Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/107 K.2024/808

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K. T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACILAR: 1-

2-

TEMSİLCİLERİ

DAVALI

VEKİLLERİ

ASLİ MÜDAHİLLER : 1-

2-

VEKİLLERİ

DAVALILAR : 1-

VEKİLLERİ

2- 3-

TEMSİLCİLERİ

DAVA : MENFİ TESPİT

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacılar tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili 08/12/2009 tarihli dilekçesiyle; davalı ... A.Ş.'nin davacı şirketlere proje bazlı kredi kullandırdığını, 28/11/2008 tarihi itibariyle davacı şirketlerin kullandığı kredilerin bir kısım taksitlerinin ödenmemesi nedeniyle hesabın kat edilerek bütün borcun ödenmesinin istenildiğini, daha sonra icra takibi yapıldığını, davacı şirketlerin kredinin teminatı olarak verdiği 630.000 TL. tutarlı çeklerin tahsil edilmesine rağmen bu çeklerin bedelinin borçtan mahsup edilmediğini, davalı bankanın mükerrer tahsil yapmak istediğini beyan ederek, 50.000 TL.'lik dava değeri üzerinden davacı şirketlerin davalı bankaya icra takip dosyalarında yapılan tahsilatlar kadar borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Davalı banka vekili, davacı tarafın kredi borcunu ödememesi üzerine Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. ve ... E. sayılı dosyaları üzerinden icra takibi başlatıldığını, mükerrer tahsil olmadığını, davacı şirketlerden her hangi bir tahsilat yapılmadığını, teminat olarak verilen çeklerden dolayı yapılan tahsilatların ise borçtan mahsup edildiğini beyan ederek davanın reddini istemiştir.

20/05/2010 tarihinde keşif yapılmış, bankacı bilirkişiden 09/08/2010 tarihli rapor ve 11/03/2011 tarihli 1. Ek rapor, 04/09/2012 tarihli 2. Ek rapor, başka bir bilirkişiden 26/12/2012 tarihli 2. rapor, 3. bir bilirkişiden 15/10/2015 tarihli rapor ve 29/06/2016 tarihli ek rapor, başka bir bilirkişi heyetinden de 08/02/2017 tarihli rapor alınmıştır. İlgili banka şubelerine müzekkere yazılarak teminat çeklerinin tahsil durumu araştırılmıştır. Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin davacıların iflasına ilişkin ... E. ... K. sayılı ilam sureti dosyamıza getirtilmiş, davalı ... A.Ş.'nin alacağı temlik almasına ilişkin temlikname ve ekleri dosyaya sunulmuştur.

Asli müdahiller ... ve ... 21/11/2014 tarihli dilekçeleriyle ; davacı şirketlerin borçlu olduğu icra takibine dayanak senette avalist durumunda olan asli müdahillerin, kesin aciz belgesi almaları nedeniyle yapılan ödemelerin mahsubu ile faizsiz biçimde borcun tespitini ve ödenen miktar kadar borçlu olmadıklarının tespitini istemişlerdir. Bu dilekçede dava değeri göstermemiş ve harç yatırmamışlardır.

Asli Müdahiller 20/02/2015 tarihli dilekçeleriyle; aynı gerekçelerle asli müdahale taleplerini tekrar etmişler ve dava değerini 10.000 TL. olarak gösterip bu değer üzerinden asli müdahale dilekçelerini 20/02/2015 tarihinde harçlandırmışlardır.

Asli müdahiller ... ve ... 04/08/2016 havale tarihli dilekçeleriyle ; asli müdahaleye ilişkin menfi tespit taleplerini 10.000 TL.'den 773.748 TL.'ye yükseltmişler ancak, eksik harcı tamamlamamışlardır.

Açılan dava önce Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sırasına kaydedilmiş, yeni mahkeme açılması ve dosya devirleri nedeniyle dosya Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sırasına kaydedilmiş ve Ticaret Mahkemelerinin yapısında yapılan değişiklik ve yine dosya devri sonucu dava Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Yapılan yargılama sonunda, Mahkememizin 25/09/2017 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile müflis davacı şirketlerin ve asli müdahillerin davalarının reddine karar verilmiş, sadece asli müdahiller tarafından istinaf yoluna başvurulmuş, Ankara BAM . HD'nin 11/10/2018 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile Mahkememizin kararı kaldırılarak, davanın heyetçe görülmesi için dosya Mahkememize gönderilmiş, Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Yapılan yargılama sonunda Mahkememizin 03/07/2019 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile davacıların davası hakkında daha önce verilen karar kesinleştiğinden yeniden karar verilmesine yer olmadığına, asli müdahillerin davasının ise açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Karara karşı istinaf yoluna gidilmesi üzerine Ankara BAM . HD'nin 16/12/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile Mahkememizin kararı asli müdahillerin davası yönünden kaldırılmış, dosya Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Ankara BAM . HD'nin son kararı sonrası yapılan yargılama sırasında, bilirkişi heyetinden 28/04/2023 tarihli 5. rapor, 31/08/2023 tarihli 1. ek rapor, 25/03/2024 tarihli 2. ek rapor, 22/10/2024 tarihli 3. ek rapor alınmış, ayrıca Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E. ... K. sayılı kesinleşmiş ilam sureti, Konya . İcra Müdürlüğünün ... E. ve sayılı dosyasına ilişkin ilgili belge suretleri getirtilmiş, asli müdahiller vekilleri 30/11/2022 tarihli duruşmada tavzih beyanında bulunmuş ve eksik harcı tamamlamışlardır.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Müflis davacıların davası ile asli müdahillerin davası, "menfi tespit" davasıdır.

