Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/396 K.2025/741

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı taraf; Davalının yapmış olduğu prafabrik evlerin taşınması hususunda aralarında anlaşma bulunduğunu, bu sebeple taşıma sonucunda 04.12.2023 Tarihli faturanın düzenlendiğini ve davalıya gönderildiğini, davalının ödeme yapmaması üzerine icra takibi yapıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığını belirterek icra takibine yapılan itirazın iptalini ve takibin devamı ile icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap vermemiş, vakıaları inkar etmiş sayılmıştır.

Taraflar arasındaki anlaşmazlık: İcra takibine konu edilen faturaya konu taşıma hizmeti sebebiyle davalının davacıya borçlu olup olmadığı, varsa borç miktarı, itirazın iptali ve icra inkar tazminatı koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği hususlarındadır.

Uyuşmazlık taşıma sözleşmesinden kaynaklandığından dava ticari davadır.

Kızılcahamam Malmüdürlüğünden ve Kaynarca Malmüdürlüğü'nden dava konusu edilen faturaya ilişkin davacının Beyyanname Satış (BS), davalının Beyanname Alış (BA) formalarına ilişkin kayıtlar getirtilmiştir.

Taraflardan ticari defter ve kayıtları ihtarlı olarak istenmiş, davacı kayıtlarını sunmuş, davalıya "kayıtların sunulmaması halinde karşı tarafça sunulacak ticari defter ve kayıtların usulüne uygun olması halinde mahkemece hükme esas alınabileceği ve bu kayıtlara itibar edileceği hususu" ihtar edilerek iki haftalık kesin süre içerir muhtıra tebliğ edilmesine rağmen ticari defterlerini sunmamıştır.

Alınan bilirkişi raporunda davacının ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğunu, dava konusu 150.800,00 TL tutarlı faturanın davacı kayıtlarında yer aldığını, fatura öncesinde davalının 35.000,00 TL ödemesinin bulunduğunu, bakiye borcun 115.800,00 TL olduğunu belirtilmiştir.

Davacı fatura öncesinde yapılan ödemelerin bu faturaya ilişkin olmadığını bildirmiştir.

Dava; taşıma sözleşmesinden kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Kaynarca İcra Müdürlüğü'nün 2024/244 Esas sayılı dosyası incelenmiş olup 150.800,00 TL asıl alacak ve 18.268,49 TL faiz alacağı olmak üzere toplamda 169.068,49 TL üzerinden takibin yürütüldüğü, itiraz üzerine takibin durduğu, takibin usulüne uygun olduğu ve eldeki davanın süresinde açıldığı anlaşıldı.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2020/2505 Esas 2022/2800 Karar sayılı içtihadında da belirtildiği üzere;

HMK’nın 199. maddesinde yer alan “Uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metin, senet, çizim, plan, kroki, fotoğraf, film, görüntü veya ses kaydı gibi veriler ile elektronik ortamdaki veriler ve bunlara benzer bilgi taşıyıcıları bu Kanuna göre belgedir” şeklindeki tanımlama kapsamında ticari defterlerin de HMK anlamında ticari bir belge niteliğinde delil olduğu hususunda bir tereddüt bulunmamaktadır.

TTK'nın 83/2. maddesinde, HMK'nın senetlerin ibrazı zorunluluğuna ilişkin hükümlerinin ticari işlerde de uygulanacağı düzenlenmiş olup, 6100 sayılı HMK'nın 220. maddesinde genel olarak ticari belgelerin, 222. maddesinde (22.07.2020 T. ve 7251 S.K/Madde 23. maddesi ile değişik) ise özel olarak ticari defterlerin ibrazı ve delil olması hususları ayrıca hüküm altına alınmıştır.

HMK’nın 220. maddesindeki düzenlemeye göre, mahkemece, ibrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna kanaat getirilirse ilgili tarafa bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verilmesi, belgenin kendisinin elinde bulunduğunu inkarı halinde ise kendisine yemin teklif edilmesi gerekir.

Kendisinden ibraz istenilen tarafın bu hususta kendisine verilen kesin süreye rağmen bu süre içerisinde makul bir mazereti bulunmaksızın belgeyi ibraz etmemesi, belgenin kendisinin elinde bulunduğunu inkarı halinde ise bu hususta teklif olunan yemini kabul ve icra etmemesi halinde mahkemece, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilecektir.

HMK’nın 222. maddesinde ise, münhasıran ticari defterlere ilişkin olarak, ticari defterlerin ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için.

Kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmaları, açılış ve kapanış onaylarının yaptırılması ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamaları gerekmekte olup bu şartlara uygun biçimde tutulmuş defter kayıtlarının, sahiplerinin lehine delil olarak değerlendirilmesi ise diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması şartlarına bağlı bulunmaktadır.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları ise ancak sahibi aleyhine delil teşkil eder. Ayrıca söz konusu maddenin son fıkrası uyarınca, davadaki taraflardan birinin kendi defterlerine dayanmaksızın, münhasıran diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtmesine rağmen karşı tarafın defterlerini ibrazdan kaçınması halinde ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılacaktır.

Davalı taraf muhtıra tebliğine rağmen ticari defter ve kayıtlarını sunmadığından davacının usulüne uygun tuttuğu belirlenen kayıtlarına itibar edilerek hükme esas alınmıştır. Buna göre takibe dayanak 04/12/2023 tarih, GIB2023000000079 numaralı ve kdv dahil 150.800,00-TL tutarındaki fatura davacı kayıtlarına işlenmiş ve bu fatura sebebiyle karşı taraftan alacaklı durumdadır.

Fatura öncesinde yapılmış olan 35.000,00 TL tutarlı ödeme görünmekle birlikte davacı vekili bu ödemenin fatura borcuna ilişkin olmadığını ve farklı bir ilişkiden kaynaklandığını belirtmiştir. Bu ödemelerin içeriklerinde avans ödemesi olup olmadığı da belirli değildir. Davalı tarafın bu yönde bir savunması ve delilil de bulunmamaktadır. Takibe dayanak fatura sonrasında bir ödeme görünmemektedir.

Takibin dayanağı açık hesap ilişkisi olmayıp tek bir faturaya dayandığından inceleme bu fatura temelinde değerlendirilmiş ve davalının davacıya fatura sebebiyle 150.800,00 TL borçlu olduğu kabul edilmiştir.

Davacı takip talebinde fatura tarihinden takip tarihine karar faiz talebinde de bulunmuş ise de bu faturadan kaynaklı borç sebebiyle davalının temerrütünün takip öncesinde gerçekleşmediği değerlendirilmekle takip talebindeki faiz talebi kabul görmemiştir.

Açıklanan gerekçelerle itirazın kısmen iptaline karar verilmiş ve alacak likit olduğundan ayrıca icra inkar tazminatına hükmolunmuştur.

Hüküm: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1-Davanın kısmen kabulüne, davalının Kaynarca İcra Müdürlüğünün 2024/244 esas sayılı icra takibine yapmış oldukları itirazının kısmen iptaline,

2-İcra takibinin 150.800,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, bu asıl alacağa takip tarihinden itibaren reeskont faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

3-Hükmolunan değer üzerinden hesaplanan 30.160,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Alınması gereken 10.301,15 TL nispi harçtan peşin alınan 2.041,93-TL nin mahsubu ile bakiye 8.259,22 TL karar harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

5-Ara buluculuk dosyasında Bakanlık bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL giderin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davacı tarafından yatırılan ancak tamamen davalı sorumluluğunda kalan 2.041,93-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 390.00-TL posta giderinden ibaret toplam 6.817,60 TL yargılama giderinin kabul oranına göre hesaplanan 6.080,93 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına

9-Mahkememizin 12/07/2024 tarihli ara kararı ile verilen ve Kaynarca İcra Müdürlüğü'nün 2024/244 Esas sayılı dosyasında infaz edilen ihtiyati haciz kararı sebebiyle teminat olarak mahkeme veznesine yatırılan 25.360.27-TL nin -İİK 259/2 maddesi gözetilerek- talep halinde teminatı yatıran davacı tarafa iadesine, İİK 264/son maddesinin icra müdürlüğünce gözetilmesine,

10-Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereği talep aranmaksızın taraflara tebliğine,

11-Karar tebliğ giderleri düşüldükten sonra artan gider avansının karar kesinleştiğinde talep aranmaksızın yatıran tarafa iadesine,

Katip · e-imza · Hakim Yardımcısı · e-imza · Başkan · e-imza