Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/113 K.2024/294

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde. Davacı Şirkette 458237114-30 nolu Makine Kırılması sigorta poliçesi ile sigortalı ...’ye ait işyeri olan Erenler Merkez Mahallesi Yanyol Sok.

No:1/2 Adapazarı/Sakarya adresinde bulunan davalının üreticisi ve satıcısı olduğu, davalıdan 26.11.2019 tarihinde sigortalı tarafından satın alınan pülp makinasında; satımından 1 ay gibi kısa bir süre sonra 30.12.2019 tarihinde üretim kaynaklı olarak elek ve şase kısımlarında davalının %100 kusuru ve kusursuz sorumluluğu sonucunda hasar meydana geldiğini, Yapılan incelemeye ve ekspertiz raporuna göre,

hasara uğrayan sigortalı ...’ye ait pülp makinasında meydana gelen hasar için davacı sigorta şirketi tarafından makine kırılması sigorta poliçesi teminatından sigortalı ...’ ye 28.08.2020 tarihinde 504,34 EURO ve 07.12.2020 tarihinde 90,78 EURO olmak üzere toplam 595,12 EURO hasar tazminatı ödendiğini,

davacı şirket tarafından ödenen toplam tazminat olan 595,12 EURO asıl alacak miktarı üzerinden ödeme tarihleri olan 28.08.2020 ve 07.12.2020 tarihlerinden itibaren işleyecek kamu bankalarınca Euro’ya 1 yıllık vadede uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte kusurlu ve sorumlu davalı borçludan tahsili amacıyla aleyhinde Sakarya 3. İcra Müdürlüğü’ nün 2022/3859 E nolu dosyası ile ilamsız icra takibine geçildiğini, Davalı aleyhine Sakarya 3. İcra Müdürlüğünün 2022/3859 sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalının itirazının üzerine takibin durduğunu,

davalının dava süresi boyunca mal varlıklarının üçüncü kişilere devrinin önlenmesi amacıyla taşınır, taşınmaz malları ve banka hesapları üzerine ihtiyati haciz konulmasını, icra takibine yapılan itirazların fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 20.489,67-TL yönünden iptalini, takibin devamını, borçlunun %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; yetki ve zaman aşımı itirazlarında bulunmuş dava bakımından Ankara Batı Mahkemelerinin ve İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğunu, ayrıca zamanaşımı def’imiz dikkate alınarak davanın zamanaşımı nedeniyle reddini, esasa ilişkin huzurdaki haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu davanın reddine karar verilmesini, ve davacı şirket aleyhine %20’den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, talep etmiştir.

Sakarya 3 . İcra Müdürlüğünün 2022/3859 sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden dosya arasına alınmıştır.

... taraflar arasında davayı konu sözleşmenin bir sureti ile ayıp başvurusunda bulunup bulunmadığına ve aracın fabrika sahasında olup olmadığına ilişkin yazı cevabı dosya arasına alınmıştır.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde;

Dava Sakarya 3. İcra Müdürlüğünün 2022/3859 esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesi talebine ilişkindir.

TTK'nun “Halefiyet” başlığı altındaki 1472. maddesinde “Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder.” hükmüne yer verilmiştir.

Dava dilekçesi ve tensip zaptının davalı şirkete 02/03/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekilinin 12/03/2024 tarihinde cevap dilekçesinde süresinde yetki itirazında bulunduğu ve Ankara Batı mahkemelerinin yetkili olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6. maddesinde "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." denilerek genel yetkili mahkeme ve 14/1. maddesinde ise "Bir şubenin işlemlerinden doğan davalarda, o şubenin bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir." denilerek şubenin bulunduğu yer mahkemesinin de yetkili olduğu ve yetki sözleşmesi başlıklı 17. maddede ise "(1) Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır" denilerek yetki sözleşmesinde gösterilen mahkemenin de yetkili olduğu düzenlenmiştir.

Bu yetki kuralları kesin olmadığından, HMK'nın 19. maddesinde belirlenen süre ve yöntemle yetkisizlik itirazında bulunulmaz ise davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir ve mahkemece kendiliğinden yetkisizlik kararı verilemez. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19/2. maddesinde. "Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir.

Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz." hükmünü içermektedir. Yine, 116/1-a maddesinde "Kesin yetki kuralının bulunmadığı hâllerde yetki itirazı"nı "ilk itiraz" olarak düzenlemektedir. 117/1. madde ise; "ilk itirazların hepsi cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorundadır; aksi hâlde dinlenemez." hükmünü içermektedir. (Yargıtay 20 HD 2016/2144 -2016/5053)

Yukarıda detaylandırıldığı üzere HMK'nın 17. Maddesine göre tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.

Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin gösterilmesi şarttır.

Davalı şirket ile davacının sigortalısı arasında imzalanan 10/04/20219 tarihli sözleşmenin (Protokol No: GM/19-107) A.2 Maddesinde "Anlaşmazlık halinde ANKARA mahkemeleri ve icra daireleri sorumludur . " hükmünün bulunduğu, davacının halefiyet kuralı gereği sigortalısının yetine geçtiği, davacının sigortalısının ve davalının tacir olduğu, yapılan yetki sözleşmesinin tarafları bağlayacağı anlaşıldığından 6100 sayılı HMK'nun m.17,19 ve 20 gereği mahkememizin yetkisizliğine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza