İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/333 K.2020/454

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; ... Turizm San. Tic. Ltd. Şti.

Ticari ünvanlı müvekkil şirkete ait olan otel ve restaurant alanlarında hizmet veren ... isimli işyerinin 12 Ocak 2019 tarihinde Urla ilçesinde yağan aşırı yağış nedeniyle sel felaketinin meydana geldiği, yağan aşırı yağış neticesinde otelin tüm gider kanalları ve tuvaletlerinden tazyikli şekilde fışkıran çamurlu suyun bir anda her yeri kaplayarak otelin zemin katında ( eksi birinci katta) bulunan şarap mahzeni olarak kullanılmasının yanı sıra şirkete ait ticari evrakların da muhafaza edildiği mahzen/depo katına doğru akarak odayı su ile doldurduğunu, burada muhafaza edilen ticari defterler, muhasebe evrakları, faturalar,

işçilere ait evrak ve tutanaklar vergiye esas belgeler ve ticari işletmeyi ilgilendiren sair tüm belgelerin zarar gördüğünü, İzsu ve belediyenin arandığını, sabaha kadar hiçbir ekip yardıma gelmediğini, kendi imkanları ve otel çalışanları ile suyu tahliye etmeye çalıştıklarını, en son sabahleyin itfaiyenin geldiğini, ancak uzun süre bir insan boyu olan suyun içinde kalan şirkete ait belgeleri kurtaramadıklarını, zarar gören 2015-2016-2017-2018-12 Ocak 2019 12 Ocak 2019 tarihine kadar olan muhasebe evrakları, ticari defterler, faturalar, mali adisyonlar, otel müşterilerine ilişkin nüfus cüzdan fotokopileri ve her türlü sair belgeler,

işçilere ait maaş bordroları, işçilere ilişkin tutulan tutanaklar, vergiye esas tüm belgeler ve ticari işletmeyi ilgilendiren sair her türlü belgeler sel ve su baskını nedeniyle zayi olduğundan bu belgelerin zayi olduğunun tespiti ve bu duruma ilişkin zayi belgesi verilmesini ayrıca müvekkili şirketin muhasebesini tutan yetkili mali müşavir tarafından 31.12.2018 tarihinde Vergi Dairesine sunmuş olduğu geçici vergi beyannamesinde firmanın uhdesinde 31.12.2018 tarihi itibari ile 254.075,50-TL tutarında içki stoğu olduğunun görüldüğünü,

olay tarihi itibari ile ilgili içki stoğunun müvekkilin içki mahzeninde muhafaza edilmesine rağmen oluşan su baskını ve sel felaketi nedeniyle belirtili tüm alkollü içkiler de zayi olduğundan içki envanterine ilişkin bu zayiatın tespitinin sağlanarak bu konuda da zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Urla Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 25/01/2019 tarih ... Esas ... Karar sayılı kararı ile Mahkemenin görevsizliğine, dosyanın görevli İzmir Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ni gönderilmesine karar verilmiş, karar kesinleştirilerek dosya 19/02/2019 tarihinde Mahkememize tevzi edilmiştir.

Tanık ...

20/01/2020 tarihli duruşmadaki beyanında: sel baskınının olduğu tarihte davacı otelde garson olarak görev yapmakta olduğunu, gece aşırı derecede yağmur yağdığını, sabah saat 06:00 sularında işine başlamak üzere gittiğinde otelin eksi bir katından başlayarak giriş katının tamamı ile sular altında kaldığını, suların insan boyunu geçtiğini gördüğünü, otele geldiği sırada da itfaiyeyi aradıklarını ancak o tarihte şiddetli yağış olması ve tüm işyerlerinin bu şekilde aynı su baskını sorununu yaşaması nedeni ile itfaiyenin aradıktan oldukça uzun bir süre sonra geldiğini ve mahzende biriken su ile otelin giriş katında, avluda, sokakta,

restoran kısmında, otelin bahçesinde her yerde bellerine yakın yükseklikte su olduğunu, itfaiyenin suları çekmek için çalıştığını, bu arada otelin bodrum katında bulunan dosyaların, evrakların suda hasar gördüğünü ve kullanılamaz hale geldiğini gördüğünü ayrıca otelde bulunan gerek içkilerin saklandığı yer gerekse barın altı veya bar altı tezgahlarında bulunan içkilerin hasar görüğünü gözlemlediğini, müşteriye hizmet verirken bar altında bulunan bölüme yeteri kadar içki konulmakta olup geri kalanın da ihtiyaç oldukça kullanılmak üzere içkilerin saklandığı mahzende muhafaza edildiğini,

buralardaki içkilerin de evraklarla birlikte hasara uğradığını gördüğünü, temizlik şirketinin gelerek çamur içinde kalan ve hiç sağlam bir tarafı kalmayan evraklar ile diğer eşyaları temizleyerek çöpe attığını beyan etmiştir.

Dava, 6102 Sayılı TTK nun 82/7 maddesi uyarıca zayi nedeniyle zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. Maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir" şeklinde yasal düzenleme yer almaktadır.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Dairesi Başkanlığı'nın 04/03/2019 tarih E.... sayılı yazısı ekinde gönderilen, 12/01/2019 tarihinde davacı işyerinde meydana gelen su baskını ile ilgili tutulan 12/01/2019 tarih ... sayılı su çekme zabıt suretinden ... Turizm San. Tic. Ltd. Şti.ne ait ... Otel Restaurantta su baskını ihbarı verilmesi üzerine olay yerine varıldığında yağmur suyunun işyerinin arşiv ve mahsen-depo kısmına girmiş olduğu, dalgıç pompa ile 40 dk su çekme işlemi yapıldığı, su baskınından dolayı maddi zarar ziyan oluştuğu, ayrıca şirkete ait resmi evrak, cinsi ve miktarı belirlenemeyen alkollü, alkolsuz içeceklerin de su baskınından dolayı zarar gördüğünün tespit edildiği anlaşıldı.

İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünden celp edilen ticaret sicil kaydına göre davacı şirketin halen faal olduğu anlaşılmış; İzmir ...Noterliği 22/03/2019 tarih ... sayılı yazısı ekinde gönderilen, davacı şirkete ait 2015 yılından itibaren bilgisayar taraması sonucu tespit edilen defter tasdiklerine ait belge dosya arasına alınmıştır.

... Matbaacılık Ambalaj Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından davacı şirket adına 19/04/2018 sipariş tarihli ... seri ve sıra numaralı 1.000 adet faturanın basıldığının bildirildiği görüldü.

... Matbaacılık tarafından davacı şirket adına 24/08/2017 tarihli ...-... seri ve sıra nolu, 10 adet faturanın basıldığının bildirildiği görüldü.

İzmir Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü 06/07/2020 tarih ... sayılı cevabi yazısında davacı işyerine ait borç sorgulaması sonucu 31/07/2020 tarihi itibari ile alacak miktarlarının 36.986,93 TL olduğu, alacaklara takip yapıldığının bildirdiği görüldü.

Urla Vergi Dairesi Müdürlüğünün 07/03/2019 tarihli ve ... sayılı cevabi yazısında, dava tarihinden önce davacıdan inceleme için ticari defter ve belgelerin ibrazının istenmediği, davacı hakkında vergi hukuku veya ticari defter ve belgeler yönünden her hangi bir incelemenin olmadığı ve 07/03/2019 tarihi itibariyle 61.456,00 TL vadesi gelmiş borcu bulunduğu bildirilmiştir.

Dosya kapsamı, dosyaya sunulu su baskınına ilişkin fotoğraflar ve davacı vekilinin beyanları ile dinlenen tanık beyanı birlikte değerlendirildiğinde, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmış olduğu; davacının İzmir ...Noterliği cevabi yazısında belirtilen ticari defterleri ile basılı faturalarının zayii olduğunu ispat ettiği anlaşıldığından, noter tasdiki yapılan ticari defterler ile zayi olan faturalardan dolu olan faturalara ilişkin talebinin kabulüne;

ancak, davacı taraf her ne kadar muhasebe evrakları, mali adisyonlar, otel müşterilerine ilişkin nüfus cüzdanı fotokopileri ve her türlü sair belgeler, işçilere ait maaş bordroları, işçilere ilişkin tutulan tutanaklar, vergiye esas tüm belgeler, ticari işletmeyi ilgilendiren sair her türlü belgelerin de zayi nedeniyle iptalini talep etmiş ise de, nitelik ve miktarları belirtilerek zayi olduğunu iddia ettiği belgeleri somutlaştıramadığı ve zayii oldukları da ispatlanamadığı,

diğer taraftan içki envanterine ilişkin stoğun zayii olduğunun tespitini de istemiş ise de, içki envanterine ilişkin stoğun zayii nedeniyle iptalinin 6102 sayılı TTK' nun 82/7 maddesi kapsamında bulunmaması nedeniyle bunlara ilişkin taleplerinin ayrı ayrı reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı