Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/229 K.2025/753

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : 1-

VEKİLİ

DAVALI : 2-

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZMA TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Müvekkili ... malzemeleri alım satım işleri ile uğraştığını, davalı ... Ticaret Limited Şirketi ise özellikle "... " markalı yapı kimyasal malzemelerini üretmekte ve müvekkiline sattığını, müvekkili ile ...

Ticaret Limited Şirketi arasında uzun yıllardır devam eden ticaret nedeniyle taraflar arasındaki ticaret uygulamasının şu şekilde gerçekleştiğini, müvekkili davalı şirkete mal teslim almadan avans niteliğinde çeşitli çek bono gibi evrak vermekte yahut kredi kartı/nakit ödeme yaptığını, müvekkili mal teslim almadan verdiği evraklar ve yaptığı ödemeler nedeniyle ticari uygulamadaki adıyla " bağlantı" kurduğunu, davalı ... şirketi ise, verilen bu çekler veya ödenen para dolayısıyla müvekkile ürettiği inşaat malzemesini(yapı kimyasalları) gönderdiğini, ancak davalı ...

Şirketi , müvekkil şirkete ilk başta mal göndermeyi azalttığını ve en son 17.09.2024 tarihinden bu yana müvekkil şirkete mal göndermediğini, nitekim ekte sunulan davalı şirket müdürünün de whatsaap grup mesajlarından da görüleceği üzere müvekkil şirket, davalı şirketten mal sipariş etmiş ancak davalı şirket mesajları cevapsız bıraktığını ve mal göndermediğini, bunun üzerine davalı şirkete Konya.

Noterliğinin 26.09.2024 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile " 3 gün içerisinde mal tesliminin sağlanması yahut malları 3 gün içerisinde göndermediğiniz takdirde, avans olarak yapılan ödemelerin ve verilen evrakların(çek/bono) müvekkil şirkete iade edilmesi " istenildiğini ancak ihtarnameye cevap verilmediği gibi ne mal teslimi yapılmış ne de çek iadesi yapılmadığını, işbu çekler karşılığında mal gönderilmemesine ve bedelsiz olmasına rağmen, çeklerin teminat amaçlı devrederek bankaya verdiğini ve çekin bankanın elinde olduğunun öğrenildiğini, görüleceği üzere davalı ... şiketine ihtarname tebliğ edilmesine rağmen,

malları teslim etmediğini,, edimini ifa etmediğini ve bedelsiz olan çeki de bankaya kredi teminatı olarak verdiğinden bahisle müvekkili lehine %20 den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Ticaret Ltd.Şti tarafa usulüne uygun olarak davetiye tebliğ edilmiş, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili Şirket'in yerleşim yerinin Kahramankazan ANKARA adresinde bulunmakla yetki ilk itirazında bulunduklarını, yetki ilk itirazımızın kabulü ile dosyanın yetkili ve görevli Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesini talep ettiklerini, Mahkememizde aksi yönde kanaat hasıl olur ise müvekkili Şirket ... Ticaret Ltd.

Şti. tarafından Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası nezdinde konkordato yargılaması ikame edildiğini, 04.12.2024 tarihinden itibaren 3 aylık süre ile geçici mühlet kararı verildiğini, devamı safahatta ise Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından 04.03.2025 tarihli karar ile konkordato kesin mühlet kararı verildiğini,

malum olunduğu üzere konkordato kesin mühlet süresi içinde konkordato projesine dahil olan alacak/borçlar yönünden müvekkile yönelik herhangi bir dava yöneltilmesi mümkün olmadığından ve dahi yargılama sonunda verilecek hükmün icrası mümkün olmadığından işbu aşamada cevap ve beyan sunma hakkı saklı kalmak üzere Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyasında devam etmekte olan konkordato sürecinin bekletici mesele yapılmasını talep ettiklerini, Mahkememizde yine aksi yönde kanaat hasıl olur ise müvekkil Şirket'e ait defter ve belgeler ... Mahallesi ....

Cadde No:3 Kahramankazan ANKARA adresinde bulunduğundan bahse konu defter ve belgelerin yerinde incelenmesine, yerinde inceleme için aşağıda isim ve bilgileri yer alan irtibat kişisi ile irtibata geçilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle davanın esas yönünden reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; (a) T.C. Ankara Banka Alacakları İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibine dayanak Keşidecisi ... Ltd. Şti, lehtarı ve 1. cirantası ... Paz. Ltd. Şti, hamili ... Bankası A.Ş, muhatap bankası ... Bankası A.Ş., seri numarası ... , bedeli 500.000,00 TL, keşide yeri Konya ve keşide tarihi 11/01/2025 tarihi olan çek,

(b) T.C. Ankara Banka Alacakları İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibine dayanak Keşidecisi ... Ltd. Şti, lehtarı ve 1. cirantası ... Paz. Ltd. Şti, hamili ... Bankası A.Ş, muhatap bankası ... ... Bankası A.Ş., seri numarası ... , bedeli 500.000,00 TL, keşide yeri Konya ve keşide tarihi 10/02/2025 tarihi olan çek olmak üzere bu iki adet çekin davalılardan ... Paz. Ltd.

