Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/455 K.2024/668

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı tarafın iddiaları: Davalı tarafça davacı aleyhinde Sakarya 4. İcra Müdürlüğünün 2018/12631 esas sayılı dosyasında kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, takibe dayanak çekte davacının ciranta olarak bulunduğunu, davacının davalıya olan 84.000,00 TL borcuna karşılık sözkonusu çeki verdiğini ve çek sureti üzerine davalının yetkilisinin "84.000 TL alacağım vardır" şeklinde kendi el yazısı ile yazıp imzasını attığını, çekin ödeme gününde 84.000,00 TL borcun mahsup edilerek kalan kısmının davacıya iade edileceği hususunda tarafların anlaştığını, ancak çekin ibrazında karşılıksız çıktığını,

davalının davacıdan 84.000,00-TL alacaklı olmasına rağmen yaptığı icra takibinde çek bedelinin tamamı üzerinden takibe girişerek 390.135,42-TL talep ettiğini, ayrıca davalı şirket yetkilisi olan Fahri Sayın'ın bu konuda whatsap yazışmalarının da bulunduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığını belirterek borcu olan 84.000 TL haricinde ki kısım olan 306.135,42 TL yönünden borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalı tarafın savunmaları: Takibe konu çekin davacı tarafından ciro edilerek davalıya verildiğini, ... tarafından çek fotokopisi üzerine yazıldığı belirtilen "84.000,00TL alacağım vardır" ibaresinin adı geçen ...'ın şahsi alacağına ilişkin olduğunu ve davalının çekten kaynaklanan haklarını etkilemediğini, iddia edilen kaydın çek üzerinde ya da arkasında veya ekinde olmadığını, cironun kayıtsız ve şartsız olduğunu, davacının sunduğu adi yazılı belge ile kıymetli evrakta bulunan cironun hükümden düşürülemeyeceğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Taraflar arasındaki anlaşmazlığın: Sakarya 4. İcra Müdürlüğünün 2018/12631 Esas sayılı dosyasına dayanak oluşturan çek sebebiyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı, davacının belirttiği gibi çeke konu hakkın kısmi olarak devredilip devredilmediği, bunun yasal olarak mümkün olup olmadığı, delil olarak sunulan belgedeki ibarenin borcun varlığını etkileyip etkilemediği hususlarında olduğu anlaşılmıştır.

Sakarya 4. İcra Müdürlüğü'nün 2018/12631 Esas sayılı dosyasının ilgili dosya olarak Uyapa eklenmiş ve incelenmiştir.

Ciro ve zilyetliğin geçirilmesi ile poliçeden doğan bütün haklar devrolunur. (TTK 684/1 md.) Cironun kayıtsız ve şartsız olması gerekir. Cironun bağlı tutulduğu her şart yazılmamış sayılır. (TTK 682/1 md.) Kısmi ciro batıldır. (TTK 682/2 md)

Kambiyo senetlerinde hak ve senet ayrılmaz bir bütün olduğundan hakkın devri ve ileri sürülmesi ancak senedin zilyedi olmakla mümkün olabilir. Bu nedenle senedin içerdiği hakkın bölünüp bir kısmının devri veya muhafazası ile bir başkasına devri mümkün olamayacağından kısmi ciro geçersiz sayılmıştır. Kısmi ciro durumunda yalnızca kaydın değil, doğrudan cironun geçersizliği söz konusu olmaktadır206. Bu yönüyle kısmi ciro, şarta bağlı cirodan farklıdır. Şarta bağlı ciroda şart geçersiz, ciro ise geçerli olmaktadır. Kısmi ciroda ise doğrudan ciro geçersizdir. Bu nedenle kısmi ciroya dayanan kişi hamil olamaz, senede dayalı takip yapamaz, dava açamaz.

Takibe dayanak oluşturan ... Seri Nolu ... TL bedelli çekin davacı tarafından davalıya ciro edildiği anlaşılmaktadır. Çek yasal unsurlarını taşımakla kıymetli evrak niteliğindedir ve taşıdığı hak ciro yapılması ve zilyetliğin devri ile karşı tarafa geçer. Çekte davacı tarafından yapılan ciroda davacının iddia ettiği gibi çekin 84.000 TL alacak için devredildiğine ve tahsil bakiye kısmın davacıya verileceğine (kısmi ciro yapıldığına) dair bir kayıt bulunmamaktadır. Cironun sıhhatini etkileyen bir husus yoktur ve geçerlidir. Çekin üzerinde bulunmayan ve sadece fotokopisi üzerine ...tarafından yazıldığı belirtilen "84.000,00TL alacağım vardır" ibaresi çekin yetkili ve son hamili olan davalı şirket ve dayanak çek açısından bir sonuç doğurmamaktadır.

Davacı tanık dinletmek istemiş ise de alacağın kambiyo senedine dayanması sebebiyle açık muvafakat olmadığından tanık dinletme talepleri kabul görmemiş ve HMK 139 maddesine göre yapılan ihtara rağmen süresinde sunulmayan delilleri (Whatsapp kayıtları) incelenmemiştir.

Hüküm: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1-Davanın REDDİNE,

2-Yürürlükte Bulunan Yargı Harçları tarifesi gereğince alınması gereken 427,60-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 4.800,43-TL'nin yatıran tarafa iadesine,

3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 48.981,67-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-Arabuluculuk dosyasında Bakanlık bütçesinden karşılanan 3600,00 TL ara bulucu ücretinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

6-Gerekçeli kararın HMK 321/2 maddesi gereği talep aranmaksızın taraflara tebliğine,

7-Artan gider avansın kararın kesinleşmesinden sonra yatıran tarafa iadesine,

Katip ... · e-imzalı Başkan ... · e-imzalı