Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/768 K.2024/829

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : 1-

VEKİLİ

DAVALILAR : 2-

3-

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZMA TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle.

22/05/2023 tarihinde müvekkili ...'ya ait olan ... plakalı, 2017 model ... marka araç ile davalılardan ...'nın sürücüsü diğer davalı ...'nın ruhsat sahibi (araç sahibi işleteni) olduğu ... plakalı araç arasında kaza tespit tutanağından anlaşılacağı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, tramer kaza tespit tutanağı detayından görüleceği üzere şirketler arası mutabakat ile ... plakalı araç %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin kendi aracındaki hasarın tamiri için aracını servisi götürdüğünü, müvekkilinin kendi kaskosu (...

Sigorta A.Ş.) üzerinden hasar dosyası açılarak ekspertiz raporu düzenlendiğini ve bu rapora göre müvekkilinin kaskosu tarafından araç tamir ettirilerek, hasar bedeli olarak servise müvekkil kaskosu (... Sigorta A.Ş tarafından) 172.066 TL ödendiğini, sonrasında müvekkilinin araç kaskosu (... Sigorta A.Ş) ödemiş olduğu hasar bedelini kusurlu araç Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasından (Trafik Sigortası) rucu ederek istediğini, kusurlu ... plakalı aracın trafik sigortasının (...

Sigorta A.ş.) kaza tarihi itibariyle geçerli teminat limiti olan 120.000 TL yi 31/07/2023 tarihinde müvekkilinin aracın kaskosuna (... Sigorta A.Ş.) ödediğini, hatta hasar bedeli için kusurlu araç trafik sigortası yetmemiş kalan bedeli müvekkil aracın kaskosu kusurlu aracın İMM İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasına (Davalı ...

Sigorta A.Ş.) rucu ederek 52.066 TL yi kusurlu araç İMM İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasından tahsil ettiğini, kısacası kusurlu ... plakalı aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ZMMS (Trafik Sigortası) (kaza tarihindeki teminat limiti 120.000 TL) mağdur müvekkili aracında oluşan hasar bedeli ödemesi için kullanıldığını, iş bu nedenle kusurlu aracın Trafik Sigortası olan ... Sigorta A.Ş.

Teminat limiti bitmiş teminatı kalmadığını, sadece kusurlu aracın kaza tarihinde imm ihtiyari mali mesuliyet sigortacısına (...

Sigorta A.ş.) , aracın şoförüne (...) ve aracın sahibi (işleteni) (...) yöneltildiğini, kaza tarihinde 42810 km de olan müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, iş bu nedenle araçta meydana gelen değer kaybının uzman bir bilirkişi tarafından hesaplanarak (değer kaybı açısından her üç davalı müteselsilen ve müştereken sorumlu olmak üzere) müvekkilinin davacıya temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile ödenmesi gerektiğini, davalı ... ve ... açısından temerrüt tarihi kaza tarihi olan 22/05/2023 tarihi olduğunu, tüm bu nedenlerle haklı davalarının kabulüne,

müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı nedeniyle tüm davalılardan Hmk 107 gereği yapılacak tahkikat sonucu maddi zararların tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak ve fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak üzere şimdilik 30.000 TL değer kaybı bedelinin davalılar ... ve ... açısından kaza tarihinden (22/05/2023) itibaren işleyecek yasal faizi ile diğer davalı ...

Sigorta şirketi açısından temerrüt tarihi olan (04/09/2023 ön başvuru teslim tarihinden itibaren 8 iş günü sonra) 15/09/2023 itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müteselsilen ve müştereken tahsiline,

müvekkilinin aracın onarım süresince mahrumiyeti gereğince oluşan mahrumiyet bedeli (araçtan mahrum kalma tazminatı) zararına ilişkin Hmk 107 gereği yapılacak tahkikat sonucu maddi zararların tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak ve fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak üzere şimdilik 5.000 TL'nin kaza tarihinden (22/05/2023) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte yalnızca davalılar ... ve ... dan müteselsilen ve müştereken tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekâletin müştereken ve müteselsilen davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle. Müvekkili şirkete gönderilen dava dilekçesi ekinde zarara ilişkin hiçbir bilgi ve belge yer almadığını, bu nedenle dava konusunu, talebi, delilleri görüp değerlendirmeden davaya yanıt verebilmemiz mümkün olamayacağını, öncelikle bu hususların saptanabilmesi,

