Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/519 K.2023/317

Davacı taraf vekilinin davalı taraf aleyhine açtığı işbu dava mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce yapılan aleni/açık yargılama sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle. Müvekkilinin davalı ... ile anlaşmaları üzerine 18/05/2021 tarihinde Konya.

Noterliği'nin ... yevmiye sayılı araç satış sözleşmesi ile ... (eski plaka ...) plaka sayılı oto kurtarıcı donanımlı aracı 55.000,00 TL bedel üzerinden satın aldığını, müvekkilinin aracı satın almasına müteakip oto kurtarıcı donanımına sahip olan aracı taşıyıcı ve lift bakımlarını yaptırdığını, araç ile oto kurtarma işi yapmaya hazırlandığı anda aracın soğutma sisteminde meydana gelen bir arızadan dolayı araç sanayiye çekilmiş ve yapılan kontrollerde aracın motorunda mevcut olan bir sorun sebebiyle motorun tamamen kullanılamaz hale geldiğinin tespit edildiğini,

müvekkilinin aracı aldığı andan itibaren arızanın çıktığı ana kadar 700 kilometresi Konya-Kocaeli arası yol olmak üzere toplamda yalnızca 1.000 kilometre kullanıldığını, anılan nedenlerle Kocaeli. Sulh hukuk Mahkemesi'nde ... D.

İş numaralı delil tespiti taleplerince keşif yapıldığını ve bu doğrultuda 16/06/2021 tarihli bilirkişi raporu alındığını, bu nedenlerle davanın kabulü ile araç tamir bedeli olarak 26.255,00 TL (5.000,00 TL değer artış payı düşüldüğünü), 1.261,10 TL delil tespiti davasına ilişkin yargılama giderleri ve belirlendiği anda artırılmak üzere şimdilik 1.000,00 TL kazanç kaybı olmak üzere toplam 28,516,10 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak taraflarına verilemesini,

yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak taraflarına verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; Müvekkili aleyhine ikame edilen işbu davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu, dosya içerisinde mevcut belgeler içeriğine göre davada taraf

olanların tacir olmadığını, tarafların tacir olmamaları sebebiyle görevli mahkemenin “Konya Asliye Hukuk Mahkemeleri” olduğunu, işbu sebeple görev itirazının kabulü ile dosyanın görevli Konya Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir, müvekkilinin maliki olduğu ... plaka sayılı, ... 2.5DCİ marka-tipli, 2005 model, yaklaşık 305.000km/saat yaptığını, kamyonet/özel amaçlı kurtarıcı 18.05.2021 tarihinde Konya.

Noterliğinin ... yevmiye nolu araç satış sözleşmesi ile sözleşmede belirtilen özellikler kapsamında davacı tarafından satın alındığını, taraflar arasındaki alım-satıma konu olan aracın ticari ve ikinci el araç olduğunu, araç alım-satımdan önce davacı tarafından bizzat incelendiği gibi, uzman kişilere de inceleme yaptırıldığını, tespit dosyasından müvekkiline gönderilen bilirkişi raporu içeriğindeki fotoğraf görüntülerine göre tespitin yapıldığı tarih itibarıyla aracın km'sinin 306.467 km/saat olduğunu, satış tarihinde 11 yaşında ve 305.000.km/saatte olan,

kurtarıcı olarak ağır yükte çalıştırılan aracın ağır masraflarının çıkabileceğinin öngörülmesi gerektiğini, bilirkişi raporunda da belirtildiği gibi araç yüksek ısıya maruz kaldığını, aracın yüksek ısıya maruz kalması aracın sürücüsünün bariz kullanım hatası olduğunu, rapor içeriğinde de belirtildiği gibi aracın tespit esnasında dağıtılmış motor parçalarının içeriğine göre hareket etmesi dahi mümkün değil iken aracın 20 gün kullanılması taraf beyanına göre 1.000km yapması durumu dikkate alındığında;

araçta var olduğu beyan edilen arızanın gizli ayıp olmayıp sürücü hatası olduğunun açıkça ortaya çıktığını, bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekilinin 21/02/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile özetle; Islah dilekçelerinin kabulü ile 26.255,00 TL araç tamir bedelinin dava tarihinden, 54,00 TL araç tamir bedelinin ıslah tarihinden, 1.261,00 TL delil tespiti masrafının dava tarihinden, 1.000,00 TL kazanç kaybı alacağının dava tarihinden, 750,00 TL kazanç kaybı alacağının ıslah tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile davalıdan alınarak davacı müvekkiline verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; satım sözleşmesinden kaynaklı olarak açılan alacak ve kazanç kaybı nedeniyle tazminat davası olduğu, taraflar arasındaki ihtilafın ise satış sözleşmesine konu aracın ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın gizli/açık ayıp niteliğinde olup olmadığı, araçta meydana gelen arızanın kullanıcı hatasından meydana gelip gelmediği, ayıbın niteliği nazara alınarak ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı, araç ayıplı ise davacının talep edebileceği onarım bedeli olup olmadığı, var ise miktarı ve davacının talep edebileceği kazanç kaybı zararının olup olmadığı, var ise miktarı ve davalının bu zararlardan sorumlu olup olmadığı hususlarında olduğu görüldü.

II.HÜKME EMSAL ALINAN YÜKSEK MAHKEME İLAMLARI

1.T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 03/10/2019 Tarih ve ... Esas-... Karar Sayılı İlamında;

"Dosya içeriğinden, davalı kiracı ... gerçek kişi olduğundan tacir olup olmadığı anlaşılamamaktadır. Mahkemece, yukarıda açıklanan hususlar kamu düzenine ilişkin olduğu halde davalının Ticaret Sicili ve Odasında kaydının bulunup bulunmadığı, Vergi Dairesi veya Mal Müdürlüğünden bilanço esasına göre defter tutup tutmadığı hususları sorulup gerektiğinde davalının ticari defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak Türk Ticaret Kanunu’na göre tacir olup olmadığı araştırılmamıştır." denilmiştir.

2.T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 08/06/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Davacı ile davalı arasındaki resmi satış sözleşmesi 12.03.2013 tarihli olup sözleşmede “alıcının bu aracı halihazır durumu ile görüp beğenerek ve bedelini tamamen ödeyerek teslim aldığı” şeklinde düzenleme mevcut olup davacı, aracı mevcut hali ile satın almıştır. Diğer yandan satış ikinci el araç satışı olup satıcı tarafından ayrıca bir garanti taahhüdü verildiğinin davacı alıcı tarafından kanıtlanması gerekir. Somut olayda sunulan deliller dikkate alındığında, davanın reddi gerekirken yazılı gerekçeyle kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir." denilmiştir.

3.T.C. Adana Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 07/02/2018 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Davacının süresi içinde ayıp ihbarında bulunduğu kabul edilse dahi noter satış sözleşmesinde “aracın mevcut hali ile beğenilip bedeli ödenerek alındığı” belirtilmiştir. Somut olayda iğfalden söz edilemez.(YARGITAY. Hukuk Dairesi ESAS NO : ...

KARAR NO: ... kararı bu yöndedir.) Ayrıca, aracın satış tarihinde rayiç değerinin 42.000,00.TL olduğu, araç satış sözleşmesinde araç satış bedelinin 26.000,00.TL olarak kararlaştırıldığı, davacının davalıya iptalini istenen 10.000,00.TL bedelli senet verdiği, davalının elden 16.000,00.TL aldığını kabul ettiği, davacının davalının bu beyanının aksine elden daha fazla para ödediğini kanıtlayamadığı gibi, davalının o gün 30.000,00.TL para çekmiş olmasının bu paranın davalıya verildiği anlamına gelemeyeceği, satış sözleşmesindeki araç değeri nazara alındığında davacının dava konusu aracın hasarlı olduğunu bilerek,

piyasa rayiç bedelinin altında bir bedel ile satın aldığı anlaşılmıştır." denilmiştir.

4.T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 04/04/2019 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

" Davacı ile davalı arasındaki dava konusu araçlara ilişkin resmi satış sözleşmesi 21/06/2011 tarihli olup sözleşmede ''alıcının bu aracı hali hazır durumu ile görüp beğenerek ve bedelini tamamen ödeyerek teslim aldığı '' şeklinde düzenleme mevcut olup, davacı, aracı mevcut hali ile satın almıştır. Diğer yandan satış ikinci el araç satışı olup satıcı tarafından ayrıca bir garanti taahhüdü verildiği de davacı alıcı tarafından kanıtlanmamıştır. Buna göre davanın reddi kararı yerinde olup, mahkemenin red gerekçesi sonuca etkili olmadığından, davacı vekilinin istinaf başvurusu yerinde görülemekle, istinaf başvurusunun HMK 353/1- b1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir." denilmiştir.

III.DEĞERLENDİRME VE NETİCE

1.GÖREV HUSUSUNDA YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE. Taraflar arasında görülmekte olan davanın satım sözleşmesinden kaynaklanması ve satım sözleşmesinin 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununda düzenlenmiş olması sebebiyle eldeki davanın mutlak ticari davaya vücut vermediği anlaşılmıştır. Gerek davacı gerekse de davalının gerçek kişi olması sebebiyle yukarıda detayı verilen T.C. Yargıtay. Hukuk Dairesinin 03/10/2019 Tarih ve ... Esas-...

Karar Sayılı İlamı çerçevesinde ilgili ticaret sicil müdürlüğü, esnaf odası ve ilgili vergi dairesi kayıtları celp edilerek tacir araştırması yapılmış, davacı ile davalının "Bilanço Usulü Esasına Göre" vergi mükellefi olduğu anlaşılmış, eldeki davanın da ticari işletmeleriyle ilgili olduğu anlaşılmakla davanın nispi ticari dava olduğuna kanaat edilerek işi esasına geçilmiştir.

2.BİLİRKİŞİ RAPORLARI:

(a)T.C. Kocaeli . Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş Dosyasında alınan 16/06/2021 Tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde; Aracın satış tarihindeki piyasa değeri 55.000,00 TL olduğu, aracın hali hazır durumunda motor aksamlarının uzun vadede yıpranma ve bakımsız kullanmayla beraber zaman içerisinde tüm soğutma ceketlerinde birikinti bırakmış olduğu, yüksek sıcaklığa maruz kalarak çalışan aracın motor aksamının hasarlandığı, motorun değişimi zorunlu olduğu, ayıbın mahiyeti itibariyle gizli ayıp olduğu, rektefiye/revizyon bedelinin 28.400,00 TL olduğu, bu işlemin araca 5.000,00 TL değer katacağı, onarım süresinin 7 iş günü olduğu, 150,00 TL kira bedeli üzerinden ikame araç bedeli zararının 1.050,00 TL olacağı rapor edilmiştir.

(b) Mahkememizce aldırılan 06/03/2022 Tarihli Bilirkişi Raporunun incelenmesinde; Aracın satış tarihindeki piyasa değeri 120.000,00 TL olduğu, aracın motor aksamlarının uzun vadede yıpranma ve bakımsız kullanmayla beraber zaman içerisinde tüm soğutma ceketlerinde birikinti bırakmış olduğu, 17 yaşında ve 306.000 KM kullanımı olan bir aracın yorgun ve yıpranmış bir araç olduğu, bu sebeple satım öncesi kontrol ve bakım yapılması halinde söz konusu arızayı vermeyeceği, rektefiye/revizyon bedelinin 27.800,00 TL olduğu, bu işlemin araca 15.000,00 TL değer katacağı, onarım süresinin 7 iş günü olduğu, 300,00 TL kira bedeli üzerinden ikame araç bedeli zararının 2.100,00 TL olacağı rapor edilmiştir.

(c) Mahkememizce Aldırılan 06/03/2022 Tarihli Rapor ile T.C. Kocaeli. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş Dosyasında alınan 16/06/2021 Tarihli Rapor arasındaki çelişkinin giderilmesi adına Mahkememizce 11/10/2022 Tarihli Heyet Kök Bilirkişi Raporu ile 20/02/2023 Tarihli Heyet Ek Bilirkişi Raporu aldırılmış, söz konusu raporların incelenmesinde.

Aracın satış tarihindeki piyasa değeri 80.000,00 TL olduğu, aracın motor aksamlarının uzun vadede yıpranma ve bakımsız kullanmayla beraber zaman içerisinde tüm soğutma ceketlerinde birikinti bırakmış olduğu, söz konusu ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu, rektefiye/revizyon bedelinin 26.309,00 TL olduğu, bu işlemin araca bir değer kaymayacağı, onarım süresinin 7 iş günü olduğu, 250,00 TL kira bedeli üzerinden ikame araç bedeli zararının 1.750,00 TL olacağı, aracın gizli ayıplı haliyle 18/05/2021 tarihinde piyasa rayiç satış değerinin ise 53.691,00 TL olacağı rapor edilmiştir.

Söz konusu heyet kök ve ek raporunun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

3.SATIŞ SENEDİ: T.C. Konya . Noterliğinin 18/05/2021 Tarih ve ... Yevmiye Nolu satış senedinin incelenmesinde; sözleşme konusu aracın kasko değerinin 36.868,80 TL, satış bedelinin ise 55.000,00 TL olduğu, alıcının sözleşme konusu aracı halihazır durumu ile görüp beğenerek ve bedelini ödeyerek teslim aldığını, sözleşme konusu aracın ekspertiz raporu bulunmadığını ifade etmiştir.

4.NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, bilirkişi raporları, satış sözleşmesi, Yüksek Mahkeme içtihatları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde dava konusu aracın satış tarihi itibariyle 2005 model olup 17 yaşında ve 306.000 KM'de olduğu, davalının cevap dilekçesinde dava konusu aracı sözleşmede belirtilen özellikleri ile davacıya sattığını, aracın davacı tarafından incelendiği, davacının aracı mevcut haliyle satın aldığı, sıfır bir araç olmadığı, ticari ve ikinci el araç olduğu,

yukarıda detayı verilen 11/10/2022 Tarihli Heyet Kök Bilirkişi Raporu ile 20/02/2023 Tarihli Heyet Ek Bilirkişi raporunda ifade edildiği üzere aracın satış tarihi itibariyle rayiç değerinin 80.000,00 TL olduğu, araçtaki mevcut ayıbın tamir masrafının ise 26.309,00 TL olduğu, bu tutar mahsup edildiğinde satış tarihindeki rayiç değerinin 53.691,00 TL olacağı, taraflar arasındaki satış bedelinin ise ayıplı haliyle mevcut değerine yakın olduğu, yukarıda detayı verilen T.C.

Yargıtay. Hukuk Dairesinin 08/06/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Adana Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 07/02/2018 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ve T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 04/04/2019 Tarih ve ... Esas-...

Karar sayılı ilamı da emsal alındığında davacının resmi satış sözleşmesi gereğince aracı halihazır durumu ile görüp beğenerek teslim aldığını ifade etmesi, aracın ayıplı haliyle satış bedelinin piyasa rayici altında olması ve tamir masrafları mahsup edildiğinde resmi satış sözleşmesindeki bedele yakın olması ve dahi satışın ikinci el araç satışı olması dolayısıyla satıcı tarafından ayrıca bir garanti taahhüdü verildiğinin davacı alıcı tarafından kanıtlanmaması karşısında davacının dava konusu aracın hasarlı olduğunu bilerek,

piyasa rayiç bedelinin altında bir bedel ile satın aldığına kanaat edilmekle davasının reddine karar verilmiş ve Mahkememizde oluşan vicdani kanaatin tezahürü olarak aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Katip ... Hakim ...