İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/755 K.2024/726

Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubundan Kaynaklanan Davalar (Finans İhtisas) (Banka Teminat Mektubunun İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müflis şirket tarafından Çeşme... inşaatı işi için davaya konu banka teminat mektupları verildiğini ancak söz konusu işin tamamlanmış olmasına rağmen iş bu banka teminat mektuplarının davacı müflis şirkete teslim edilmediğini, teminat mektuplarının iade edilmediği gibi yazılan müzekkerelere cevap verilmediğini, bu sebeple davaya konu ...

T.A.Ş. tarafından düzenlenen 900,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ... T.A.Ş. tarafından düzenlenen 2.250,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ... T.A.Ş. tarafından düzenlenen 1.000,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ...

T.A.Ş. tarafından düzenlenen 32.913,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ... T.A.Ş. tarafından düzenlenen 15.000,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ... T.A.Ş. tarafından düzenlenen 1.600,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 26.06.1999 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ...

T.A.Ş. tarafından düzenlenen 3.100,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ... T.A.Ş. tarafından düzenlenen 4.000,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun, ...

T.A.Ş. tarafından düzenlenen 15.000,00-TL bedelli, ... mektup numaralı, 25.02.2003 düzenleme tarihli, kesin ve süresiz teminat mektubunun iadesine, iadesinin mümkün olmaması halinde ilgili teminat mektuplarının hükümsüz kılınarak geçersizliğinin tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu yer ile ilgili yetki ve sorumluluğun ...

Genel Müdürlüğü'ne ait olması sebebi ile davanın müvekkili bakımından husumetten reddinin gerektiğini, davaya konu dokuz adet teminat mektubunun yirmi dört yıl önce düzenlendiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, genel hükümler çerçevesinde on yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, müvekkilinin; dava açılmasına sebebiyet vermediğini, 6360 sayılı Kanun ile 30.03.2014 tarihi itibariyle İzmir İl Özel İdaresinin tüzel kişiliğinin kaldırıldığını, bu kapsamda 08.08.2014 tarihinde İzmir Valiliği Devir Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu tarafından verilen 52/B sayılı karar ile Çeşme-Alaçatı Barajı Su Arıtma Tesisinin ...

Genel Müdürlüğü'ne devredildiğini, İzmir İl Özel İdaresi'nin tüzel kişiliğinin kaldırıldığı 2014 yılına kadar müflis şirketin teminat mektuplarının iadesi ile ilgili başvurusunun bulunmadığını, Ankara İflas (....

İcra) Dairesi tarafından müvekkili idaresine gönderilen müzekkerelere cevap verilmediği iddialarının asılsız olduğunu, 18.02.2022 tarihli Ankara İflas (....İcra) Dairesi Müdürlüğü kararının gönderildiği 22.02.2022 tarihli müzekkereye Valiliğin Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı'nın 08.03.2022 tarih-68125 sayılı yazısı ile cevap verildiğini, davacıya 11.03.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, Ankara ....

İcra Dairesi tarafından gönderilen 03.04.2023 tarihli müzekkereye ise yine 10.04.2023 tarih ve ... sayılı yazımız ile cevap verildiğini, davacıya 12.04.2023 tarihinde tebliğ edildiğini, bu sebeplerle öncelikle davanın husumetten reddine, zamanaşımı sebebiyle reddine ve davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, eser sözleşmesi kapsamında verilen teminat mektuplarının iadesi ile mümkün olmadığı takdirde geçersizliğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkememizce; İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, İzmir Yatırım İzleme Ve Koordinasyon Başkanlığı'na, ... Türk Anonim Şirketi'ne ve ... Genel Müdürlüğü'ne müzekkereler yazılmış olup gelen yazı cevapları dosya içerisine alınmıştır.

Asliye Ticaret Mahkemeleri, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. Maddesi gereğince ticari davalara bakmakla görevlidir.

Ticarî davalar, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4/1. maddesinde sayılmış olup, buna göre, “Her iki tarafın da ticarî işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın aynı maddenin a), b), c), d), e) ve f) bentlerinde sayılan davalar” ticari dava olarak adlandırılmıştır.

TTK’nun 4. maddesine göre; tarafların tacir olup olmadıklarına ve dava konusu edilen işin ticarî nitelikte olup olmadığına bakılmaksızın ticarî dava olarak sayılan dava türleri mutlak ticarî davalar, tarafları tacir olan ve tarafların ticarî işletmesi ile ilgili olan uyuşmazlıklar nispi ticari davalardır. Bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için; uyuşmazlığın her iki tarafının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticarî işletmesi ile ilgili olması gerekli ve zorunludur.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesini değiştiren 6335 sayılı Kanun ile asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki, iş bölümü ilişkisi olmaktan çıkarılıp, görev ilişkisi haline getirilmiştir. Görev ilişkisi mahkemece re'sen davanın her aşamasında nazara alınan ve kamu düzeninden sayılan bir dava şartıdır. Ancak, 6335 sayılı Yasa’nın 38. maddesi uyarınca 6102 sayılı TTK’na eklenen geçici 9. madde ile bu kanunun göreve ilişkin hükümlerinin, bu kanunun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden önce açılan davalarda uygulanmayacağı, bu davaların açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan kanun hükümlerine tabi olduğu belirtilmiştir.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte olan 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesi uyarınca, bu hükümde sayılan mutlak ticari davaların yanısıra her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları nispi ticari dava sayılır. Anılan Yasa'nın 5/1. maddesi uyarınca, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine ve tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalara bakmakla görevlidir.

Somut olayda, davalı idarenin tacir olmadığı, eldeki davanın TTK 4/1 maddesi kapsamında nispi ticari bir dava olmadığı, davanın çözümünde taraflar arasındaki hukuki ihtilafın 29.12.1998 tarihli Çeşme -Alaçatı ... içme suyu arıtma tesisi inşaatına ilişkin eser sözleşmesinden kaynaklandığı anlaşılmakla davaya bakmaya görevli mahkeme genel görevli ve yetkili mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Açıklanan bu nedenle; dava şartı yokluğundan, davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesisi gerekmiştir.

Katip ... E-imzalıdır Hakim ... E-imzalıdır