davanın esasına ve usule ilişkin itirazlarımızın sunulabilmesi için dava dilekçesi ve tüm delillerin taraflarına ibrazı gerektiğini, müvekkil şirket nezdinde tanzim edilen ... sayılı ve 30.11.2022-30.11.2023 vadeli Genişletilmiş Kasko Sigortası Poliçesi kapsamında sigortalı bulunan ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın 22.05.2023 tarihinde karıştığı kaza sonucunda, davacının aracında meydana geldiği iddia edilen değer kaybı kasko poliçesi İMM teminatı kapsamında talep edildiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla;

zarar gören tarafın İMSS kapsamında talepte bulunabilmesi için zararın öncelikle ZMMS kapsamında giderilmiş olması gerektiğini, asla davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirket, kazaya karıştığı iddia olunan ... plakalı aracı imss kapsamında sigortaladığını, öncelikle kazaya karışan araçları Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi ile sigortalayan şirketlerin sorumluluğu belirlenip trafik poliçesi teminatı tükendikten sonra müvekkili şirketin sorumluluğu belirlenmesi gerektiğini,

kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte dava konusu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsü tek başına kusurlu olmadığını, müvekkil şirketin sorumluluğu, teminat limiti ile birlikte sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve gerçek zararın tazmini ile sınırlı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının bilirkişi incelemesi ile tespiti gerektiğini, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla değer kaybı isteminin haksız olduğunu, davacının sebepsiz yere zenginleşmesine sebebiyet verecek nitelikte olduğunu,

davaya konu aracın kullanılmışlık ve yıpranmışlık düzeyi dikkate alındığında ödenen tazminattan daha fazla değer kaybı oluştuğunun düşünülemeyeceğini, değer kaybından bahsedebilmek için aracın ilk ve tek hasarının olması gerektiğini, kabul anlamında olmamak üzer huzurdaki davada değer kaybına ilişkin hesaplamalarda 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren sigorta şartları genel hesaplama yöntemi kullanılması gerektiğini,

7.davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla sigorta poliçesi düzenleme tarihi 04.12.2021'den sonrası olduğundan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5. Maddesinde yer alan hüküm gereği, 04.12.2021 tarihinde yapılan değişiklik dikkate alınarak ek.1'de yer alan formülasyona göre değer kaybı hesaplaması yapılması gerektiğini, temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi talebinin haksız olduğunu, tüm bu nedenlerle haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Huzurda açılan dava, trafik kazası nedeni ile değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeline yönelik maddi tazminat davasıdır. Taraflar arasında görülmekte olan davanın; 22/05/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının uğradığını iddia ettiği değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli maddi zararının tazmini talepli maddi tazminat davası olduğu ve 22/05/2023 tarihinde meydana gelen kazada davalılara atfı mümkün bir kusur olup olmadığı, davacının uğradığını iddia ettiği bir maddi zararı olup olmadığı, var ise miktarı ve davalılardan tahsilini talep edip edemeyeceği hususlarında olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, Uyap üzerinden dava konusu ..., ... plaka sayılı araçlara ilişkin trafik tescil belgesi dosya arasına alınmış, Karapınar CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyası UYAP üzerinden dosya arasına celp edilmiş, Türkiye Sigorta, Reasürans Ve Emeklilik Şirketleri Birliği Başkanlığından davaya konu kaza tarihi olan 22/05/2023 tarihinde ... plakalı aracın değerine ait bilgi ve belgeleri istenmiş, Sigorta Bilgi Gözetim Merkezinden ... plakalı aracın tüm tramer kayıtları istenmiş, sigortaya müzekkere yazılarak poliçe ve hasar dosyası dosya arasına celp edilmiştir.

Akabinde dosya tarafların kusur durumlarının oransal olarak bildirilmesi ve davacının hasar ve değer kaybı talepleri doğrultusunda zarar miktarının hesaplanması hususunda 1 adli trafik bilirkişisine ve sigorta hesap bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Mahkememizce aldırılan sigorta bilirkişisi ve adli trafik bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinin 14/08/2024 tarihli raporu;... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...'nın 2918 sayılı KTK'nun 56/c maddesinde açıklanan trafik kullarını ve bu kurala karşılık gelen, yine aynı kanunun 84/d (arkadan çarpma) trafik kuralını ihlal ettiği, kusur durumu oransal olarak istendiğinden dolayı, sürücü ...'nın %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...'nın ihlal ettiği trafik kurallının bulunmadığı, kusursuz olduğu, dava konusu ... plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 80.000,00 TL olduğu,

bu tutardan ... plakalı aracın ZMMS sigortası dava dışı ... Sigorta Aş'nın açıklanan nedenlerle ve yapılan 120.000,00 T L'lik ödeme ile ZMMS limiti tükendiğinden ...

Sigorta Anonim Şirketinin ... numaralı Kasko İMM limitleri dahilinde sorumlu olduğu, davalı araç maliki ... ve araç sürücüsü ...'nın müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, dava konusu ... plakalı aracın onarımından kaynaklanan araç mahrumiyet süresinin 15 gün, günlük araç kirasının kaza tarihi itibari ile 1.500,00 olup toplam araç mahrumiyet tutarının 22.500,00 TL olarak tespit edildiği,

2.010,00 TL amortisman ve yakıt tasarrufu düşüldükten sonra kalan rakamın 20.490,00 TL olacağı, bu tutardan bu tazminattan sigorta poliçesi teminatından olmadığından davalı araç maliki ... ve sürücü davalı Yalçın Karaya'nın müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı kanaati bildirilmiştir.

Davacı vekilinin 03/10/2024 tarihli bedel artırım dilekçesinden özetle. Haklı davalarının kabulu ile dava dilekçesinde talep etmiş oldukları iş bu dilekçe ile Hmk 107 gereği yükseltmiş olduğumuz (Değer Kaybı Tazminatı) taleplerinin (80.000 TL) davalılar ... ve ... açısından kaza tarihinden (22/05/2023) itibaren işleyecek yasal faizi ile diğer davalı ...

Sigorta şirketi açısından temerrüt tarihi olan (04/09/2023 ön başvuru teslim tarihinden itibaren 8 iş günü sonra) 15/09/2023 itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müteselsilen ve müştereken tahsiline, araç mahrumiyet bedeli tazminatına ilişkin HMK 107 gereği yükseltmiş oldukları (araç mahrumiyet bedeli tazminatı) taleplerinin (20.490 TL) kaza tarihinden (22/05/2023) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte yalnızca davalılar ... ve ...'dan müteselsilen ve müştereken tahsiline, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin müştereken ve müteselsilen tüm davalılar üzerine bırakılmasını talep etmiş,

arttırılan meblağ üzerinden tamamlama harcı yatırılmış, davalı tarafa bedel arttırım dilekçesi tebliğ edilmiştir.

HÜKME ESAS ALINAN YASAL DÜZENLEMELER İLE ESAS HAKKINDA MAHKEMEMİZCE YAPILAN DEĞERLENDİRME: 2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalı kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortası değer kaybından sorumludur.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır.

Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Yargıtay . HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısmı hükme esas alınmıştır.

Faizin ticari avans faizi / yasal faiz olup olmayacağı değerlendirmesinde, kazaya sebebiyet veren ve davalı sigorta şirketinin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile teminat altına alınan aracın ticari vasıfta olmaması ve dava dilekçesinde yasal faiz talep edilmiş olması nedenleriyle yasal faize hükmedilmesi gerekmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; yukarıda belirtilen izahat çerçevesinde ve alınan hüküm kurmaya elverişli, denetime açık, gerekçeli ve açıklamalı bilirkişi raporunun ilgili kısmı da nazara alınarak, aşağıda belirtilen şekilde karar verilmesi kanaati oluşmuştur.

Katip Hakim