Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/840 K.2025/161

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin davalı aleyhine 10/08/2024 Ortaklık Sözleşmesinden kaynaklı doğan 300.000 TL asıl alacaktan dolayı Ereğli/Konya İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, borçlunun itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, arabuluculuk görüşmesinde anlaşma sağlanamadığını, TMK Madde 2'ye göre.

"Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır.

Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz." borçlunun dürüstlük kurallarına uygun davranmadığını, davalının yerine getirmesi gereken borcu ödemediğini, yükümlülüklerine uymadığını, 10/08/2024 tarihli ortaklık sözleşmesinin 6.maddesinde "domates yetiştirilmesinden hasadına kadar işin başında olan davacı ...'a 300.000 TL ödenecektir." şeklinde yazıldığını, bu hükmün ödenmeyen alacağa dayalı itirazın iptaline ilişkin olduğunu, bu nedenlerle Ereğli/Konya İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasındaki başlatılan icra takibine karşı borçlunun/davalının itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini, Ereğli/Konya İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasındaki takip talebinde belirtilen toplam alacakların yasal faiziyle birlikte borçlu/davalıdan tahsili ile davacı müvekkile ödenmesine, davalının itirazında haksız ve kötü niyetli olması nedeniyle, alacağın da likit olduğu da dikkate alınarak davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri, arabuluculuk masraf ve vekalet ücreti ile mahkeme vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini ve yargılamanın adli yardımlı yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVANIN VE GÖREVLİ MAHKEMENİN TESPİTİ VE GEREKÇE

Mahkemenin görevli olması, HMK 114/1-c maddeye göre dava şartıdır. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir (HMK 1. md.). “Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler”(HMK115.md.).

Dava; İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır.

Türk Ticaret Kanununun Ticari davalar, çekişmesiz yargı işleri ve delilleri başlıklı 4. Maddesi "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır." hükmünü içerir.

Yine Türk Ticaret Kanununun Ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler başlıklı 5. Maddesi "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." hükmünü içerir.

Ticari davalar kendi aralarında, mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalarda tarafların sıfatlarına ve dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığına bakılmazken Kanun o davayı ticari dava olarak tanımladığı için ticari dava sayılır. Mutlak ticari davalar, TTK nın 4/1/a-f bentleri arasında sayıldığı gibi, Kooperatifler Kanunu (md.99), İcra ve İflas Kanunu (md.154), Finansal Kiralama Kanunu (md.31) gibi bazı özel kanunlarda da belirlenmiştir.

Buna karşılık tarafları tacir olan ve her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olan davalara ise nispi ticari dava denir. Yani bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de tarafların tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir.

Bu haliyle taraflar arasındaki hukuki ilişkinin yukarıda belirtilen mutlak ticari davalar kapsamına girmediği gibi Ereğli Vergi Dairesi Müdürlüğünün cevabi yazısına göre; davacı ...'ın potansiyel mükellef (gelir getirici kazanç olmaksızın bazı iş ve işlemlerde kullanılan potansiyel vergi kimlik numarasına haiz mükellef) olduğu, Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabi yazısına göre; davacı ...'ın ticari bir işletme kaydına ve şirkte ortaklığına rastlanılmadığı, Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğinin cevabi yazısına göre; davacı ...'ın herhangi bir kaydının olmadığı tespit edildiğinden eldeki davanın nispi ticari dava kapsamında da kalmadığı açıktır.

Tüm dosya muhtevası birlikte değerlendirildiğinde; bu davalara bakma görevinin Asliye Hukuk Mahkemelerine ait olduğu anlaşıldığından mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

04/02/2025 Katip ... Hakim ...