Adana Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2025/491 K.2026/740

.... Asliye Ticaret Mahkemesinin 14/01/2025 Tarih ve 2024/191 Esas - 2025/24 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş ve mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla; HMK'nın 352. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

DAVACI VEKİLİ DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE: Davacı elektrik dağıtım şirketinin 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında Mersin, Adana, Osmaniye, Hatay, Gaziantep ve Kilis illerini kapsayan Toroslar Bölgesi'nde kamu hizmeti yürüttüğünü, davalının kullanımındaki tesisatta yapılan incelemeler neticesinde 16.10.2023 tarihli ve CE ... sayılı kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı ile harici hat çekilerek sayaçtan geçirilmeksizin kaçak elektrik tüketimi yapıldığının belirlendiğini, bu tespit üzerine tesisatın enerjisinin kesildiğini,

kaçak elektrik kullanım bedelinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalının haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/1-b maddesi uyarınca davalının eyleminin açıkça kaçak elektrik kullanımı teşkil ettiğini, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 163/3. maddesi kapsamında karşılıksız yararlanma suçunu oluşturması nedeniyle ayrıca suç duyurusunda bulunulacağını, 19.07.2023 ile 16.10.2023 tarihleri arasında 90 günlük dönem için 83.289,87 TL tutarında kaçak elektrik bedeli tahakkuk ettirildiğini,

ancak sistemsel tanımlama süreçleri nedeniyle tutanak tarihinden geriye dönük 90 günlük gerçek tahakkuk aralığının 16.07.2023 ile 13.10.2023 tarihleri arasını kapsadığını, kaçak elektrik kullanımının kamu zararına yol açtığını ve sektörün mali yapısını olumsuz etkilediğini, davalının icra takibine yönelik itirazlarının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, bu nedenle davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini, ayrıca alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

DAVALI VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE: Alacaklı yana hiçbir borcu olmadığından davanın reddi gerektiği bu sebeple de aleyhine haksız ve hukuka aykırı açılan davanın reddine yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece"....Tüm dosya kapsamı, teknik raporlar, abonelik dosyası, tutulan tutanaklar ve sair deliller göz önüne alındığında davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalının ... İcra Müdürlüğü 2023/140032 Esas sayılı icra takibinde borca ve faize yönelen itirazlarının 30.010,64 TL asıl alacak, 1.138,54 TL işlemiş faiz ve 227,71 TL KDV olmak üzere toplam 31.376,71 TL üzerinden iptaline, bu miktarlar üzerinden takibin devamına, Fazlaya ilişkin 55.804,46 TL' lik talebin reddine, Koşullar oluşmadığından icra inkar tazminat talebinin reddine,...." karar verilmiştir.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ: ...

İcra Müdürlüğü 2023/140032 E esas sayılı icra takibinde 30.010,64 TL asıl alacak, 1.138,54 TL işlemiş faiz ve 227,71 TL KDV olmak üzere toplam 31.376,71 TL üzerinden takibin devamına ve fazlaya ilişkin 55.804,46 TL'lik kısmın reddine karar verildiğini, yerel mahkeme ilamının kısmen reddine dair hükmün usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalı tarafın dosyada vekili bulunmamasına rağmen 6 numaralı bentte davalı yararına 30.000,00 TL vekalet ücretine hükmedildiğini, bu durumun hukuka aykırılık teşkil ettiğini, 05.12.2025 tarihli bilirkişi raporuna yönelik itiraz dilekçesinde davalı işyerinin günlük çalışma saatinin 8 saat olmadığını,

13 saat olduğunun Google ekran alıntıları ile sunulduğunu, tüketicinin kendi beyanında 08:00-21:00 saatleri arasında faaliyet gösterildiğinin belirtildiğini, bilirkişinin bu somut verileri görmezden gelerek hatalı hesaplama yaptığını, elektriği normal tüketen kullanıcılar ile davalı ... arasında haksız rekabete yol açıldığını, kök rapora yapılan itirazların dikkate alınmadığını, 14.01.2025 tarihli celsede başka bir bilirkişiden ek rapor aldırılmasına yönelik talebin reddedildiğini, bilirkişinin çalışma saatleri konusundaki ısrarının bilimsel bir yaklaşım içermediğini,

bu eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeler neticesinde kurulan hükmün usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle yerel mahkeme ilamının ortadan kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kaçak elektrik kullanıldığı iddiasına dayalı olarak yapılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesinde yapılan yargılamada, tarafların bildirdikleri bir kısım deliller toplanarak, dosya kapsamına göre " Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalının ... İcra Müdürlüğü 2023/140032 Esas sayılı icra takibinde borca ve faize yönelen itirazlarının 30.010,64 TL asıl alacak, 1.138,54 TL işlemiş faiz ve 227,71 TL KDV olmak üzere toplam 31.376,71 TL üzerinden iptaline, bu miktarlar üzerinden takibin devamına, Fazlaya ilişkin 55.804,46 TL' lik talebin reddine, Koşullar oluşmadığından icra inkar tazminat talebinin reddine" karar verilmiş olup, karar davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Göreve dair kurallar, kamu düzenine ilişkin olup 6100 HMK'nın m. 1 hükmü uyarınca mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir; m. 114(1)-c hükmüne göre de mahkemenin görevli olması bir dava şartıdır. Aynı Kanun'un m. 115 hükmüne göre ise, dava şartlarının mevcut olup olmadığı, taraflarca ileri sürülüp sürülmediğine bakılmaksızın yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilir.

6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 3. Maddesine göre ise tüketici; ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi, tüketici işlemi; mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder.

6102 Sayılı TTK'nun 4. maddesi uyarınca, bir davanın ticari dava olarak kabulü için tarafların her ikisinin de tacir olması ve davanın, tarafların ticari işletmesi ile ilgili olması ya da tarafların sıfatına bakılmaksızın maddede sayılı bulunan davalardan olması gerekir. Aynı kanunun 26/06/2012 tarihli 6335 Sayılı Yasanın 2. maddesiyle değişik 5/3. maddesi gereğince, Asliye Ticaret Mahkemesiyle Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. 6102 Sayılı HMK'nun 2. maddesi uyarınca, dava konusu değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığı haklarına ilişkin davalarda görevli mahkeme aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Diğer taraftan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Yukarıda da değinildiği üzere 6102 Sayılı TTK'nun 4. maddesi uyarınca, bir davanın ticari dava olarak kabulü için tarafların her ikisinin de tacir olması ve davanın, tarafların ticari işletmesi ile ilgili olması ya da tarafların sıfatına bakılmaksızın maddede sayılı bulunan davalardan olması gerekir.

Vergi Usul Kanunu’na göre birinci sınıf tacir sayılan ve bilanço esasına göre defter tutanlar ile işletme hesabına göre defter tutan ve birinci maddede belirtilenlerin dışında kalanların tacir ve sanayici sayılmaları kararlaştırılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde; İlk derece mahkemesince yapılan araştırma dahilinde ... Vergi Dairesi yazı cevabına göre davalının basit usulde kayıtlı gelir vergisi mükellefi olduğu, sonrasında mükellefiyetinin bulunmadığı belirtilmiş olup basit usulde vergilendirilenler tacir sıfatını taşımadığından ve dava konusu mutlak ticari işlerden de olmadığından davaya bakmakla görevli mahkemenin Adana Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu gözetilerek İlk derece mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi gerekirken işin esasına girilerek davanın kısmen kabulüne yönelik verilen kararın usule aykırı olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin sair istinaf sebepleri incelenmesizin istinaf başvurusunun kamu düzeni yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun sair yönleri incelenmeksizin kamu düzeni bakımından kabulü ile ilk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a.3 maddesi gereğince kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılarak karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır