Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/22 K.2024/858

2- *** 3- *** 4- *** VEKİLİ : Av.

DAVALI : 1- ***

VEKİLİ : Av. ***

DAVALI : 2- ***

VEKİLİ : Av. ***

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : ***

KARAR TARİHİ : ***

KARAR YAZIM TARİHİ : ***

Mahkememize açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

01/08/2022 tarihinde müvekkillerinden ...'in kullandığı 38 ... plakalı araç ile davalı ...'ın maliki olduğu ve kullandığı 38 ... plakalı aracın kırmızı ışıklarda durdukları esnada arkadan vurması şeklinde trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza nedeni ile müvekkilinin aracında maddi hasar meydana geldiğini, kazada davalı Osman'ın %100 oranında kusurlu olduğunu, aracın yasal mirasçılar olan müvekkilleri adına kayıtlı olduğunu, araçta toplam 60.000,00-TL lik hasar meydana geldiğini ve tamirat masraflarının davalı şirket tarafından karşılandığını,

davalı sigorta şirketine başvuru yapılarak değer kaybı ödemesi talep edildiğini ve sigorta şirketi tarafından 13.404,58-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını ancak ödenen miktarın mevcut değer kaybını karşılamadığını, araçta oluşan hasar nedeni ile trafiğe çıkılamadığını ve onarım süresinin yaklaşık 53 gün olduğunu, araçta meydana gelen değer kaybı yönünden daha sonra artırılmak üzere şimdilik 1.000,00-TL değer kaybının, 01/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

ikame araç bedeli yönünden şimdilik 1.000,00-TL araç mahrumiyet zararının davalı ...'tan 01/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderlerinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketinin İstanbul olması nedeni ile yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olması gerektiğini, davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yarar bulunmadığını, 06/10/2022 tarihinde müvekkili tarafından 13.404,68-TL değer kaybı ödemesi yapıldığından bu talebin reddini gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu iddialarını kabul etmediklerini, araç mahrumiyet bedelinin ZMMS teminatı kapsamı dışındı olduğunu,

davacının aracının hususi araç olarak kullanılması nedeni ile herhangi bir kazanç getirmesinin mümkün olmadığını bu nedenle araç mahrumiyet bedelinden söz edilemeyeceğini, öncelikle davanın usulden reddine esasa girilmesi halinde ise esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...'a usulüne uygun tebligat yapılmış, davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının aracında oluşan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tazmini talebine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.

Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.

Trafik kaza tespit tutanağı, kaza fotoğrafları, sigorta bilgi ve gözetim merkezi kayıtları, sigorta poliçesi, kazaya karışan araçların trafik kayıtları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, kusur ve değer kaybı yönünden adli tıp kurumundan ve makine mühendisi bilirkişiden ayrıntılı raporlar alınmıştır.

01/08/2022 tarihinde davacılardan ...'in sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı araç ile davalı ...'ın maliki olduğu 38 ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacıların bu kazadan kaynaklı olarak değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli talebiyle eldeki davayı açtıkları anlaşılmaktadır.

38 ... plakalı aracın muris Adil Bedir adına kayıtlı olduğu, Kayseri 3. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ve 07/09/2018 tarihli veraset ilamına göre geriye mirasçı olarak davacıların kaldığı, aktif husumetin sağlandığı tespit edilmiştir.

Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin 10/11/2023 tarihli raporunda: meydana gelen kazada sürücü ...'ın %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğuna, sürücü ...'in kusursuz olduğuna oy birliğiyle karar verildiğini bildirmişlerdir.

Dosyaya mübrez 23/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda. 38 ... plaka sayılı aracın 01.08.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonrası aracın arka tampon, bagaj kısmında ağır hasar oluştuğu, ayrıca çarpmanın veya içeride bulunan bir nesnenin çarpması sonucu ön camın kırıldığı ve değiştirildiği, onarım ve tamirlerin Ford Metinler Yetkili Servisinde yapıldığı ve değiştirilen tüm yedek parçaların orijinal olduğunun davalı ...

A.Ş. tarafından gönderilen raporlarından anlaşıldığı, 38 ... plaka sayılı aracın, 01.08.2022 tarihinde gerçekleşen trafik kazası sonrası hasardan kaynaklı bakiye alacağının yapılan onarım işlerinde orijinal yedek parçalar kullanıldığı için olmadığı, 38 ... plaka sayılı aracın 01.08.2022 tarihinde gerçekleşen trafik kazası sonrası hasar miktarının (tamamında yetkili servis tarafından orijinal yedek parçalar kullanılarak gerçekleştiği için piyasa fiyatlarına göre biraz daha yüksek olduğu) Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi tarafından gönderilen Eksper Raporunda belirtilen 60.000,00-TL ile uyumlu olduğu,

38 ... plaka sayılı Ford Focus 1.6 TDCİ Collection 2008 model aracın Yolcu Nakli-Hususi amaçlı kullanıldığı, olay anında 14 (ondört) yaşında ve 345.330-km'de olduğu, kaza sonrası hasar gören kompenentlerin büyük çoğunluğunu metal kaporta aksamının oluşturduğu, geçmiş hasar kayıtları incelendiğinde 1 adet stop lambası değişimine neden olan küçük bir hasar bilgisinin olduğu ve geçmiş hasar kayıtlarının aracın orijinallığını bozmadığı,

38 ... plaka sayılı araç için serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibarı ile hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki rayiç piyasa değerinin tespiti ve bu iki miktar arasındaki azalmaya göre araç değer kaybı zararı değerlendirildiğinde; aracın kaza tarihinde yaklaşık 14 yaşında bir araç olduğu, 345.330-km'de kullanılmışlık düzeyine sahip olduğu ve dava konusu trafik kazası öncesi 1 (bir) adet geçmiş hasar kaydının bulunduğu,

kaza öncesi ve sonrası piyasa rayiç değerinin Kasko Değer Listesi Arşivi Ağustos 2022 listesine göre 189.371 TL olduğu, 01.08.2022 kaza tarihindeki serbest piyasa Ford Focus 1.6 TDCİ Collection 2008 model araç fiyatlarına bakıldığında ise;

serbest piyasada araç fiyatını belirleyen en büyük etkenlerin başında hasar geçmişi (orijinalliği), km kullanılmışlık düzeyi ve kozmetiğinin gelmekte olduğunu, bu nedenle ilk iki sırada yer alan araçların aynı marka ve model olmasına rağmen listedeki diğer araçlara kıyasla 25.000-30.000-TL eksik olmasının nedeninin mavi daire ile görülebileceği gibi, 1. sıradaki aracın km değeri 3. ve 4. sıradakilerden daha düşük olsa da orijanalliğinin bozulmasından kaynaklı daha düşük bedeli olduğunu, 2. sıradaki aracın ise km değeri dava konusu araç civarı 395.000-km olduğu için emsallerine göre daha düşük bedelden satıldığının görüldüğü,

bu nedenle dava konusu 38 ... plaka sayılı Ford Focus 1.6 TDCİ Collection 2008 model araç için; piyasa rayiç değeri (kaza öncesi) = 225.000,00-TL, piyasa rayiç değeri (kaza sonrası)= 210.000,00- TL olacağının değerlendirildiği, buna göre araç değer kaybı zararının 15.000,00-TL olduğu, sigorta şirketi tarafından ödenen 13.404,68-TL değer kaybı ödemesinin mahsubu ile bakiye araç değer kaybının 1.595,32-TL olduğu,

38 ... plaka sayılı aracın 01.08.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonrası aracın onarımda kaldığı süre dikkate alındığında 53 gün talebinin çok uzun bir süre olduğunun eksper raporundan da görüleceği, eksper raporunun kesinleşme tarihinin 06.09.2022 (35 gün) olduğu, ancak eksper raporlarının araç tesliminden çoğu kez bir kaç hafta sonra tamamlandığının bilindiği,

ayrıca yine eksper raporunda da belirtildiği üzere konu onarımların 7 gün içerisinde tamamlanacağı, en fazla 7 gün de parça temininden kaynaklanan gecikmeler eklendiğinde 15 (onbeş) günlük araç mahrumiyet süresinin onarım için geçecek süre olarak değerlendirilmesinin uygun olduğunun değerlendirildiği, serbest piyasada emsal araç günlük kira bedelinin olay tarihinde 200,00-TL olduğu, bu minhalde araç mahrumiyet zararının (ikame araç bedeli) 15 x 200 = 3.000,00-TL olacağı görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartları'nın, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür. Yine 6098 sayılı TBK 49. maddesine göre; kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen Kanun'un 85. maddesinin 1. fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5. fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91. maddesinin 1. fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür.

Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun "Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı" başlıklı 97. maddesinde (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir."

Yapılan tüm bu açıklamalardan sonra somut olayda. 01/08/2022 tarihinde davacılardan ...'in sevk ve idaresindeki 38 ... plakalı araç ile davalı ...'ın maliki olduğu 38 ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacıların bu kazadan kaynaklı olarak değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli talebiyle eldeki davayı açtıkları, Ankara ATK'nın 10/11/2023 tarihli raporuna göre meydana gelen kazada tüm kusurun davalı ...'a ait olduğu,

alınan raporun kaza tespit tutanağı ve dosya kapsamı ile uyumlu olması nedeniyle hükme esas alınabileceği, 23/01/2024 tarihli makine mühendisi bilirkişi raporuna göre davacının serbest piyasa rayiçlerine göre değer kaybı zararının 15.000,00-TL, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme tutarı 13.404,68-TL düşüldüğünde bakiye değer kaybı zararının 1.595,32-TL olduğu, aracın makul onarım süresinin 15 gün olması nedeniyle günlüğü 200,00-TL'den araç mahrumiyet zararının ise 3.000,00-TL olarak hesaplandığı, raporun denetlenebilir olması nedeniyle hükme esas alınabileceği, davacı vekilinin bu miktarlar üzerinden ıslah dilekçesi sunduğu,

harcını yatırdığı, ıslah dilekçesinin bir suretinin davalılara tebliğ edildiği, böylelikle açılan davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Davalı ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde yetki ilk itirazında bulunmuş ise de HMK 16 ve KTK 110 maddeleri uyarınca kaza Kayseri ilinde meydana geldiğinden ve ayrıca davacıların yerleşim yeri de Kayseri olduğundan bu itirazın reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacı taraça KTK 97 maddesi uyarınca davalı sigorta şirketine 19/09/2022 tarihinde mail yoluyla başvuruda bulunulduğu, sigorta şirketince davalıya 06/10/2022 tarihinde kısmi ödemede bulunulduğu, bu nedenle kısmi ödeme tarihinin bu davalı yönünden temerrüt tarihi olarak kabulü gerektiği anlaşılmış ve hükmedilen değer kaybı tazminatına bu tarihten itibaren yasal faiz uygulanmıştır. Diğer davalı yönünden ise temerrüt tarihi olarak kaza tarihi olan 01/08/2022 tarihi kabul edilmiştir. Arabuluculuk dava şartı davalı sigorta şirketi yönünden zorunlu olduğundan arabulucu gideri de yalnızca sigorta şirketine yüklenmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip *** · e-imzalı Hakim *** · e-imzalı