,44TL ödeme yaptığı, bu ödemenin davacı aracında oluşan gerçek hasar onarım bedelini karşılamadığı, bakiye bedelinin (80.366,78TL — 16.657,44TL) — 63.709,34TL olduğu raporun denetime elverişli, hüküm kurmaya yeterli ve dosya kapsamına uygun olduğu görülmüş, hükme esas alınmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1.maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, zorunlu mali sorumluluk sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin, zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Buna göre, davalı ... Sigorta A.Ş. kazaya karışan karşı aracın trafik sigortacısı (ZMSS) sıfatıyla, bu aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonucunda oluşan zarardan, kendisine sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olacaktır.

Ekspertiz ücretine ilişkin yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı ilamında "... Ancak yargılama giderlerinden olan ekspertiz masrafı ile ilgili karar verilmemiştir. Ekspertiz gideri yargılama giderlerinden olup yargılama giderlerine eklenerek davanın kabul ve red oranına göre karar verilmesi gerekirken, bu hususta karar verilmemiş olması doğru değil bozma sebebi ise de bu yöndeki yanılgının giderilşmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden ...."

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'nin 11. Hukuk Dairesinin ... Esas ... Karar sayılı ilamında "Ekspertiz gideri ayrı bir alacak olmayıp yargılama gideri olması nedeniyle yargılama giderine dahil edilerek kabul ve red oranına göre tahsiline karar verilmesi gerekmektedir.

Taraflara tefhim edilen kısa kararda ekspertiz giderinin yargılama gideri bölümünde tahsiline karar verildiği belirtildiğinden bu doğrultuda gerekçeli kararın son paragrafında ekspertiz giderinin yargılama giderleri bölümünde değerlendirilerek kabul ve red oranına göre davalıdan tahsiline karar verildiğinin belirtilmesi kısa karar ile gerekçe arasında çelişki oluşturmayıp bu yöndeki davalı vekilinin istinaf itirazının reddi gerekmekte ise de hükmün yargılama giderlerine ilişkin 4 nolu bendinde ekspertiz giderlerinin unutulduğu anlaşıldığından davacı vekilinin bu yöne ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmüştür.

Ancak yerleşmiş Yargıtay içtihatlarına göre yabancı ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki kura göre tahsiline karar verilmesi gerekirken davacı vekili dava dilekçesinde karar tarihindeki kura göre tahsil isteyerek talebini daralttığından davacı vekilinin fiili ödeme tarihindeki kura göre hüküm kurulması gerektiğine" şekilde ilamları mevcuttur.

Eldeki davada, davalı sigortalısı bulunan...Plakalı kamyonet Sürücüsü .. kazanın oluşumunda ETKEN OLDUĞU, araç sürücüsünün kazanın oluşumunda tam kusurlu olması nedeniyle davacıya ait ... plakalı araçta oluşan bakiye hasar bedelinden davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu anlaşıldığından, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, ödeme tarihi 24/06/2022 tarihinde davalının temerrüte düştüğü ve davacıya ait aracın hususi nitelikte olduğu gözetilerek,

hüküm altına alınan tazminat kalemlerine davacının davasını kısmi dava olarak açtığı anlaşıldığından dava açılırken belirtilen miktar açısından temerrüt tarihi olan kısmi ödeme tarihi olan 24/04/2024 tarihi ve ıslah dilekçesi ile artırılan miktar açısından ıslah tarihi dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiş ödeme tarihlerinden itibaren yasal faiz işletilmiş, iş bu dava sebebiyle yapılan yargılama giderleri HMK nın 326.

Maddesi uyarınca davalıya yükletilmiş, kabul edilen tazminat miktarı ve hüküm tarihindeki AAÜT uyarınca davalı yararına maktu vekalet ücreti takdir olunmuş, talep edilen Uzman Görüşü (Ekspertiz Rapor) ücretlerinin makul ve piyasa rayiçlerinde olduğuna kanaat edilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Arabuluculuk ücreti yönünden. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin ... Esas,.. Karar sayılı ilamına göre "Bu bağlamda aynı Kanun ile 6102 sayılı TTK’nın 5/A maddesi ile getirilen düzenlemede, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması bir dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Ne var ki karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası 2918 sayılı Kanun ile düzenlendiğinden karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortacısına karşı açılacak davalar zorunlu arabulucuk dava şartına tabi değildir." ZMM sigortası 2918 S.Yasa ile düzenlenmiş olup trafik sigortacısına karşı açılacak davaların zorunlu arabuluculuk dava şartına tabi olmadığı halde davacı tarafça arabuluculuk sürecine başvurulmuş olduğundan, davalı sigorta şirketinin arabuluculuk ücretinden sorumlu tutulması da mümkün bulunmadığından,

diğer davalılar yönünden de zorunlu arabuluculuk dava şartı olmadığından ara buluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılarak, aşağıdaki hükmün tesisi gerekmiştir. (aynı yönde T.c. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi 2022/1474 dosya no ve 2025/290 ve 2024/209 e 2024/106 karar numaralı ilam)

HÜ K Ü M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile bakiye hasar tazminatının 1000 TL'sinin24/04/2023 ödeme tarihinden itibaren 62.709,34 TL'sinin ıslah tarihi 21/02/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte poliçe limiti ile bağlı kalınarak alınarak davacıya verilmesine, (Davalı Sigortanın sorumluluğunun bakiye poliçe limiti 103.342,56Tl ile sınırlı olmak kaydıyla)

2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 4.351,99-TL harçtan peşin alınan ve ıslah ile tamamlanan 1.498,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.853,39-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,

3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-İş bu davada davalı sigorta şirketine başvuru şartı zorunlu dava şartı olduğundan, zorunlu arabuluculuk dava şartı niteliğinde olmadığından arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL'nin davacıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,

5-Davacının yapmış olduğu 427,60-TL dava açma ilk gideri, 8.000,00-TL bilirkişi ücreti, 64,00-TL tebligat ve posta gideri, 500,00-TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 8.991,60-TL Yargılama giderinin peşin yatırılan ve ıslah ile tamamlanan 1.498,60-TL harç ile birlikte toplam 10.490,20-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,

ilişkin, Davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. veya 20. Hukuk Daireleri nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.

07/05/2025 Katip... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır