İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/12 K.2023/8

Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili olduğu davacı ...'ın , İzmir 9. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında, davalının borçlusu olan ... Elektronik Dayanıklı Tüketim Malları Tarım Hayvancılık İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne hiçbir borcunun bulunmadığını, İİK m.89/1 ve 89/2 , 89/3 maddeleri gereğince zimmetinde sayılan dosya da birikmiş olduğu iddia edilen borç olan 341.811-TL ve dosya giderlerinden dolayı borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin iptaline, takip konusu meblağın tamamının %20'sinin kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak, müvekkiline ödenmesine karar verilmesi talep etmiştir.

İncelenen davacı talebi ve tüm dosya içeriği birlikte değerlendirilmiş ve davacı talebinin İİK 89/3 maddesi uyarınca açılan menfi tespit talebine ilişkin olduğu saptanmıştır.

İİK 89/3 maddesi gereğince açılan menfi tespit davalarında genel kurallara göre görevli mahkemenin belirlenmesi gerekir.

6100 HMK 2. maddesinin 1. fıkrası gereğince mal varlığı haklarına ilişkin davalarla şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk Mahkemeleri'dir.

Göreve ilişkin bu genel düzenleme yolunda bazı kanunlarda belirli uyuşmazlıklara yönelik özel olarak görevli mahkemeler düzenlenmiştir, bu anlamda uyuşmazlıkla ilgili olması bakımından 6102 sayılı TTK 5. maddesinde ticari davalar ve ticari nitelikteki çekişmesiz işlerin ticaret mahkemesinin görev alanına girdiği düzenlenmiştir.

6102 sayılı TTK 4. maddesinde ticari davalar mutlak ticari davalar ve nisbi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletme olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır. Asıl olan bir davanın genel mahkemelerde görülmesidir.

Uyuşmazlığın çözümü bakımından somut olayda davanın tarafları konusu ve davacı talebinin değerlendirilmesi neticesinde davacı tarafından İİK 89/3 maddesinde öngörülen 15 günlük hak düşürücü sürede haciz ihbarnamesine konu böyle bir alacağının bulunmadığını ispatlamak, üçüncü haciz ihbarnamesi ile zimmetinde sayılan borcu ödemekten kurtulmak için eldeki dava açılmıştır.

Şu halde bu davanın tarafları davacısı takip dosyasında haciz ihbarnamelerinin gönderildiği 3. şahıs davalı ise takip alacaklısıdır. Taraflar arasında doğrudan bir hukuki ilişki bulunmadığı kuşkusuzdur. Davaya konu edilen taraflar arasındaki hukuki ilişki olmayıp , dava dışı takip borçlusu şirket ile davacı 3. Kişi arasındaki hukuki ilişkide borçlu bulunmadığının tespiti istenen işlemdir.

İİK 89/3 maddesine dayalı olarak açılan menfi tespit davalarında TTK 4. maddesinde belirtilen ticari dava mevcut değildir. Bu durumda görev genel görevli Asliye Hukuk Mahkemesi'nindir.

Söz konusu tespitler İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2019/1417 Esas 2019/1334 Karar sayılı ilamında da açıkça belirtilmiş ve görevin Asliye Hukuk Mahkemesi'nde olduğu teyit edilmiştir.

Davaya bakma görevinin genel mahkeme olan İzmir Asliye Hukuk Mahkemesi olması, HMK nun 114(1)/c maddesinin yollaması ile HMK nun 115(2) maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip · ¸ Hakim · ¸