Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/92 K.2024/36

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZIM TARİHİ

İzmir . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/03/2022 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı yetkisizlik ilamı üzerine dosya mahkememize tevzi olmakla, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılıp, yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; müvekkili firmanın Konya ili, ... ilçesinde tarımsal sulama elektriği ve diğer elektrik projelerinin yenilenebilir enerji (solar güneş enerjisi) kurulumu işi yaptığını, bu mimvalde tarımsal sulamada kullanılmak üzere bir müşterisi ile 2021 yılı sulama dönemine (Karapınar ilçesi için Mayıs 2021) yetiştirmek üzere 175500 watt gücünde bir sistemin kurulması için anlaşma sağladığını, müvekkili firmanın hem ortağı hemde yetkilileri olan ... ve ...,

yapılan anlaşma nedeniyle gerekli solar panellerin temini için piyasa araştırması yapmış daha öncesinde de ticari faaliyette bulunduklarını ve davalı ile solar panellerin temini hususunda anlaşmaya vardıklarını, 15/02/2021 tarihinde yapılan bu sözlü anlaşma gereği, ...

Firmasının, Mono Kristal marka, 1 tanesinin 325 Watt gücünde olan, toplam 175500 Watt gücünde, toplam 540 adet solar panel, engeç 20/03/2021 tarihinde davalı tarafından teslim edileceğini ve müvekkili firmada bu iş için davalıya 57.156,00 $ ödeyeceğini, müvekkili şirketin anlaşmanın yapıldığı 15/02/2021 tarihi itibariyle güncel döviz kuru üzerinden solar panellerin 57.156,00 $ karşılığına denkgelen 399.000,00 TL bedeli şirkete ait çek ile davalıya ödediğini, davalının da çeki tahsil ettiğini, davalının 20/03/2021 tarihinde teslim etmesi gereken solar panelleri müvekkiline zamanında teslim etmediğini,

bu süreçte müvekkili şirketin yetkilileriyle davalı arasında defalarca telefon görüşmesi yapıldığını ve davalının en kısa sürede solar panelleri temin edip teslim edeceğini, bunun için fabrika ile görüşme halinde olunduğunu dile getirildiğini, davalının, müvekkilini uzun süre beklettiğini, panelleri teslim edemediği gibi en son olarak ... enerjinin 325 WATT solar panel üretimini durdurduğunu, artık 455 WATT solar panel üretimine geçildiğini, 455 WATT olan bu solar panellerininde temin edemediğini belirterek 16/08/2021 tarihli çek ile müvekkiline 400.000,00 TL yi iade ettiğini,

solar panel ürünlerinin fiyatlaması satış tarihindeki güncel döviz kuru üzerinden gerçekleştirilmediğini, müvekkilinin, davalıya yaptığı 399.000,00 TL lik ödeme, anlaşma tarihi olan 15/02/2021 tarihi itibariyle 57.156,00 Amerikan dolarının Türk Lirasına çevrilmiş olan bedel olduğunu, davalının müvekkilinie 16/08/2021 tarihinde 400.000,00 TL ödeme yaptığını, ancak davalının ödeme yaptığı 16/08/2021 tarihi itibariyle 400.000,00 TL nin Amerikan doları karşılığı 46.950,00 $ olduğunu, davalı tarafın, teslimi için anlaşılan tarihte solar panellerinin teslim edilmediğini,

teslim tarihi için anlaşılan tarihten sonraki süreçte whatsapptan müvekkili firmanın ortağı ve yetkilisi olan ... ve ... ' a panellerini en kısa zamanda teslim edeceğini yazdığını, davalının panelleri temin edememe bildirimini müvekkilinin ödeme yaptığı Şubat ayı ile kendisinin iade ödemesi yaptığı Ağustos ayı arasındaki kur farkından kaynaklı oluşan zararı ödeyeceğini Ağustos 2021 başında yani taahhüt ettiği teslim tarihinden çok sonra müvekkili şirket yetkilisine whatsapptan yazılı olarak bildirdiğini, müvekkili firmanın ticari itibarının zedelenmemesi ve olası tazminat talebinin önüne geçebilmek için,

anlaşma sağladığı müşterisine zorunlu olarak 455 WATT solar paneller ile elektrik sistemini kurmak zorunda kaldığını, kurulacak yeni sistem için solar panaller müvekkili tarafından 70.050,95 $ fiyatla satın alındığını, 8.000,00 TL ödenerek 325 wattlık panellerin, 455 watt olacak şekilde kurulması için gerekli olan proje tadilatı yaptırtıldığını, solar güneş panellerinin güncel döviz kuru ile fiyatlandırıldığı için hem davalının ile hemde daha sonra panel satın alınan firma ile güncel döviz kuru baz alınarak ödeme yapıldığını, müvekkilinin panelleri yine alım tarihindeki dolar kuru ile satın aldığını,

müvekkili firmanın 57.156,00 $ kuracağı sistemi davalının kusuru ile 70.050,00 Amerikan Dolarına kurmak zorunda kaldığını, buradaki zararın 12.894,00 $ olduğunu, davalıya ödediği 57.156,00 $ ın davalı tarafından 46.950,00 $ denk gelecek şekilde iade edilmesiyle 10.206,00 $ lık bir zarara daha uğradığını, davalının kusurundan kaynaklı geç kurulum için fazladan 23.100,95 $ solar panel bedeli ve 8.000,00 TL 325 wattın, 455 watta çevrilerek kurulum yapılması için gerekli proje tadilat ücreti ödediğini, müvekkili firmanın anlaşma sağladığı müşterisinin,

güneş enerjisi sisteminin geç tesliminden kaynaklı oluşan sulama zararını talep etmesi halinde buna ilişkin rücu haklarının saklı olduğunu, davalı tarafından da bilinen, belirtilen hususları içeren ihtarname, davalı tarafa, Karşıyaka.

Noterliğinin 27/08/2021 tarih, ... yevmiye numarası ile gönderildiğini ve oluşan zararın tazminininin talep edildiğini, ancak davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, çekilen ihtara cevap verilmediğini, netice itibariyle bu süreçten sonuç alınamadığını, ihtara rağmen cevap vermeyen ve ödemede de bulunmayan davalı borçlu aleyhine İzmir.

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından 202.600,00 TL (23.100 $*8.425 TL + 8.000 TL) bedelli ve Örnek 7 ödeme emri ile yapılan takibe davalı borçlu vekili aracılığı ile itiraz ettiğini belirterek. İzmir. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından borçlunun borca itirazının iptaline ve % 20 icra inkar tazminatı ile birlikte takibin devamına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Davalı vekilinin davaya cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkili mahkemesinin İzmir Mahkemeleri olmadığını, müvekkili ile davacı aralarında geçen sözleşmede panel alımına ilişkin bir anlaşma yaptıklarını ancak malların teslim süresini piyasa koşullarına göre ve imkanı elverince yerine getireceğini dile getirdiğini, müvekkili şirketin bayi olup ilgili panelleri üreticisi olmadığını, yapılan görüşmede üretici firmanın sıkışıklığından ve geç tesliminden dolayı bilgilendirme yapıldığını, davacı tarafla yaptığı görüşmede üretici firmanın bu tavrından dolayı derhal malları teslim etmenin mümkün olmadığının dile getirdiğini,

bu konuda sözlü bir görüşme gerçekleştiğini, davacı tarafın şayet teslimde temerrüde düşüldüğü için bu durumda olduğu iddiasında ise bunu sözleşmede belirtecek bir vade yahut yazılı bir ihtar ile müvekkiline bildirmesi gerekirken bunlara dair bir belge sunamadığı için de istemin de haksız olduğunu, davacı taraf ile teslimin ne zaman olabileceğine dair yapılan görüşmeye müvekkili firmanın çalışanın da şahit olduğunu, bu konuda kendisini tanık olarak dinletmek istediklerini, çek bedellerinin iadesinde bir fark olmamasına rağmen davacının bunu dolar kuruna bağlaması açıkça kötü niyet taşımadığını,