Somut olayda ; her ne kadar dava ve asli müdahillerin davası, davalı ... Bankası A.Ş. aleyhine açılmış ise de; alacağın önce ... A.Ş.'ye temlik edilmesi, bu şirketin de ... A.Ş. ile birleşmesi nedeniyle davalı olarak ... A.Ş. kabul edilmiştir.

Müflis davacılar ... Tic. Ltd. Şti. ile ... Tic. Ltd. Şti.'nin davası yönünden yapılan değerlendirmede ; Mahkememizin 25/09/2017 gün ve ... E. ... K. sayılı davanın reddine ilişkin ilamının, müflis davacı şirketler ve davalı şirket tarafından istinaf yoluna götürülmemesi nedeniyle, 12/07/2018 tarihinde kesinleştiği sonucuna varılarak davacı müflis şirketlerin davası yönünden yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

Asli müdahillerin davası yönünden yapılan değerlendirmede ise; asli müdahillerin 30/11/2022 tarihli duruşmadaki son tavzih beyanlarından, asli müdahaleye ilişkin davalarının, Konya. İcra Müdürlüğü'nün ... E. ve ... E. sayılı icra takiplerine konu olan borçlardan dolayı, asli müdahiller ... ve ...'ın, davalılar ... A.Ş. (temlik öncesi ... Bankası A.Ş.) ve müflis ... Ltd. Şti. ile müflis ... Ltd. Şti.'ye, Konya. İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı takibine ilişkin asıl alacak 519.196,77 TL. ve ... E. sayılı takibe ilişkin asıl alacak 262.960 TL. ve her iki takipten dolayı toplam asıl borç 782.156,77 TL. ise de, her iki takibe konu olan borçlardan dolayı asli müdahale dilekçesinin verildiği tarih olan 20/02/2015 tarihi itibariyle davalılara (yapılan ödemeler de gözetilerek) 783.748 TL. borçlu olmadıklarının tespiti davası olduğu anlaşılmış, eksik harcın tamamlandığı görülmüştür.

Dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan bilirkişi heyetinin 22/10/2024 tarihli 3. ek raporuna göre; Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibine ilişkin olarak aciz vesikasının düzenlendiği 07/09/2009 tarihi itibariyle istenilen alacağın 704.095 TL. ve Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibine ilişkin olarak da yine aciz vesikasının düzenlendiği 07/09/2009 tarihi itibariyle istenilen alacağın 360.812 TL. olmak üzere, her iki takipten dolayı istenilen toplam alacağın (704.095+360.812=) 1.064.907 TL. olduğu anlaşılmıştır.

2004 s. İİK'nin 143/4. maddesine göre aciz vesikasında yazılı miktar için faiz istenemeyeceğinden, asli müdahale tarihi olan 20/02/2015 tarihi itibariyle de her iki icra takibine konu borcun toplam 1.064.907 TL. olduğu kabul edilmiştir.

Yine aynı ek rapora göre, asli müdahillerin asli müdahale tarihi olan 20/02/2015 tarihi itibariyle hesaplanan borçlarının, Konya . İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı takibi yönünden 326.813,89 TL. olduğu, ... E. sayılı takip yönünden ise 25.501,66 TL. olmak üzere toplam 352.315,55 TL. olduğu, asli müdahale tarihi itibariyle her iki asli müdahilin her iki icra takibinden dolayı borçlu olmadıkları tutarın (1.064.907-352.315,55 = ) borçların 712.591,45 TL. olduğu anlaşılmıştır.

Asli müdahillerin her iki takipten dolayı 783.748 TL. borçlu olmadıklarının tespitini istemeleri ancak, aynı tarih itibariyle borçlu olmadıkların tutarın 712.591,45 TL. olması karşısında asli müdahillerin davalarının kısmen kabul, kısmen reddine karar vermek gerekmiştir.

Asli müdahiller, asli müdahale tarihi itibariyle her iki takipten dolayı 352.315,55 TL. borçlu iseler de, asli müdahale tarihinden sonra, asli müdahillerden ...'a ait taşınmaz, Konya . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 23/09/2014 tarihinde kesinleşen 21/07/2014 gün ve ... E. ... K. sayılı tasarrufun iptali ilamına istinaden 04.08/2015 tarihinde 490.000 TL.ye satılmıştır. Tasarrufun iptaline ilişkin ilamda bu taşınmazın dava konusu her iki takip borcuna ilişkin olarak cebri icra yetkisi verilmesi nedeniyle, bu satış bedelinin her iki takip borcundan mahsup edilmesi gerektiği kabul edilmiştir.

Buna göre, taşınmaz satış bedeli olan 490.000 TL.'den her iki asli müdahilin, asli müdahale tarihi itibariyle olan 352.315,55 TL.nin mahsubu sonucu, yargılama sırasında asli müdahillerin kalan borçlarının tamamen ödenmiş olduğu, 137.684,45 TL. de fazla ödeme meydana geldiği anlaşılmıştır.

2004 s. İİK'nin 72/6. maddesi gereğince menfi tespit davaları, yargılama sırasındaki (fazla) ödeme yönünden kendiliğinden istirdat davasına dönüştüğünden, asli müdahillerin davasının 137.684,45 TL. yönünden istirdata dönüştüğü, fazla ödeme asli müdahillerden ...'a ait iken 3. kişiye devredilen taşınmazın tasarrufun iptali davası yoluyla satılması sonucu meydana geldiğinden, istirdata dönüşen 137.684,45 TL.nin de davalılardan ... A.Ş.'den alınarak (istirdat edilerek) asli müdahillerden ...'a verilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip