Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/798 K.2024/844

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

FERİ MÜDAHİL

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZMA TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. 05/10/2016 tarihinde 19:30 sıralarında davacının kocasının sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile davacının yolcu durumda olduğu Akören'den Konya istikametindeyken ...

Mahallesi civarında sürücü ... yönetimindeki ... plaka sayılı traktörün ışıklarının kapalı ve yolun gidiş istikametini tamamen kapatır, park halinde durur vaziyette ve yol yapım çalışmalarının olması ve yolun mıcırlı olması sebebiyle davacının kocasının hızını azaltmış olmasına rağmen akşam vakti olması nedeniyle traktörü son anda fark ederek frene bile basamadan aracın sağ ön kısmıyla traktörün sol teker kısmını çarptığını,

davacı ile kocasının yaralanmış olması nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla öncelikle kaza tarihinden olmazsa davalı sigorta şirketine başvuru nedeniyle temerrüt tarihi olan 07/01/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle 300,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL bakıcı ücreti tazminatı, 300,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 300,00 TL SGK dışı tedavi gideri tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı sigorta şirketiyle sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, bu nedenle dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddini, maluliyetin varlığının oranının belirlenmesi için dosyanın ATK'ya gönderilmesinin gerektiğini, sebepsiz zenginleşmeye sebebiyet vermemek adına davacının kaza dolayısıyla sosyal güvenlik kurumundan herhangi bir ödeme alıp almadığının tespit edilmesi gerektiğini,

faiz başlangıç tarihinin de hatalı olduğu gibi nedenlerle KTK 97. Madde gereği yerine getirilmesi icap eden sigorta kuruluşuna başvuru şartı davacı tarafça yerine getirilmemiş olması nedeniyle, HMK 115/2 maddesi gereği davanın usulden reddini, usule ilişkin itirazları kabul görmemesi halinde ise esasa ilişkin itirazlar dikkate alınarak esastan reddini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep ettiği görülmektedir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; trafik kazası sonucu yaralanma nedeniyle maddi tazminat (sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik, tedavi ve bakıcı gideri) talepli maddi tazminat davası olduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın; 05/10/2016 tarihinde dava dışı sigortalı araç sürücüsü ... idaresindeki ... Plakalı traktör ile davacı idaresindeki ... plakalı aracın kazaya karışması sonucunda davacının maddi zarara uğrayıp uğramadığı, uğramış ise tarafların kusur durumuna göre davacının davalıdan maddi tazminat talebinin haklı olup olmadığı, zarar kalemlerinin poliçe limitleri dahilinde olup olmadığı hususlarına yönelik olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce tarafların bildirdikleri tüm deliller toplanmış, SGK İl Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacıya herhangi bir gelir veya yardım bağlanıp bağlanmadığı araştırılmış, davacının ekonomik ve sosyal durumu kolluk birimleri vasıtası ile araştırılmış, davalı sigorta şirketine müzekkere yazılarak poliçe ve bu poliçe kapsamında müracaat ve ödeme olup olmadığı sorulmuş, UYAP sistemi üzerinden sorgulama yapılarak davaya karışan aracın kaza tarihinden bugüne kadar maliklerini ve özelliklerini gösterir trafik sicil kayıtları dosya arasına alınmış, dosyadaki bilgilere göre ...

SİGORTA A.Ş.'ne, dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine,

ayrıca dava tarihi olan 26/12/2023 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evrakların gönderilmesi, SELÇUK ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ BAŞHEKİMLİĞİNE yazı yazılarak ve yazıya bilinen kimlik bilgileri belirtilerek; hasta takip dosyasının, hasta tabela kâğıtlarının, röntgenlerin, filmlerin, grafilerin, yaralanan ve/veya ölenin yaptığı ödemelere ilişkin belgelerin ve diğer tüm hastane belgelerinin istenmiştir. ... plakalı araç için davalı ...

SİGORTA A.Ş.'nin 11/10/2015-11/10/2016 tarihli ... poliçe numaralı, kaza tarihinde geçerli şahıs başına 58.000,00 TL sürekli sakatlık/ölüm teminat limitli 290.000,00 ve 290.000,00 TL tedavi gideri teminat limitli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinin düzenlendiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce meydana gelen kazada tarafların kusur durumunun oransal olarak (yüzdelik) olarak belirlenmesine yönelik Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında aldırılan Ankara ATK'nun 07.12.2020 tarihli kusura ilişkin raporunun , Adli Tıp 3. İhtisas Kurulunun 03.01.2022 tarihli maluliyete ilişkin raporunun ve 29.07.2022 tarihli hekim raporunun düzenlendiği görülmüştür.

Maluliyet raporu sonrasında dosya aktüerya bilirkişisine verilerek rapor alınmıştır. Mahkememize sunulan 31/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

"31.885,15 TL geçici iş göremezlik, 1.647,00 TL bakıcı gideri ve 33.000,00 TL tedavi masrafı olmak üzere toplam 66.532,15 TL tedavi gideri zararı ile yine toplam 120.723,43 TL sürekli iş göremezlik sakatlık zararının hesaplandığı ve hesaplanan bu miktarların kaza tarihinde geçerli tedavi ve sakatlık klozları teminat limitleri dahilinde kaldığı kanaati"ni belirtir rapor sunulduğu görülmüştür.

Davacı vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu 04/10/2024 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; davacının, geçici iş göremezlik süresinde uğranılan maddi zararı yönünden 31.885,00TL / sürekli iş göremezliği nedeni ile uğradığı maddi zararı yönünden 120.723,00TL / iyileşme süresinde bakıcı giderinden doğan maddi zararı yönünden 1.647,00 TL / kaçınılmaz tedavi giderlerinden doğan maddi zararı yönünden 33.000,00TL artırarak. toplam 187.255,00TL’nin yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini,

yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş, arttırılan meblağ üzerinden tamamlama harcı yatırılmış, davalı tarafa bedel arttırım dilekçesi tebliğ edilmiştir.

HÜKME ESAS ALINAN YASAL DÜZENLEMELER VE ESAS HAKKINDA MAHKEMEMİZCE YAPILAN DEĞERLENDİRME;

2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesine göre; Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.

Anayasa Mahkemesi’nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/7/2020 tarihli ve ... E, ... K sayılı Kararı ile, 2918 sayılı KTK'nın 90/1. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.

2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesine göre; İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.

2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesine göre; Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.

2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre; Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.

6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesine göre; Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesine göre; Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.

6098 sayılı TBK'nın 53. Maddesine göre; Ölüm hâlinde uğranılan zararlar özellikle şunlardır: 1. Cenaze giderleri. 2. Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 3. Ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar.

6098 sayılı TBK'nın 55. Maddesine göre; Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz.

Anılan yasal düzenlemelere istinaden bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar.

Talep, cevap, cevabi yazılar, kusur raporu, maluliyet raporu, aktüerya bilirkişisi tarafından sunulan rapor, bedel arttım dilekçesi, yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler ve tüm dosya kapsamı gereğince; Mahkememizce meydana gelen kazada tarafların kusur durumunun oransal olarak (yüzdelik) olarak belirlenmesine yönelik Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında aldırılan Ankara ATK'nun 07.12.2020 tarihli kusura ilişkin raporu, Adli Tıp 3. İhtisas Kurulunun 03.01.2022 tarihli maluliyete ilişkin raporu ve 29.07.2022 tarihli hekim raporu ile dosya kapsamında bulunan tüm deliller değerlendirilerek karar vermek gerekmiştir.

Davacı vekilince ıslah dilekçesinin sunulmasından sonra icra dosyası kapsamında bir kısım ödeler yapıldığından, bu kısımlar yönünden davacının talepleri konusuz kaldığından, buna ilişkin olarak karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmiştir.

Müterafik Kusur Açısından Yapılan Değerlendirmede;

Zararın meydana gelmesinde veya artmasında mağdurun da kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur 6098 sayılı TBK md. 52'de düzenlenmiştir. Buna göre zarara uğrayan, zarar doğuran eyleme razı olmuş veya kendisinin sebep olduğu hal ve şartlar zararın meydana gelmesine etki yapmış veya tazminat ödevlisinin durumunu diğer bir surette ağırlaştırmış ise, hakim tazminat miktarını hafifletebilir. Örneğin alkollü sürücünün aracına bilerek binmek zararın doğmasına veya artmasına sebebiyet vermek şeklinde bir eylemdir. (Yargıtay . HD, ... E., ... K. sayılı ilamı)

Yargıtay . Hukuk Dairesinin 18/01/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 07/02/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı çerçevesinde somut olayımız değerlendirildiğinde; Dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgeler, trafik kaza tutanağı, ceza dosyası evrakları incelendiğinde davacıların müterafık kusuruna ilişkin bir bulguya ulaşılamadığı, bu hususun aksinin ispatının davalılar üzerinde olduğu, davalılarca yargılama aşamasında sunulmuş herhangi bir delil bulunmadığından, müterafik kusur indirimi yapılmasızın hesaplama yapılmıştır.

Sigorta Şirketinin Temerrüt Tarihine İlişkin Değerlendirmede;

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte trafik sigortasını yapan sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir.

2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Kazanın ihbar edilmesiyle, zararın miktarını belirlemek sigortanın sorumluluğundadır.

Davalı sigorta şirketine yapılan başvurudan itibaren davalı sigorta şirketinin 8 iş günü sonunda yani 07/01/2019 tarihinde temerrüde düşmüş olması nedeni ile bu tarihten itibaren tazminat miktarından sorumlu olmasına karar verilmiştir. Faizin ticari avans faizi / yasal faiz olup olmayacağı değerlendirmesinde, kazaya sebebiyet veren ve davalı sigorta şirketinin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile teminat altına alınan aracın ticari vasıfta olmaması nedeniyle davalı aleyhine yasal faiz işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim