Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/202 K.2023/193

Mahkememizde görülen Çek İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Talep eden vekili, dilekçesi ile özetle: Müvekkilinin keşidecisi olduğu ... Bankası ... Şubesi'ne ait 31.03.2023 tarihli 200.000-TL bedelli çekin... isimli kişi emrine düzenlendiğini ve bu kişiye teslim edildiğini, çek onun aracında iken hırsızlandığını ve bu suretle zayi olduğunu beyanla, çek üzerine ödeme yasağı konulmasını ve akabinde iptalini talep etmiştir.

Talep, çekin zayi sebebiyle iptaline ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 647/1. maddesi, "Mülkiyet veya sınırlı bir ayni hak kurulması amacıyla kıymetli evrakın devri için her hâlde senet üzerindeki zilyetliğin devri şarttır."; 651/2. maddesi, "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."; 818. maddenin atıf yaptığı 757/1. maddesi ise, "İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir." hükmünü haizdir.

Senedin iptaline karar verilebilmesi için, senedin ziyaı sırasında veya ziyaın öğrenildiği tarihte senet üzerinde hak sahibi bulunmak gerekir. Kıymetli evrak hukukunda senet üzerinde hak sahibi olmaktan anlaşılan, senede malik bulunmaktır (Bkz: Erol Ertekin, İzzet Karataş, Uygulamada Ticari Senetler, 3. Bası, syf. 47 vd.).

Somut olayda; zayi istemine konu çekin, lehtar konumundaki üçüncü kişinin mülkiyetinde iken kaybolduğu bizzat keşideci konumundaki davacı tarafından bildirilmiş olup, çek iptalini talep edebilecek kişinin zayi anında çekin meşru hamili olduğu anlaşılan bu üçüncü kişi olduğu açıktır. O halde, keşidecinin iptal talebinde bulunmasına olanak yoktur ve talep bu sebeple reddedilmelidir.