Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/45 K.2025/1902

2- ... --- VEKİLLERİ : Av. ------

DAVALI : ... SİGORTA A.Ş.--

VEKİLLERİ : Av. ---- Av. ----

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan)

KARAR TARİHİ : 16.09.2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 16.09.2025

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/03/2022 tarih ve 2021/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine, istinaf başvurusunda bulunulmuş ve Mahkemece dosya Dairemize gönderilmiş olmakla HMK 352. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların iddia ve savunmalarının özeti:

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 04.05.2012 tarihinde dava dışı ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın ... Sokak üzerinde kusurlu bir şekilde davacıların eski eşi/babası desteği olan yaya ...'a çarpması ile ölümüne sebebiyet verdiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 2.000,00 TL destek tazminatının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkili şirketin adresinin İstanbul İli yargı sınırları içerisinde bulunduğunu, yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu belirterek açılan davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, sigorta kuruluşuna dava tarihinden önce yasada belirtilen şekilde bir başvurunun yapılmadığı, verilen kesin süre içerisinde de bu eksikliğin tamamlanmadığı anlaşıldığından HMK'nın 115/2. maddesi gereğince davanın, dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF NEDENLERİ

Karara karşı davacılar vekili istinaf dilekçesinde; dava tarihinden önce şifahen davalı sigorta şirketi ile görüşüldüğünü ve söz konusu evrak gönderimi ve sürecin e-mail yolu ile iletilmesi konusunda sigortanın görüş bildirdiğini, bu nedenle 09/11/2020 tarihinde e-mail yolu ile sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu, sigorta şirketlerinin ve diğer kurumların yapılacak başvurular için kurumsal bir elektronik posta adresi oluşturduğunu ve internet sayfalarında yayımladıklarını, bu nedenle e-mail ile yapılan başvurunun kabul edilmemesinin hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DAİREMİZİN 01/09/2022 TARİHLİ KARARININ ÖZETİ: Davacı ... tarafından aynı olay nedeniyle davalıdan Adana 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2012/... Esas ve 2014/...

Karar sayılı dosyası ile destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği, Adana 3.Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasının tarafları ve konusu ile işbu dosyanın konusu ve tarafları aynı olup, bu davanın açıldığı tarihte Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında verilen kararın henüz kesinleşmediği buna göre dosyanın halen derdest olduğu anlaşılmış, bu nedenlerle Mahkemece açıklanan olgular gözetilerek eldeki davanın davacı ... yönünden 6100 sayılı HMK'nın 114/ı ve 115.

Maddeleri uyarınca derdestlik nedeniyle davanın usulden reddi verilmesi gerekirken davanın başvuru şartı yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.

Davacı ... tarafından ise, sigorta kuruluşuna dava tarihinden önce başvurunun yapılmadığı anlaşıldığından mahkemece yapılan tespitler dosya kapsamına, usul ve yasaya uygun bulunmuş, bu nedenle HMK'nın 115/2 maddesi gereğince davanın davacı ... yönünden dava şartı eksikliği nedeniyle reddine karar verilmiş olmasında herhangi bir yanlışlık bulunmamış, davacı ... yönünden yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş, dairemizin karar ilamı davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

YARGITAY 4.HUKUK DAİRESİ'NİN 12/09/2024 TARİHLİ BOZMA İLAMININ ÖZETİ: Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacılar vekilinin, davacı ... yönünden temyiz itirazlarının reddine karar verilmiş, diğer yandan Bölge Adliye Mahkemesince; davacı ... tarafından dava öncesi davalı sigorta şirketi ile uyuşmazlığın çözümü için arabuluculuğa başvurulduğu ve davalı taraf ile 02.12.2020 tarihli nihai anlaşmama belgesi düzenlendiği,

bu bağlamda davacı ...'ın 2918 sayılı Kanun'un 97 nci maddesine göre davalı sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunduğu anlaşıldığından işin esasına girilerek karar verilmesi gerekirken anılan davacı yönünden davanın usulden reddine karar verilmesi doğru bulunmamış, bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Dairemizce Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 12/09/2024 tarih ve 2024/... Esas, 2024/... Karar sayılı bozma ilamı yerinde görülmekle uyulmasına karar verilmiş, yargılamaya devam olunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, meydana gelen trafik kazası sonucu müteveffanın desteğinden yoksun kalan davacıların açtığı maddi tazminat talebine ilişkindir.