davacı tarafın 15.02.2021 tarihinde taraflarına teslim iddia ettiği çek ile 8 Ağustos 2021 tarihinde teslim edilen çek tutarları aynı miktarı içerdiklerini bunun salt dolar kuruna bağlanmasının ise hakkaniyetli bir davranış olmadığını, 2018 yılından beri dövize endeksli alım satım Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile yasaklanmış durumda olup bunun meşru ve hukuki bir zemini olmadığını, müvekkilinin TL üzerinden ticaretini gerçekleştirdiğini, bundan dolayı TL çeki aldığını ve iadesini TL üzerinden gerçekleştirdiğini, aksinin güncel hukuka, mali defterlere aykırı olacağını,

burada çek iadesinin dolar kuruna bağlanacağı yahut devirde o zamanki kurun geçerli olunacağını dair bir anlaşmanın da mevcut olmadığını, bu konuda ispat yükünün davacı da olduğunu ve bu farkın iadesini kabul etmediklerini, davacının projede ve istediklerinde sürekli değişikliğe gittiklerini bu sebeple teslimatın geciktiğini ve yapılmadığını ileri sürmesi açıkça kötü niyet taşıdığını, davacı tarafın, müvekkiline attığı mesajda müşterisi ile ilişkisini bitirdiğini ve sadece çekin iadesini talep ettiğini belirterek;

davacı ile müvekkili arasında ticari ilişkiye dair bir alacak veya borç ilişkisi mevcut olmadığını bu sebeple gerek çeklerin iadesini dolar kuruna bağlayıp arada farkı istemek gerekse mahrum kalınan karı dolayısıyla menfi zararını -ispat edemediğinden- talep etmek istikrar kazanmış yüksek yargı kararlarına, güncel mevzuata ve hakkaniyete uygun düşmeyeceğini, davacının bu noktada sunmuş olduğu delillerin aleyhe olan hususlarını da kabul etmediklerini, davacının açmış olduğu haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve kanuni vekalet ücretinin davacıdan tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü, Balıkesir Ticaret Sicil Müdürlüğü, Meram Vergi Dairesi, Balıkesir . Noterliği ve Konya . İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından ilgili belgeler temin edilerek dosya arasına alınmış, defterlerin incelemesine yönelik bilirkişi raporu alındığı, raporun taraflara tebliği sağlandığı anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ticari satım sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili için yapılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan İİK.67. maddesinde; "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." şeklinde düzenlemenin yapıldığı görülmektedir.

İzmir . İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasındaki 14/09/2021 tarihli ödeme emrinin incelenmesinde; alacaklının ... Ticaret Limited Şirketi, borçlunun ... , takip dayanağının 202.600,00 TL bedelli tadilat bedeli olduğu anlaşılmıştır.

07/06/2023 tarihli bilirkişi raporu özetle; tarafların 15.02.2021 tarihinde yaptıkları anlaşmanın 57.156 USD olarak kabulü ile 16.08.2021 tarihinde geri yapılan 400.000,00 TL ödemenin tarihindeki TCMB Efektif Döviz Satış Kuru üzerinden karşılığı olabilen tutar 47.080,43 USD olarak hesaplanmakta olup bakiye 10.075,57 USD alacağın takip tarihindeki kur karşılığı 85.232,31 TL olarak hesaplanmakta,

ilk anlaşma bedeli olan 57.156 USD ile iptal edilmesi nedeniyle ikinci anlaşma ve tedarik olarak beyan edilen iki adet fatura karşılığı toplam 70.051,04 USD tutarlı 450 W 399 Adet Güneş Paneli karşılığı ödendiği beyan edilen tutar ile iptal olan anlaşma tutarı olan 57.156 USD arasındaki farkın 12.895,04 USD olarak hesaplanması ile İcra Takip tarihindeki kur karşılığı olan 85.232,31 TL ile 109.083,04 TL'nin toplamda oluşturduğu iddia olunan zarar tutarı 194.315,35 TL olarak hesaplanacak dosyada belgesi tespit edilemeyen ve ancak talep dikkate alınarak hesaplanan ve sübutu Sayın Mahkemenizin takdirinde bulunan proje tadilat bedeli olduğu ileri

sürülen 8.000 TL'nin ilavesi ile toplam icra takip tarihindeki alacak tutarının 202.315,35 TL olabileceği yönünde rapor bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; taraflar arasında sözlü anlaşma uyarınca yerine getirilmeyen edimlerin daha sonra bir başka yüklenici ile yerine getirilmesi sonucu ilk sözleşme ile ikinci sözleşme arasındaki dolar kurundan kaynaklanan farkların hesaplanması, ilk ürün ile ikinci ürün uygulanması arasında ileri sürülen proje tadilat bedeli ve iade edilen tutarın USD karşılıkları konusunda tazmin yükümlülüğüne ilişkin hukuki uyuşmazlık bulunduğu,

davacı vekilinin davacı firmanın Konya ili, Karapınar ilçesinde tarımsal sulama elektriği ve diğer elektrik projelerinin yenilenebilir enerji (solar güneş enerjisi) kurulumu işi yaptığını, davalı ile solar panellerin temini hususunda anlaşmaya vardıklarını, 15/02/2021 tarihinde yapılan bu sözlü anlaşma gereği, ...

Firmasının, Mono Kristal marka, 1 tanesinin 325 Watt gücünde olan, toplam 175500 Watt gücünde, toplam 540 adet solar panel, engeç 20/03/2021 tarihinde davalı tarafından teslim edileceğini ve davacı firmanın da bu iş için davalıya 57.156,00 $ ödeyeceğini, davacı şirketin anlaşmanın yapıldığı 15/02/2021 tarihi itibariyle güncel döviz kuru üzerinden solar panellerin 57.156,00 $ karşılığına denkgelen 399.000,00 TL bedeli şirkete ait çek ile davalıya ödediğini, davalının da çeki tahsil ettiğini, davalının 20/03/2021 tarihinde teslim etmesi gereken solar panelleri müvekkiline zamanında teslim etmediğini,

bu süreçte müvekkili şirketin yetkilileriyle davalı arasında defalarca telefon görüşmesi yapıldığını ve davalının en kısa sürede solar panelleri temin edip teslim edeceğini, bunun için fabrika ile görüşme halinde olunduğunu dile getirildiğini, davalının, müvekkilini uzun süre beklettiğini, panelleri teslim edemediği gibi en son olarak ... enerjinin 325 WATT solar panel üretimini durdurduğunu, artık 455 WATT solar panel üretimine geçildiğini, 455 WATT olan bu solar panellerininde temin edemediğini belirterek 16/08/2021 tarihli çek ile müvekkiline 400.000,00 TL yi iade ettiğini,

solar panel ürünlerinin fiyatlaması satış tarihindeki güncel döviz kuru üzerinden gerçekleştirilmediğini beyan ettiği, davalının da cevap dilekçesinde malların süresinde teslim edilemediğini kabul ettiği,

gerçekleşen satın alma fatura tutarları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinde; tarafların anlaşmaları uyarınca teslim edilemeyen mal tutarı yerine 14.09.2021 tarihli faturalara konu olan gerçekleşen satış miktarlarına bakıldığında 399 Adet 450 Watt (Toplam aynı Enerji Tutarı sağlanmaktadır) panel için fatura da yer alan tutarlarla 70.051,04 USD ödeme kaydı ortaya çıkmakta olduğunun tespit edildiği, icra takip tarihindeki kur karşılığı olan 85.232,31 TL ile 109,083,04 TL'nin toplamda oluşturduğu iddia olunan zarar tutarının 194.315,35 TL, proje tadilat bedelinin 8.000 TL olduğunun belirtildiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim