Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/234 K.2024/611

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı hakkında Kayseri Genel İcra Dairesi ...

E sayılı dosyası ile 4.627 TL asıl alacak yönünden başlatılan ilamsız icra takibinin davalının haksız ve yersiz yere itirazda bulunması üzerine durduğunu, müvekkilinin cari hesap kayıtlarında ve ticari defter kayıtlarında davalıdan alacaklı olduğunu, davalı borca itiraz etmiş ise de takibe konu cari hesap listesindeki tüm faturaları ticari defterlerine kayıt ettirdiğini ve faturalara itiraz etmediğini, dolayısıyla davalının , şirket cari hesap ekstresi ve takibin dayanağı olan faturalara yasal süre içinde itiraz etmemek suretiyle faturaların münderecatını kabul etmiş olduğundan borçlu olmadığını, ileri süremeyeceğini,

davalı ödeme iddiasında bulunsa da alacaklı şirketin ticari kayıtlarında böyle bir ödemenin olmadığını, TTK.

21. Md. Gereğince fatura ve içeriğine 8 günlük süre içinde itirazda bulunulmaması halinde fatura içeriğinin kabul edilmiş sayıldığını, davalının yasada belirtilen süre zarfında müvekkiline yaptığı bir itiraz bulunmadığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davalının itirazının iptalini, takibini devamını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle; davacıdan akü aldığını, almış olduğu tüm akülerin parasını ödediğini, davacıya karşı herhangi bir borcu olmadığını, icra dosyasına yapmış olduğu itirazı aynen tekrar ettiğini, davacı şirkete karşı hiç bir borcu olmadığını belirterek, davanın reddini yargılama giderleri ile karşı vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Nevşehir Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden mükellefiyet bilgileri ile 2020-2021 beyannameleri celp edilmiştir.

Nevşehir Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden Yasin Aydoğdu'ya ait 2014-2015-2016-2017 yıllarındaki gerekli bilgi ve belgeler celp edilmiştir.

Kayseri Mimarsinan Vergi Dairesi 'ne müzekkere yazılarak davacıya ait 2016-2017-2018-2019-2020 dava konusu faturaların Form Ba beyannameleri celp edilmiştir.

Kayseri Genel İcra Dairesi'nin 42568 icra dosyası uyap sisteminden celp edilmiştir.

Davalı Yasin Aydoğdu'nun nüfus kayıt örneği dosya arasına alınmıştır.

Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, mali müşavir ...'den alınan 05/08/2020 tarihli raporunda özetle;

Davacının 2016-2017-2018-2019-2020 yılı yevmiye-kebir-envanter defterlerinden, e-defter olanların süresinde beratlarının alındığı ve envanter defterlerinin açılış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, içerdiği kayıtların birbirini doğruladığı, defterlerin HMK 222/2 ye uygun olduğu tespit edilmiştir.

Davalının 2016-2017-2018-2019 yılında basit usul mükellef olduğu ve defter tutma zorunluluğunun olmadığı, 2019-2020 yılında işletme defteri tuttuğu tespit edilmiştir.

Davacı kayıtlarındaki davalıya ait cari hesap bakiyesine göre davacının 4.627,40-TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Davalının ilgili faturaların dönemine ilişkin defterinin olmadığı, defterinin olduğu 2019-2020 yılında işletme defteri tuttuğu, işletme defteri kayıt tekniğinde ödeme ve tahsilat bilgilerine yer verilmediğinden; fatura ve ödeme bakımından inceleme yapılabilecek bir defterinin olmadığı tespit edilmiştir.

Neticeten davalının davaya konu alacak ile ilgili incelenecek bir defterinin olmadığı, takip konusu cari ekstrenin davacı kayıtları ile uyumlu olduğu, davalının ibraz ettiği tek bir ödeme olan 5.000,00-TL'nin de davacı kayıtlarında yer aldığı, bu ödemelerden başkaca ödemelerinde davacı kayıtlarında yer aldığı ve davalının bakiye cari hesap borcunun 4.627,40-TL olduğu tespit edilmiştir.

Takip öncesi faiz talebi yoktur, kanaatinde olduğunu bildirmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir.

Davalının adresi itibariyle ticari defterlerin incelenmesi için Nevşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılarak genel muhasebe bilirkişisi Ahmet Kandemir'den alınan 22/11/2022 tarihli raporunda özetle;

Dava dosyasındaki davacının sunduğu cari hesap dökümü ve faturalar, 05/08/2022 tarihli bilirkişi raporu ve dosyada yer alan bilgilerden hareketle;

Davalının 2011 yılından 2019 yılına kadar Basit Usul'e tabi mükellef olması nedeniyle herhangi bir defter tutmadığı,

Davalının 2011-2019 yılları arası/dahil basit usul beyannamelerinin süresinde ve usulune uygun şeklide Gelir İdaresi Başkanlığına bildiriminin yapıldığı,

Davacının davalıdan dava konusu olan cari hesaptan dolayı alacaklı olup olmadığına yönelik davalının Basit Usule tabii mükellef olması nedeniyle tespit yapılamadığı,

Davalının Basit usul beyannamelerinde, 2016 ve 2017 yıllarında gider kısmında yer alan kümüle rakamı oluşturan tutarın detayının davalının mali müşavirinden tarafımca temin edildiği ve ekte sunulduğu,

Bu kayıtlara göre davacının düzenleyip, davalının kayıtlarında yer almayan 12 adet fatura tespit edildiği ve bunların toplamının 23.181,02 TL kanaatinde olduğunu bildirmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir.

Mahkememiz 19/01/2023 tarihli 3 nolu celsesinde bilirkişi ...'ye dosyanın tevdii ile davacıya ait 2016 ve öncesi kayıtların yerinde incelenmek ve davalı defterlerinde yapılan inceleme ve sunulan kayıtlar tekrar değerlendirilerek birbiri ile uyumlu ve uyumsuz kısımların ayrıştırılarak, ispatlanan faturaların tespit edilerek ödemeler lehte aleyhte durumu dikkate alınarak karşılaştırmalı davacının alacağı olup olmadığı noktasında ek rapor alınmasına karar verilmiş olup,

Bilirkişi Mali müşavir ...'den alınan 24/02/2023 tarihli ek raporunda özetle; Davacının 2015-2016-2017-2018-2019-2020 yılı yevmiye-kebir-envanter defterlerinden, e-defter olanların süresinde beratlarının alındığı ve envanter defterlerinin açılış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, içerdiği kayıtların birbirini doğruladığı, defterlerin HMK 222/2 ye uygun olduğu tespit edilmiştir.

Davalının 2011-2012-2013-2014-2015-2016-2017-2018-2019 yıllarında basit usul mükellef olduğu ve defter tutma zorunluluğunun olmadığı, 2020-2021 yılında işletme defteri tuttuğu tespit edilmiştir.

Davacının 2015 ila 2019 yılları kayıtlarında (2016 ila 2019 kök raporda 2015 yılı iş bu raporda incelenmiştir) davalının takip edildiği cari hesap bakiyesinin 4.627,40-TL borçlu olduğu, yani davacının alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Dosya kapsamında davalının 2016 ve 2017 yılı beyannamesine konu ettiği gider belgelerinin dökümü yer almaktadır. Bu nedenle karşılaştırmalı inceleme yapılamamıştır, kanaatinde olduğunu bildirmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir.

Mahkememiz 25/05/2023 tarihli 3 nolu celsesinde bilirkişi ...'ye dosyanın tevdii ile ek rapor istenmiş olup, bilirkişi Mali müşavir ...'den alınan 20/11/2023 tarihli ek raporunda özetle. Davacı kayıtlarında davalı hesabının borcuna yazılan ve toplam tutarı 129.108,99 TL olan faturalardan davalının gider dökümünde yer almayan 14 adet fatura olduğu ve toplam tutarının 24.236,02 TL olduğu tespit edilmiştir.

Davalı gider dökümünde yer almayan faturalar toplamı davacı kayıtlarında yer alan fatura toplamından düşüldüğünde davacının 104.872,97 TL (129.108,99-24.236,02)'lik faturaları ispatlanmış olmaktadır. İspatlanan bu faturalara karşılık davacı kayıtlarında yer alarak ispatlanmış olarak kabul edilen davacı tahsilatlar toplamı 124.481,59 TL'dir.

Davacının kendi kayıtları ile ispatlanan olarak kabul edilen tahsilatlar toplamı 124.481,59 TL davacı kayıtları ve davalı gider dökümünde yer alarak ispatlanan olarak kabul edilen faturalar toplamı 104.872,97 TL'den 19.608,62 TL (124.484,59-104.872,97) fazla olduğu için davacı alacağın olmadığı hesap ve tespit edildiği kanaatinde olduğunu bildirmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir.

Mahkememiz 08/02/2024 tarihli 5 nolu celsesinin 1 nolu ara kararında , 6095 sayılı TBK'nun 102. Maddesi gereğince ticari defter kayıtlarına uyarınca davaya konu cari hesap ekresinden sonra gelmek üzere davalı tarafından 124.481,59 TL ödemesi bulunduğu, davalı tarafından yapılan ödemelerin başka bir borca mahsuben yapıldığı noktasında davacı vekili dava dilekçesinde yemin deliline dayandığından yemin metnini sunması için 2 haftalık kesin süre verildiği, 18/02/2024 tarihinde davacı vekilinin yemin metnini sunmuş olduğu bir suretinin davalı Yasin Aydoğdu'ya tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Mahkememiz 30/05/2024 tarihli 6 nolu celsesinde davalı Yasin Aydoğdu'nun duruşmada hazır olduğu, yemin teklifinde bulunulduğu, "davacı şirkete herhangi bir borcum bulunmamaktadır. Tüm borçlarımı ödedim " şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Davacı dava dilekçesiyle, açık hesaptan dolayı alacaklı olduğunu, davalının ödeme yapmadığını belirterek yapılan takibe itirazın iptali dilemiştir.

Davaya konu Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takip dosyası üzerinde yapılan incelemede alacaklısının mahkememize ait işbu dosya davacısı, borçlusunun yine mahkememize ait işbu dava davalısı olduğu alacaklı tarafından borçlu aleyhine dayanağı açık hesaptan kaynaklı toplam 4.627,00 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin itiraz üzerine takibin borca itiraz nedeniyle durduğu ve 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içerisinde işbu itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.

-Davanın esasının incelenmesine dair mesele;

Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67. ve devamı maddelerinde düzenlenen itirazın iptali davalarının konusu, icra takibi konusu edilen alacaklar olup davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan ispat külfetiyle ilgili kurallar itirazın iptali davasında da geçerlidir.

Taraflar iddia ve savunmalarını HMK’nda belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; ancak takibin iptali ya da devamı hükmünü de içerecektir.

İtiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bu dava icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır ve takibe bağlılık alacağın hem miktarı hem de kaynağı yönünden mevcuttur.

HMK'nın 222. maddesi uyarınca, tarafların ticari defterlerinin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

Belirtilen bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Diğer tarafın yukarıda belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ise ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz.

Somut olayda, tarafların ticari defter incelenmiştir. Davalı defterlerinin incelenmesinde davacının açık hesaba konu tarihte basit usulde defter tuttuğu ve herhangi bir borç tespiti yapılamadığı tespit olunmuştur. Davalı defterlerinin incelenmesinden davacının alacaklı olduğu tespitlerine yer verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 190. maddesi ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi gereğince iddia eden, iddiasını ispat yükümlülüğü altındadır, müddeabihin miktarına göre 6100 sayılı HMK'nın 200. madde hükmü gereği senetle ispat etmek zorundadır. Somut davalı taraf malı teslim ettiğini ispat etmesi gerekmektedir. Ancak sunulan deliller incelendiğinden alacağını ispat edemediği görülmüştür.

Nihai olarak davacı taraf yemin deliline dayanmış ve usule uygun yemin teklifi uyarınca davalı taraf borcu olmadığına dair yemin ettiğinden ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Katip *** e-imzalıdır Hakim *** · e-imzalıdır