6100 sayılı HMK'nın 114/ı maddesi "Aynı davanın, daha önceden açılmış ve halen görülmekte olmaması" hususunu dava şartı olarak belirtmiştir. Eldeki dava açısından. Dairemizin 01.09.2022 tarih ve 2022/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı ile Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/03/2022 tarih ve 2021/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararının kaldırılmasına karar verilmiş olup, Dairemizin 01.09.2022 günlü "davacı ... yönünden açılan davanın 6100 sayılı HMK'nın 114/ı ve 115.

Maddeleri uyarınca derdestlik nedeniyle davanın usulden reddine" dair kararının Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 12/09/2024 tarih ve 2024/... Esas, 2024/... Karar sayılı ilamı ile davacı ... yönünden hükmün onanmasına karar verilerek kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle Dairemizce yargılamaya davacı ... yönünden devam olunmuştur.

Dosyada mevcut kaza tespit tutanağı incelendiğinde, kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ...'in asli ve tam kusurlu olduğu, yaya müteveffa ...'ın kusurunun bulunmadığı belirtilmiştir. Adana 7.Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2012/... Esas, 2013/... Karar sayılı dosyasında keşif akabinde alınan 23/11/2012 tarihli kusur raporunda, ... plakalı araç sürücüsü sanığın kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu, müteveffa ...'ın kusurunun bulunmadığı belirtilmiş, bilirkişi raporu esas alınarak kurulan hüküm Yargıtay 12.Ceza Dairesi'nin 2013/... Esas, 2014/... Karar sayılı ilamıyla onanarak 29/05/2014 tarihinde kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.

Adana 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2012/... Esas, 2014/...

Karar sayılı dosyasında alınan 18/11/2013 tarihli kusur raporunda, sürücü ... ... idaresinde bulunan ... plakalı 2010 otomobil ile Mücahitler caddesi üzerinden ... sokak içerisine giriş yaparken gidiş istikametine göre yolun solunda bulunan yaya kaldırımı üzerinde yürüyen yayaları dikkate almadığı, kontrolsüz tedbirsiz olarak geliş hızı ile sokak içerisine giriş yaptiğı,iki yönlü trafik akımının olduğu yollarda sola dönüşlerde yapması gereken trafik kurallarını yapmadığı yada yeterince bilmediği,

kendisinin ve başkalarının can güvenliğini tehlikeye attığı anlaşıldığından dolayı sürücünün 2918 sayılı K.T.K'nun 53.maddesinin (d) bendinde belirtilen ”sağa ve sola dönüşlerde sürücüler kurallara uygun olarak geçiş yapan yayalara ilk geçiş hakkını vermek zorundadırlar" hükmü ile aynı Kanunun 67.maddesinin (a) bendinde belirtilen ”sürücüler sağa ve sola dönerken karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır" hükümlerini ihlal ettiğinden dolayı % 100 oranında kusurlu olduğu; yaya ...'ın ise.

Mücahitler caddesinin sol tarafında bulunan yaya kaldırımında yürüdüğü, ... sokak başına geldiğinde kavşak başından yolun karşı bölümüne taşıt yoluna inerek geçiş yapmaya çalıştığı, yayaların yürümesine ayrılmış olan kısımlardan yürüdüğü, yayaların uyması gereken kurallara uyduğu, geçiş yaptığı yerin doğru olduğu anlaşıldığından dolayı meydana gelen trafik kazasında kusurunun bulunmadığı belirtilmiş, dosyada mevcut kusur raporları arasında çelişki bulunmadığı, raporun diğer kusur raporları ile olayın oluşu ile uyumlu olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin yeniden kusur raporu alınması talebinin reddine karar verilmiştir.

