Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/982 K.2025/196

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALILAR : 1-

VEKİLİ

2- 3-

DAVA

Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan "Menfi Tespit" dava dosyasının yapılıp bitirilen açık yargılaması sonunda;

HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin Uyap sistemi üzerinden mahkememize sunmuş olduğu 30.12.2024 tevzii tarihli dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin davalılardan ... Ltd. Şti.'ne ait Konya İli ... İlçesi ... Mahallesi ... Ada ... Parsel ... Ada ... Parsel ... Ada ... Parsel sayılı taşınmazları 18.08.2017 tarihinde bedelini ödeyerek ... Ltd Şti'den gerçekten satın aldığını, bu satın alma işleminin akabinde davalı ... Ltd. Şti. diğer davalılar ... Yapı Ltd. Şti. ve ... Ltd.

Şti. hakkında Konya .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile ....09.2018 tarihinde iki adet çek ile icra takibi başlattıklarını, daha sonra bu takip hakkında söz konusu ada parsel numaraları verilen taşınmazların tasarrufunun iptaline ilişkin Konya. Asliye Hukuk Mahkemesinde ... Esas sayılı dosya ile dava açtıklarını, Konya. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyasında davanın kabulüne karar verildiğini, bu kararın taraflarınca istinaf edildiğini, Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesi ... Esas ... Karar sayılı ilamıyla kararın kaldırıldığını, Konya Bölge Adliye Mahkemesi ilamında Konya .... İcra Müdürlüğü ...

Esas sayılı dosyasındaki takip dayanağı çeklerin hangi hukuki ilişkiye dayandığı, alacağın var ve gerçek olup olmadığı, alacağın varlığı hususunun taraf sıfatını belirlemede etkili olduğu gerekçesiyle yerel mahkeme kararının kaldırıldığını, Konya .Asliye Hukuk Mahkemesinde davanın BAM kaldırma kararından sonra ... Esas sayılı dosyası ile devam edildiğini, bu dosyada alınan mali müşavir bilirkişi raporlarında ve taraflarınca alınan özel mütaalada davalı şirketlerin (... Ltd.

Şti. ve ... yapı Ltd Şti), diğer davalı ... Ltd. Şti.' ye takip miktarı kadar borcunun olmadığı, davalı ... Ltd. Şti.' nin defter durumuna göre en fazla 800.000,00 TL borcu olabileceğinin ortaya konduğunu, fakat diğer davalıların defterlerinin kasten ve özellikle mahkemeye sunulmadığını, sağlıklı bir inceleme yapılamadığını, davalılar arasında (alacaklı ve borçlu görünenler arasında) danışıklı bir hareket etmenin söz konusu olduğunu, davalı ... Ltd.

Şti. nin savunmaları ile davalılar arasında hukuki ilişki nedeniyle üretilen alacağın somut olaya uygun düşmediğini, tüm davalıların el ve iş birliği içerisinde hareket ederek müvekkiline zarar vermek istediklerini, davalılar ile davacı müvekkili arasında halen devam etmekte olan bir tasarrufun iptali davasının bulunduğunu, tasarrufun iptali davasının doğal sonucu olarak davanın görülebilmesi için öncelikle davacının gerçekten alacaklı sıfatına haiz olmasının, tasarrufta bulunan kişinin de gerçekten borçlu olmasının gerektiğini, gerçek bir borç yok ise alacağın da söz konusu olamayacağından,

iptal davasının dinlenebilmesinin olanaklı olmadığından bahisle. Fazlaya ilişkin hakları saklı kalarak, davalarının kabulü ile borçlu-davalılar ... Yapı Ltd. Şti. ve ... Ltd. Şti.'nin Konya .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalı alacaklı ... Ltd.

Şti.'ne herhangi bir borcunun olmadığının tespiti ile mevcut icra takibinin iptaline, karşı tarafın kötüniyetli olarak icra takibi açmış olması nedeniyle takip miktarının en az %20’den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Mühendislik İnşaat İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi vekilinin UYAP sistemi üzerinden mahkememize sunmuş olduğu 07.02.2025 tarihli cevap dilekçesinde özetle. Davacının davasını kabul etmediklerini, davacının, ... Ltd. Şti.'ne ait Konya İli ... İlçesi ...

Mah. ... ada ... parsel ve ... ada ... parsel ve ... ada ... parsel sayılı taşınmazları satın aldığını bu satış işlemine ilişkin olarak aleyhine tasarrufun iptali davası açıldığını, davanın kabulüne karar verildiğini, İstinaf Mahkemesi tarafından tasarrufun iptali davasına konu alacağın kaynağı olan (Müvekkilininin alacaklı olduğu) çeklerin hangi hukuki ilişkiye dayalı olarak verilmiş olduğunun belirlenmesi gerekçesiyle tasarrufun iptaline dair kararın ortadan kaldırıldığını, yerel Mahkeme tarafından yapılan yargılamada davalı borçluların ticari defterinin incelenmediğini ancak alacaklı ...

Ltd.Şti. nin defterlerinde 800.000,00 TL alacaklı olduğu yönünde rapor düzenlendiğini bu nedenle aslında muvazaalı bir borç oluşturulduğunun, amacın tasarrufu iptal etmek olduğunu, bu nedenle menfi tespit davası açmakta hukuki yararları olduğunu iddia ettiklerini, netice olarak ise davalı ... Yapı Ltd.Şti ve ... Ltd.

Şti'nin müvekkili şirkete borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının bu talebinin hukuka aykırı olup, davacının bu davayı açmakta hukuki yararının da bulunmadığını, davacının Konya. İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı dosya için menfi tespit davası açtığını, ancak davacının bu dosyada borçlu olmadığını, dosyanın tarafı olmadığını, tarafı olmadığı bir borç için menfi tespit davası açmakta hukuki yararının bulunmadığını, davaya konu icra dosyasının bir kambiyo senedine dayandığını, kambiyo senedinin ayrıca müvekkiline ciro yoluyla geldiğini, bu konuda mücerretlik ilkesinin de söz konusu olmadığını, alacağın olmadığı ya da borcun ödenmiş olduğunun ancak yazılı belge ile ispatlanabileceğini, tasarrufun iptali davasında böyle bir ispat vasıtasının da ortaya konulamadığını,

davacının yine Mahkemeye yanıltıcı bilgi vererek çeklerin ödenmemesi nedeniyle hapis cezası verildiğini ancak cezadan danışıklı olarak feragat edildiğini beyan ettiğini, oysa durumun böyle olmadığını, takip dayanağı çekler ile ilgili olarak borçlu hakkında hapis cezasının çıktığını, borçlunun uzun süre hapis yattığını, ancak çeklerde hapis cezasının üst sınırı 400.000,00 TL olduğu için borçludan bu miktar kadar tahsilat sağlandığını, bu durumun icra dosyasında görüldüğünü, bu şekilde tahsilat yapılması ile hapis cezasından vazgeçildiğini, bu durumun daha borcun gerçekliğini ortaya koyduğunu,

kimsenin danışıklı bir borç nedeniyle hapis yatmayacağını, oysa borçlunun bu borç nedeniyle hapis yattığını ve bir miktar ödeme yaparak hapisten çıktığından bahisle. Davacının davasının öncelikle hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmesini sonrasında ise esastan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalılar ... Ticaret Ltd. Şti. ve ... Ticaret Ltd. Şti.'ne usulüne uygun olarak dava dilekçesinin tebliğ edildiği ancak işbu davalıların davaya karşı herhangi bir cevap vermedikleri gibi kendilerini vekil ile de temsil ettirmedikleri anlaşılmıştır.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Tarafların bildirmiş oldukları delilleri ilgili yerlerden dosyamız içerisine celbedilmiş, Konya . İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı UYAP dosyası, Konya .Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı UYAP dosyası, tarafların ticari kayıtları, dava konusu taşınmazların aktif ve pasif tapu kayıtları dosyamıza celbedilmiştir.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; Davacının, borçlu-davalılar ... Yapı Ltd. Şti. ve ... Ltd. Şti.'nin Konya .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalı alacaklı ... Ltd. Şti.'ne herhangi bir borcunun olmadığının tespiti ile mevcut icra takibinin iptaline, karşı tarafın kötüniyetli olarak icra takibi açmış olması nedeniyle takip miktarının en az %20’den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği, davalılar ... Ticaret Ltd. Şti. ve ... Ticaret Ltd. Şti.'nin davaya karşı herhangi bir yazılı veya sözlü bir cevap vermedikleri, diğer davalı ... Mühendislik İnşaat İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin ise davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

Dava; İİK.72.maddesine dayalı menfi tespit davası olduğu, İİK.72.maddesinde; "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir...." şeklinde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

Yargıtay .Hukuk Darise'nin 24/01/2022 tarih ve ... Es... Kar. Sayılı ilamında.

"Bölge Adliye Mahkemesince, muvazaa sebebine dayalı menfi tespit davasında menfaati olan üçüncü kişilerin muvazaa iddiasında bulunabileceği, İlk Derece Mahkemesinin davacıların bonoda taraf olmadığı gerekçesiyle aktif husumet ehliyetlerinin bulunmadığı yönündeki değerlendirmesinin uygun olmadığı, davacılar vekilinin bu yöndeki taleplerinin kabulüne, ancak tasarrufun iptali davasının dinlenebilmesi için davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması,

iptali istenen tasarrufun borçtan yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici haciz belgesinin bulunması gerektiği, asliye hukuk mahkemesince alacağın muvazaalı olup olmadığının ...

Esas sayılı dosyasında çözümlenmesi gerektiğinden davacıların takip konusu bonoların muvazaalı olduğu yönünde dava açmalarında hukuki yararları bulunmadığı gerekçesiyle asıl davada davacılar vekili ile birleşen davada davacılar vekilinin istinaf başvurularının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince re'sen sebeplerle esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın hukuki yarar yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. .....İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye

Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK'nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir. " şeklinde kabul edildiği anlaşılmıştır.

Davacının davalılardan ... Ltd Şti'den gerçek bedeli ödenerek taşınmaz satın aldığını, davalılardan ... Ltd. Şti.'nin diğer davalılar ... Yapı Ltd. Şti. ve ... Ltd. Şti. hakkında icra takibi yaptığını, akabinde Konya. Asliye Hukuk Mahkemesinde ... Esas (yeni numarası ... Esas) sayılı dosya ile dava açtığını, borçlu-davalılar ... Yapı Ltd. Şti. ve ... Ltd. Şti.'nin Konya .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalı alacaklı ... Ltd.

Şti.'ne herhangi bir borcunun olmadığının tespiti ile mevcut icra takibinin iptaline karar verilmesini talep ettiği, tasarrufun iptali davasının dinlenebilmesi için davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun borçtan yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici haciz belgesinin bulunması gerektiği, alacağın muvazaalı olup olmadığının Konya. Asliye Hukuk Mahkemesinde ...

Esas (yeni numarası ... Esas) sayılı dosyasından çözümlenmesi gerektiği bu nedenle davacı şirketin davalılara takip konusu bonoların muvazaalı olduğu yönünde dava açmasında hukuki yararının bulunmadığı dava şartlarına ilişkin düzenlemenin 6100 sayılı HMK.nun 114.ve 115.maddelerinde düzenlendiği, HMK.nun 114/1-h maddesinde.

Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması'nın dava şartı olduğunun, aynı kanunun 115.maddesinde mahkemenin dava şartlarının mevcut olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden araştıracağının ve taraflarında her zaman ileri sürebileceğinin, dava şartlarının noksan olması halinde davanın usulden reddine karar verileceğinin, HMK'nun 138/1.maddesinde mahkemenin öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verebileceğinin düzenlendiği,

davacının menfi tespit davası açmakta hukuki yararının bulunmadığı anlaşılmakla davanın hukuki yarar dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.