Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/730 K.2018/718

Mahkememizde görülmekte bulunan tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İddia ve savunmaların özeti;

Davacı vekili 12/06/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle;04/05/2018 tarihinde davalılardan ...

Sigorta A.Ş.'nin karayolları zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında sigortalandığı, davalılardan ...'nun mülkiyetinde olan ... plaka sayılı aracın, davalılardan ...'nin sevk ve idaresinde iken davacı ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı ticara araca, yola kontrolsüz bir şekilde çıkmak suretiyle kazanın meydana geldiğini, davacının aracının 2013 model olup, 2014 yılında trafiğe ilk kez çıkan ... markalı ticari aracın ciddi oranda hasara maruz kaldığını, sigorta şirketi tarafından 34.050,00 TL ödeme yapıldığını,

aracın piyasa rayicinin 52.000,00 TL olduğunu beyanla alacağın teminat altına alınması bakımından tensip zaptıyla beraber ... plaka sayılı aracın tescil kaydına ihtiyati haciz şerhi konulmasını, davanın kabulü ile 22.450,00 TL alacaklarının davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... 05/07/2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle;dava konusu kazada kendisinin ve kaza anında aracının sürücüsü olan ...'nin herhangi bir kusuru olmadığını, davacı ...'in en sol şeritte bulunmak sureti ile süratli ve kontrolsüz şekilde ... idaresindeki mülkiyeti kendisine ait olan ... plakalı araca çarptığını, ... plakalı aracın sürücüsü ...'in zararının kendi aracının sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edildiğini beyanla aracının üzerine ihtiyati tedbir konulmamasını talep etmiştir.

Davalı ... 05/07/2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle;trafik kaza tespit tutanağının gerçeklere uygun şekilde düzenlenmediğini, davacının kendisin kırmızı ışık yandığı halde saniyelik fark ile kırmızı ışığı süratli bir şekilde geçerek kavşağa dönüş yolundaki trafik ışıklarının yeşil yanmasına rağmen kendisinin idaresindeki araca en sol şeritten süratli ve kontrolsüz şekilde gelmek sureti ile çarptığını, davacının aracına ait zararın ... Sigorta A.Ş. Tarafından tanzim edildiğini, ayrıca ... plakalı araç üzerine konulmak istenen ihtiyati haciz tedbirine itiraz ettiğini, haklı olduğu bu kazada araç üzerine tedbir konulmasının mağduriyetlerini arttıracağını beyan etmiştir.

Davalı ...

Sigorta A.Ş. vekili 03/07/2018 cevap dilekçesinde özetle;davaya bakmaya müvekkil şirketin yargı çerçevesinde bulunduğu İstanbul Anadolu Mahkemeleri'nin yetkili olduğunu, bu sebeple davanın yetkisizlikten reddi gerektiğini, davacı tarafından araç hasarı için istenen meblağın fahiş olduğunu, davacı tarafın başvurusu üzerine ekspertiz incelemesi yapıldığını, inceleme neticesinde aracın ağır hasarlı olduğunun tespit edildiğini, davacı tarafa kusura den gelen miktar olan 7.950,00 TL ödendiğini, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçede yazılı limitle sınırlı olduğunu,

müvekkil şirketin faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu beyanla yetki itirazının kabul edilerek yetki yönünden reddi ile davanın reddini, davacının davasını ispati halinde müvekkil şirketin öncelikle ferilerinden sorumlu tutulmaması, olmaz ise asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını talep etmiştir.

Toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi:

Davacı vekili, dava dilekçesi ekinde kaza tespit tutanağı sureti ile plaka değişikliği zeyli sureti ibraz etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş.'den hasar dosyası celp edilmiştir.

Dava, değer kaybından kaynaklı tazminat talebine ilişkindir.

Tüm dosya kapsamından, davacıya ait ... plakalı araca seyir halinde iken mülkiyeti davalı ...'na ait, davalılardan ...'nin sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketi tarafından kaza tarihini kapsar şekilde ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın çarpması ile maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği davacının iş bu davayla oluşan değer kaybını talep ettiği anlaşılmaktadır.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili süresinde verdiği cevap dilekçesi ile yetki ilk itirazında bulunmuş, bunun üzerine Mahkememizin 2018/420 Esas sayılı dosyasının 19/10/2018 tarihinde yapılan ön inceleme duruşmasında iş bu davalı yönünden tefrik kararı verilerek dosya yukarıdaki esasa kayıt edilmiştir.

Davalı vekili 03/07/2018 tarihli dilekçesi ile cevaplarını ibraz etmiş, yetki ilk itirazında bulunarak yetkili Mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu bildirmiştir. Bu nedenle öncelikle yetki itirazı üzerinde durulmalıdır.

HMK'nun 116. maddesine göre kesin yetki kuralının bulunmadığı hallerde yetki itirazı ilk itirazlardandır. HMK 117. maddesine göre de ilk itirazların hepsi cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorunda olup, aksi halde dinlenemez. HMK 127. maddesine göre cevap verme süresi dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki hafta olup, davalı vekiline dava dilekçesi 29/06/2018 tarihinde tebliğ edilmiş, yasal süre içerisinde 03/07/2017 tarihli cevap dilekçesi ile süresinde yetki ilk itirazında bulunmuştur.

HMK'nun 6. maddesine göre genel yetkili mahkeme tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. HMK 16. maddesinde ise haksız fiilden doğan davalarda haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yada zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.

Karayolları Trafik Kanunun'un 110/2 maddesinde de "Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabileceği" düzenlemesi mevcuttur.

Yine Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS Genel Şartları c.7. maddesinde yetkili mahkeme düzenlemesi yapılmış olup, buna göre "uyuşmazlık halinde hak sahibi sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesi yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinde kazanın meydana geldiği yer mahkemesinde yada zarar görenin ikametgahının bulunduğu mahkemede dava açabilecektir".

Kaza tespit tutanağından, kaza yerinin Çarşamba ilçesi olduğu, davacının yerleşim yerinin Terme ilçesi olduğu görülmektedir. Davalı sigorta şirketinin merkezinin ise İstanbul olduğu, Samsun'da şubesinin bulunmadığı anlaşılmaktadır. Görüldüğü üzere iş bu davada Samsun Mahkemelerini yetkili kılan herhangi bir yetki kuralı bulunmamaktadır. Bu halde, yetkili mahkemeyi bildirme tercih hakkı davalı tarafa geçmekte olup, davalıda şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemelerinin yetkili olduğunun bildirmiştir.

Her ne kadar, Yargıtay 17. HD'nin kararlarıyla sigorta şirketinin bölge müdürlüğünün bulunduğu yerde de dava açılabileceği İçtihat edilmiş ise de KTK 110/2. maddesinde ve poliçe genel şartlarının c.7 maddesinde sigorta şirketlerinin bölge müdürlüklerinin bulunduğu yerde de dava açılacağına yönelik herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 14/03/2018 tarih 2017/17-1092 Esas 2018/463 Karar sayılı ilamı ile "...

Ne var ki her iki yasanın da ilgili maddelerinde bölge müdürlüğünün yetkili olduğu, yönünde bir düzenleme bulunmamaktadır. Kanunda bulunmayan bir düzenlemede yorum yoluyla genişletilemez. Bu durumda ... HMK 7. maddesi hükmü uyarınca bölge müdürlüklerinin bulunduğu yer mahkemelerininde yetkili mahkeme olarak kabul edilemeyeceği sonucuna ulaşılmıştır..." gerekçesi ile 2918 sayılı yasanın 110/2 maddesindeki hükmün uygulanamayacağına karar verilmiştir.

Öte yandan, iş bu davada HMK'nun 7. maddesi gereği, Mahkememizin görevli olduğuna karar vermekte mümkün değildir. Zira, davalılar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmamaktadır. Maddenin ikinci cümlesindeki ortak yetkiyi taşıyan mahkeme de ancak kazanın meydana geldiği yer mahkemesi olarak uygulanabilir, kaza ise Çarşamba ilçesi sınırlarında meydana gelmiştir. Yani Samsun Mahkemelerini yetkili kılacak bir düzenleme bu maddede de bulunmamaktadır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun yukarıda izah edilen İçtihadında da HMK 7. maddenin uygulanamayacağı husus açıkça vurgulanmıştır. Bu nedenle yetki ilk itirazının kabulü ile dosyanın yasal süre içerisinde talep edilmesi halinde yetkili İstanbul Anadolu Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilerek, aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...