Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/900 K.2025/873

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 12/11/2024 tarihli dava dilekçesinde özet olarak.

30.06.2023 tarihinde meydana gelen kazada ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araç Konya'nın Çumra ilçesi istikametinden Hadim ilçesi istikametine doğru seyir halinde iken araç sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde yolun sol tarafından karşı şeride geçerek arazide takla attığını, meydana gelen kazada müvekkil ... yolcu pozisyonunda olup kaza neticesinde omuzundan ciddi şekilde yaralandığını, kaza neticesinde yaralanan müvekkilinin Çumra Devlet Hastanesi ve Konya Numune Hastanesi'nde tedavi gördüğünü ve yaralanması nedeniyle ameliyat olmak zorunda kaldığını,

kaza tespit tutanağında ...'in KTK m.52/1-B maddesini ihlal ettiğinden kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kaza tarihinde araç sürücü ...'e ait ... plakalı aracın ... nolu ZMMS poliçesi geçerliliğini koruduğunu, müvekkilin geçirmiş olduğu trafik kazası nedeniyle beden gücü kayıp oranına, yaşına, aktif ve pasif yaşam süresine göre maddi tazminat ödenmesi gerektiğini, 04.01.2024 tarihinde ...

Sigorta A.Ş'ne yazılı başvuruda bulunulduklarını ancak sigorta şirketinin 26.03.2024 tarihli yazısı ile taleplerinin olumlu değerlendirilmesine ilişkin dönüş yapıldığını, sigorta şirketine başvuruları neticesinde herhangi bir ödeme alınmadığını, davalı sigorta şirketi ile yapılan arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşmaya varılamadığını belirterek müvekkilinin meydana gelen trafik kazası neticesinde bedensel zarara uğraması nedeniyle, 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL sürekli iş göremezlik, 100,00 TL bakıcı gideri, 100,00 TL tedavi giderleri olmak üzere toplam 400,00 TL'nin davalıdan tahsili ile müvekkiline verilmesine,

belirlenecek bedele sigorta limitini aşmamak üzere kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizinin de eklenmesi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş vekili 25/11/2024 tarihli cevap dilekçesinde özet olarak.

30/06/2023 tarihinde, müvekkil sigorta şirketinin ... no.lu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile sigortalandığını, maliki ve sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile seyir halindeyken kaza yapması neticesinde araçta yolcu olarak bulunan ...'in yaralanması neticesinde tek taraflı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, davacının ... plakalı araç içerisinde yolcu olarak bulunmakta olup iddiaya göre yaralandığını, kusur raporunun adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesinden alınmasını talep ettiklerini, kaza nedeniyle davacının maluliyetinin belirlenmesi gerektiğini,

maluliyet oranının 20.02.2019 tarihli erişkinler için engellilik değerlendirmesi hakkında yönetmeliğe uygun olarak tespit edilmesi gerektiğini, talep edilen tazminat miktarının kabulünün mümkün olmadığını, müvekkili sigorta şirketinin geçici iş göremezlik tazminatından, tedavi/bakıcı giderlerinden sorumlu olmadığını, davacının kaza tarihinde ve sonrasında ev hanımı olmakla birlikte çalışmaması nedeniyle geçici iş göremezlik tazminat hakkı bulunmadığını,

davacıların mütefarik kusurunun varlığı araştırılarak hatır taşıması indiriminin uygulanması gerektiğini belirterek davacının davasının esastan reddine ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Dosyamız kapsamında delillerin toplanması amacıyla Konya SGK İl Müdürlüğüne, ... Sigorta A.Ş'ye, Selçuklu İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Konya İl Sağlık Müdürlüğü'ne, Çumra Devlet Hastanesi'ne, müzekkere yazılarak cevabi yazılar dosyamız arasına alınmış ve incelenmiştir.

Dosya, Meram Tıp Fakültesi Hastanesine müzekkere yazılarak davacının maluliyet oranın tespiti amacıyla Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine ve Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğe uygun alternatifli rapor düzenlenmesi talep edilmiştir.

Meram Tıp Fakültesi Hastanesinden alınan 21/03/2025 tarihli raporda özetle; Meydana gelen kazada kişinin sürekli iş göremezlik (kalıcı sakatlık) niteliğinde arızasının olmadığı, iyileşme süresinin 3 aya kadar uzayabileceğini, bu süre zarfında kişinin herhangi bir gelir getirecek işte çalışamayacağı, bu sürenin geçici iş görmezlik süresi olarak değerlendirilmesi gerektiği ve bu sürenin 1 ayında bir başkasının bakım ve yardımına ihtiyaç duyacağını, bu sürenin geçici iş göremezlik süresi olarak değerlendirilebileceğini, kişinin fatura bakıcı giderlerinin ve fatura edilmeyen tedavi giderlerinin toplamda 19.414,50 TL olarak değerlendirildiği görülmüştür.

Mahkememizce tarafların kusur durumunun tespiti için trafik bilirkişisinden rapor alınmış, bilirkişi tarafından düzenlenen 15/04/2025 tarihli raporda özetle; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52. maddesinin b bendinde belirtilen “Sürücüler, hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce davacının tazminat istemleri yönünden aktüerya bilirkişisinden rapor alınmış, bilirkişi tarafından düzenlenen 04/08/2025 tarihli raporda özetle;

30.06.2023 - 30.09.2023 tarihleri arası 3 aylık süre ile sınırlı geçici iş göremezlik süresinde uğradığı maddi zararının 34.206,96 TL olduğu,

Sürekli iş göremezliği nedeni ile uğradığı maddi zararının, 01.10.2023 - 05.06.2076 tarihleri arasındaki süre ile sınırlı %0 engellilik oranı TRH-2010 Kadın Mortalite Tablosuna göre bulunmadığı, 01.10.2023 - 16.03.2024 tarihleri arasındaki süre ile sınırlı %0 maluliyet oranı ve PMF-1931 yaşama tablosuna göre bulunmadığı,

30.06.2023 - 30.07.2023 tarihleri arası 1 aylık süre ile sınırlı iyileşme süresinde bakıcı giderinden doğan maddi zararının 13.414,50 TL olduğu,

Fatura edilen ve fatura edilemeyip belgeye bağlanamayan kaçınılmaz tedavi giderlerinden doğan maddi zararının 6.000,00 TL olarak tespit edildiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili 10/11/2025 tarihli dava değeri artırım dilekçesi ile, 34.206,96 TL olan geçici iş göremezlik alacaklarını kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, 13.414,50 TL olan bakıcı gideri alacaklarını kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, 6.000 TL tedavi gideri alacaklarını kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle uğranılan zararın tahsiline ilişkin tazminat isteminden ibarettir.

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigorta kuruluşu kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. gün itibariyle temerrüde düşecektir.

Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde yaralandığını iddia ederek, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri, tedavi gideri istemlerinde bulunmuştur.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; Bu kazanın oluşumunda ... plakalı otomobil sürücüsü ...'in 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52. maddesinin b bendinde belirtilen “Sürücüler, hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğunun tespit edildiği ve dosya kapsamında alınan 15/04/2025 tarihli raporun kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğu ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine ulaşılmıştır.

Davacın dava konusu kaza neticesi yaşadığı yaralanmada sürekli iş göremezliğinin bulunmadığı, iyileşme sürecinin 3 ay olduğu ve bu sürenin geçici iş göremezlik süresi olarak değerlendirilerek kişinin bu dönemde %100 malul olduğu, 1 ay bakıcı ihtiyacı olduğu, alınan 23/03/2025 tarihli maluliyet raporunun yerleşmiş yargıtay kararlarına göre Erişkinler İçin Engelilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen kısmının hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine ulaşılmıştır.

6098 sayılı TBK'nın 52. Maddesine göre. Zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Zarara hafif kusuruyla sebep olan tazminat yükümlüsü, tazminatı ödediğinde yoksulluğa düşecek olur ve hakkaniyet de gerektirirse hâkim, tazminatı indirebilir.

Anılan yasal düzenlemede de belirtildiği üzere zarar görenin zararın oluşmasında ya da zararın artmasında bir ihmali varsa bu hususun tazminatın belirlenmesinde dikkate alınması gerekir. Bir başka deyişle zararın oluşumunda zarar görenin de müterafik kusurunun bulunması halinde tazminattan indirim yapılması gerekmektedir. Müterafik kusurun dikkate alınması için bu yönde yapılan bir savunmaya gerek olmayıp Mahkemece müterafik kusurun resen dikkate alınması gerekmektedir.

Nitekim bu husus Yargıtay. Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da vurgulanmıştır. Ayrıca müterafik kusur indirimi nedeniyle kısmen reddedilen tutar üzerinden davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmeyeceği noktasında da duraksama bulunmamaktadır.

Somut olayda, davacının kaza esnasında emniyet kemerinin takılı olup olmadığı hususu kaza tespit tutanağında belirsiz olarak belirtilmiştir. Bu durumda emniyet kemerinin takılı olmadığı hususunun davalı tarafından ispat edilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda dosyaya herhangi bir delil ibraz edilmediğinden müterafik kusur indirimi yapılmaması gerektiği kanaatine ulaşılmıştır.

Yukarıda ayrıntıları izah edildiği üzere Mahkememizce hükme esas alınan maluliyet ve 17/10/2025 tarihli aktüerya ek bilirkişi raporunun 2-a bendi dikkate alınarak, davacının davalı sigorta şirketinin sürücüsünün kusuru oranında talepte bulunduğu hususu da göz önünde bulundurularak davacının davasının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-18. maddesine göre de, "özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz."

Yargıtay . HD’nin 29/09/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadında da açıklandığı üzere, "Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise, özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz."

Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması nedeniyle, 08/01/2024 tarihli arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir.

6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmemesine rağmen, trafik kazalarında arabuluculuğun zorunlu olup olmadığı konusunda farklı yargı kararları olması nedeniyle hakkaniyet gereği, bu giderlerin yargılama gideri olarak değerlendirilerek kabul/ret oranına göre taraflara yükletilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim