Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/756 K.2018/66

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İSTEM

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle ; müvekkilinin ... müteahhidi olarak ticari faaliyetini sürdürmekte olduğunu, davalı ile aralarında imzalanan teklif formu uyarınca davalıdan bir kısım inşaat malzemesinin alımına ilişkin olarak müvekkili tarafından davalıya ... şubesine ait ... nolu 30/09/2016 vade tarihli 15.000,00 TL , ...seri numaralı 27/10/2016 vade tarihli 15.000,00 TL , ... nolu 28/11/2016 vade tarihli 15.000,00 TL , ... seri numaralı 31/12/2016 vade tarihli 15.000,00 TL bedelli çeklerin teklif formunda yazılı ürünlerin teslimi öncesinde teslim edildiğini, teklif formunun ön ödemeli nitelikte olduğunu,

sözleşme gereğince malların en 29/07/2016 tarihine kadar teslim edileceği hususunda anlaşıldığını ama ürünlerin teslim edilmediğini, görüşmelerin de olmsuz sonuçlandığını, davalı firmanın iflasını gerekçe göstererek ürünleri teslim edemeyeceğini belirttiğini, ürünlerin teslim edilmemesine rağmen sözleşme ile teslim edilen çeklerin de iade edilemeyeceğini, ticari alışverişleri gereğince kendisince tedavüle çıkarıldığının beyan edildiğini,

açıklanan nedenlerle ilk olarak dava konusu çeklere ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve davalıya teslim edilen çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini ve yargılama giderleri ve vakalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Dava dilekçesi davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından dosyaya cevap dilekçesi ibraz edilmemiştir.

DELİLLER

1-Davalı şirket tarafından düzenlenerek davacı tarafa teslim edilen 19/04/2016 tarihli teklif formu incelendiğinde ; davalı firma tarafından bir kısım inşaat malzemelerinin teslimi ve ürünlere ilişkin olarak 30.09.2016 vade tarihli 15.000 TL bedelli 27.10.2016 vade tarihli 15 000 TL bedelli , 28.11.2016 vade tarihli 15.000 Tl bedelli, 31.12.2016 vade tarihli 15.000 Tl bedelli 4 adet çekin alındığının belirtildiği anlaşılmıştır.

Doyaroğlu şirketince düzenlenen 19.04.2016 tarihli tahsilat makbuzu incelendiğinde; ... Seri numaralı 30.09.2016 vade tarihli 15000 Tl meblağlı, ... Seri numaralı 27.10.2016 vade tarihli 15000 TL meblağlı, ... Seri numaralı 28.10.2016 vade tarihli 15000 TL meblağlı, ...Seri numaralı 31.12.2016 vade tarihli 15000 Tl meblağlı dört adet çekin tahsil edildiğinin belirtildiği görülmüştür.

2-Mali Müşavir Bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 15/05/2017 tarihli rapor incelendiğinde ; davacının tutmakla zorunlu olduğu 2016 yılı yasal defterlerinin sahibi lehine kanuni delil olarak kullanılabileceğini,davacının kanuni delil olarak kullanılabilen 2016 yılı defter kayıtlarına göre davacının davalıdan her hangi bir mal almadığı, kayıtlı mal alım faturasına rastlanılmadığı, mal alımına ilişkinin borcunun olmadığı,

bu hali ile sözleşme gereği peşinen verilmiş 4 adet 60.000,00 TL tutarlı çeklerden bu hali ile sözleşme gereği peşinen verilmiş 4 adet 60.000,00 TL tutarlı çekten dolayı 45.000,00 TL tutarlı 3 adet çekin dava tarihi itibariyle bedelsiz kaldığı, dava konusu çeklerden 30/09/2016 keşide tarihli ve ... seri nolu 15.000,00 TL tutarlı bir adetinin cebri icra tehditi altında iyi niyetli hamil bankanın icra dosyasına haricen ödendiğinden menfi tespit davasının icra takibinden önce açılması da gözetilerek 15.000,00 TL nin davacı lehine geri alınmasının gerektiğinin görüş ve kanaatine varıldığının belirtildiği görülmüştür.

KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ GEREKÇE

Mahkememiz önünde görülmekte olan dava hukuki niteliği itibariyle menfi tespit davasıdır. Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde müvekkilinin davalı firmadan alınacak inşaat malzemelerine ilişkin olarak ön ödeme olarak davalıya teslim edilen bir kısım çeklerden ötürü , sözleşmede geçen ürünlerin müvekkiline tesliminin gerçekleşmemesi nedeniyle müvekkilinin davalıya bu çeklerden dolayı borçsuz olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı her ne kadar davasını menfi tespit davası olarak açmış ise de 25/01/2018 tarihli celsede ... seri numaralı 30/09/2016 vade tarihli 15.000,00 TL bedelli çekin 3. İyi niyetli kişi yetkili hamil konumunda olan ...tarafından başlatılan icra takibi nedeniyle çekin ödenmesi nedeniyle bu çekten dolayı davaya istirdat talepleri olduğuna ilişkin beyanda bulunmuştur.

Davalı şirket tarafından düzenlenerek davacı tarafa teslim edilen 19/04/2016 tarihli teklif formu incelendiğinde ; davalı firma tarafından bir kısım inşaat malzemelerinin teslimi ve ürünlere ilişkin olarak 30.09.2016 vade tarihli 15.000 TL bedelli 27.10.2016 vade tarihli 15 000 TL bedelli , 28.11.2016 vade tarihli 15.000 Tl bedelli, 31.12.2016 vade tarihli 15.000 Tl bedelli 4 adet çekin alındığının belirtildiği anlaşılmıştır.

... düzenlenen 19.04.2016 tarihli tahsilat makbuzu incelendiğinde; ...Seri numaralı 30.09.2016 vade tarihli 15000 Tl meblağlı, ... Seri numaralı 27.10.2016 vade tarihli 15000 TL meblağlı, ...Seri numaralı 28.10.2016 vade tarihli 15000 TL meblağlı, ... Seri numaralı 31.12.2016 vade tarihli 15000 Tl meblağlı dört adet çekin tahsil edildiğinin belirtildiği görülmüştür.

Mahkememizce tüm taraf delilleri toplandıktan sonra tarafların ticari defterlerinin incelenmesi için kesin süreler verilmiş , davalı tarafından defter ibrazında da bulunulmamıştır.Kesin süre içinde ibraz edilen davacı defterlerinde mali müşavir bilirkişi aracılığıyla davacının davalıdan her hangi bir ürün alıp almadığı, alınmış bir ürün var ise ödemesi yapılıp yapılmadığı ve davaya konu edilen çeklerin ticari defterdeki kayıt durumlarının tespiti açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve bilirkişi tarafından hazırlanan 15/05/2017 tarihli raporda özetle ;

davacının tutmakla zorunlu olduğu 2016 yılı yasal defterlerinin sahibi lehine kanuni delil olarak kullanılabileceğini,davacının kanuni delil olarak kullanılabilen 2016 yılı defter kayıtlarına göre davacının davalıdan her hangi bir mal almadığı, kayıtlı mal alım faturasına rastlanılmadığı, mal alımına ilişkinin borcunun olmadığı,

sözleşmenin yapıldığı tarihte davaya konu edilen çeklerin verilen sipariş avansları hesabı ile davacı tarafından kayıt altına alındığını, bu hali ile sözleşme gereği peşinen verilmiş 4 adet 60.000,00 TL tutarlı çeklerden bu hali ile sözleşme gereği peşinen verilmiş 4 adet 60.000,00 TL tutarlı çekten dolayı 45.000,00 TL tutarlı 3 adet çekin dava tarihi itibariyle bedelsiz kaldığı,

dava konusu çeklerden 30/09/2016 keşide tarihli ve ... seri nolu 15.000,00 TL tutarlı bir adetinin cebri icra tehditi altında iyi niyetli hamil bankanın icra dosyasına haricen ödendiğinden menfi tespit davasının icra takibinden önce açılması da gözetilerek 15.000,00 TL nin davacı lehine geri alınmasının gerektiğinin görüş ve kanaatine varıldığının belirtildiği görülmüştür.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucu toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, dava konusu çeklerin davalı şirkete 19.04.2016 tarihli teklif formunda belirtilen siparişlerin karşılığı olarak davalıya avans olarak verildiği sabittir.

Bu durumda ispat yükü davalı şirkette olup davalı şirketin teklif formunda belirtilen malzemeleri davacıya teslim ettiğini yazılı delilerle ispat etmesi gerekmektedir. Davalı şirket davaya cevap vermediği gibi teklif formunda belirtilen ürünleri davacıya teslim ettiğine dair herhangi bir yazılı delilde dosyaya sunmamıştır.

Açıklamalar doğrultusunda Davacının ... nolu 30/09/2016 tarihli 15.000,00 TL bedelli çek yönünden istirdat davasının kabulü ile 15.000,00 TL nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine ... şubesine ait ... nolu 27/10/2016 tarihli 15.000,00 TL bedelli , ...şubesine ait ... nolu 28/11/2016 tarihli 15.000,00 TL bedelli , ... şubesine ait ... nolu 31/12/2016 tarihli 15.000,00 TL bedelli çeklerden davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...