Şti'ye avans olarak verildiği ve karşılığı malın teslim edilmemesi sebebiyle bedelsiz kaldığı, davalı banka yönüyle ise lehtarı ve 1. cirantası ... San. Paz. Ltd. Şti'nin çekmiş olduğu kredilerin teminatı olarak verildiği, çekte rehin cirosu olamayacağından dava konusu çeklerin davalı bankaya (rehin) teminat olarak verilip verilmediği tespit edilerek bankanın yetkili hamil olmadığı iddiasıyla açılan menfi tespit davası olduğu,

Taraflar arasındaki ihtilafın ise; Dava ve takip konusu çeklerin davacı tarafından davalı ... San. Paz. Ltd. Şti'ye avans olarak verilip verilmediği ve karşılığı malın teslim edilmemesi sebebiyle bedelsiz kalıp kalmadığı, davalı banka yönüyle ise ... Paz. Ltd. Şti'nin çekmiş olduğu kredilerin teminatı olarak alınıp alınmadığı, çekte rehin cirosu olamayacağından dava konusu çeklerin davalı bankaya (rehin) teminat olarak verilip verilmediği, bankanın yetkili hamil olup olmadığı, davacının bu çekler dolayısıyla davalılara borcu olup olmadığı, var ise miktarının ne olduğu hususunda olduğu görüldü.

II.DEĞERLENDİRME VE NETİCE

T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 16/02/2023 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Çeke uygulanacak poliçe hükümlerinin sayıldığı 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 818 inci maddesinde rehin cirosuna ilişkin 6102 sayılı Kanun'un 689 uncu maddesine atıfta bulunulmamıştır. Böylece çekte rehin cirosuna cevaz yoktur. Çekin açık veya gizli rehin cirosuyla devredildiğinde, sorun gizli rehin cirosunun ispatında ortaya çıkar. Bu husus, ya ayrı bir yazılı belge veya hamilin ikrarı ile kanıtlanabilir.

Bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde; dava konusu çeklerin lehdarına karşı Manavgat. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası üzerinden açılan menfi tespit davasında, davalı vekili 15.08.2014 havale tarihli dilekçesinde söz konusu çeklerin davalı bankaya, dava dışı ... Tic. Ltd. Şti.'ye kullandırılan kredilere teminat olmak üzere verildiğini beyan etmiştir.

Bu beyan davalıyı bağlayacağından dava konusu çeklerin davalı bankanın dava dışı şirkete kullandırdığı kredilerin teminatı olarak davalı bankaya geçtiğinin kabulü gerekir. Bu durum karşısında davalı bankanın rehin cirosuyla kendisine geçen çeklerde meşru hamil kabul edilme imkanı bulunmadığı anlaşılmakla, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir." denilmiştir.

T.C. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 05/03/2020 Tarih ve ... Esas-... Karar Sayılı İlamında;

"İspat konusuna gelince; niteliği gereği bile bile borçlu zararına hareketin varlığının senetle ispatı aranmaz. Yani, borçlu, hamil olan davalılara karşı kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiğini, kambiyo senedinin bedelsiz olduğunu bilebilecek durumda olduğunu tanık dâhil her türlü delille ispat edebilir. Bununla birlikte, ispat yükü senet borçlusunun üzerinde olup, borçlu tarafından hem defilerin varlığı (ki bu defi bedelsizlik ise senede karşı senetle ispat kuralları gereği kesin delillerle ispatı gerekecektir) hem de bunların senedi iktisap ederken hamil tarafından bilindiğinin ispatlanması gerekmektedir." denilmiştir.

Emsal mahiyetteki Yüksek Mahkeme ilamları ile somut olayımız bir bütün olarak değerlendirildiğinde eldeki davanın dava ve takip konusu çeklerin davacı tarafından davalı ... Ltd. Şti'ye avans olarak verilip verilmediği ve karşılığı malın teslim edilmemesi sebebiyle bedelsiz kalıp kalmadığı, davalı banka yönüyle ise ... Paz. Ltd.

Şti'nin çekmiş olduğu kredilerin teminatı olarak alınıp alınmadığı, çekte rehin cirosu olamayacağından dava konusu çeklerin davalı bankaya (rehin) teminat olarak verilip verilmediği, bankanın yetkili hamil olup olmadığı, davacının bu çekler dolayısıyla davalılara borcu olup olmadığı, var ise miktarının ne olduğu hususunda olduğu, yukarıda detayı verilen T.C. Yargıtay. Hukuk Dairesinin 16/02/2023 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile T.C.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 05/03/2020 Tarih ve ... Esas-...

Karar Sayılı İlamı da emsal alındığında şartları var ise davacının şahsi defilerini davalı bankaya ileri sürmesinin mümkün olabileceği, davalılar arasındaki kredi sözleşmesinden kaynaklı ihtilafın değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin 25/11/2021 gün ve 1232 sayılı kararı ile 15/12/2021 tarihinden itibaren uygulanmak üzere alınan iş bölümü kararı gereğince dosyanın ilgili ihtisas mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Katip Hakim