Dairemizce alınan 14/05/2025 tarihli hesap raporunda, olayın meydana geliş şekli, müteveffanın yaşı, geliri, kazadaki kusur oranı tüm belgeler birlikte değerlendirilerek TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılarak yapılan hesaplamaya göre talep edilebilecek destekten yoksun kalma tazminat tutarının davacı ... (Eryılmaz) için 207.282,96 TL olduğunun belirlendiği anlaşılmış, davalı vekilinin rapora karşı itiraz dilekçesi sunmuş olduğu anlaşılmış, dosya arasına alınmıştır.

Davacılar vekilinin sunmuş olduğu ıslah dilekçesi davalı vekiline tebliğ edilmiş, davalı vekilince sunulan ıslaha karşı beyan dilekçesi dosya içine alınmıştır.

Dairemizce yapılan kolluk araştırması neticesinde tanzim olunan 16/07/2025 tarihli tutanakta; davacının ikametinin bulunduğu binada ve yakın çevresinde yapılan araştırmada konu ile ilgili bilgi sahibi kimseye rastlanılmamış olduğu, davacı ... ile yapılan telefon görüşmesinde; davacının eski eşi müteveffa ... ile 2009 yılında borçlarından dolayı boşandıklarını, eski eşinin kendisine ve çocuklarına maddi destekte bulunduğunu, kiralarını ödediğini, çocuklarının masraflarını karşıladığını ancak hiç beraber yaşamadıklarını beyan etmiş olduğunun belirtildiği görülmüştür.

Buna göre, dava konusu olayda davacı ..., müteveffanın boşanmış olduğu eski eşidir. Toplumumuzda, gayri resmi evliliklerin bulunduğu sosyal bir gerçektir. Medeni Yasa uyarınca, evlilik bağı kurulmasa bile, karı koca diye birleşen, bu amaç ve duygu ile yaşamlarını sürdüren kadınlar/erkekler için bakım yükümlülüğünü yerine getiren erkeğin/kadının destek sayılması gerektiği, doktrinde ve Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamaları ile kabul edilmiş bir olgudur. TBK'nın 53. maddesinde belirtildiği üzere "destek" kavramı hukuki bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu içerir. Bu sebepledir ki resmi bir evlilik söz konusu olmasa dahi fiili ve düzenli birliktelik durumunun ispatlanmış olması halinde destek tazminatı talep etmeye engel bir durum bulunmadığı kabul edilmektedir.

Dosyadaki bilgiler ve belgelerin incelenmesinde; davacı ... ile müteveffa ...'ın 02/11/2009 yılında boşanmış oldukları, davacının kendi beyanlarına göre boşandıktan sonra müteveffa ile davacının aynı evde karı koca olarak birlikte yaşamadıkları, davacı tarafça dosyaya müteveffa tarafından davacıya fiili ve düzenli destek olunduğuna dair ispata yarar herhangi bir delil de sunulmamış olduğu anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;

Açıklanan ve benimsenen nedenlerle dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye göre, ilk derece mahkemesince davacı ... yönünden 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2012/... Esas ve 2014/...

Karar sayılı dosyası ile aynı hususta daha önce dava açılmış bulunduğundan davanın derdestlik nedeniyle reddine dair dairemizce verilen karar ilamı Yargıtay 4.Hukuk Dairesi'nin 12/09/2024 tarihli kararıyla onanarak kesinleşmiş olduğundan yeniden hüküm tesisine yer olmadığına, diğer davacı ... yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, davacılar vekilinin yapmış olduğu istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile,

HMK 353/1-b-2. maddeleri gereği ilk derece mahkemesi kararının yeniden hüküm kurulmak üzere ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.