Adana Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2021/2118 K.2026/434

Av. ...

DAVA

Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak

DAVA TARİHİ : 18/11/2019

İSTİNAF TALEP TARİHİ : 16/08/2021

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 25/02/2026

KARARIN YAZIM TARİHİ : 25/02/2026

...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile kurulan hüküm nedeniyle davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu ile ilgili istinaf karar incelemesinde:

DAVACI VEKİLİ DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE

Müvekkilinin yapı ve inşaat işleri ile uğraşmakta olup davalı şirket ile davalı şirketin...

Ada ... parsel ... adresinde bulunan inşaatının titanyum - çinko çatı yapımı işçiliği, çatı olukları izolasyon işçiliği, çatı içerisine giriş çıkış montaj işçiliği, güneş enerjisi alt constroksiyon montaj işçiliği konusunda ... tarihinde anlaştığını, İş bu anlaşma üzerine davalı tarafından taslak bir sözleşme hazırlanarak mail yolu ile müvekkiline gönderildiğini, müvekkili hazırlanan sözleşmede bir takım değişikliklerin yapılmasını talep etmesi üzerine yeni bir sözleşme hazırlanıp tekrardan müvekkiline gönderildiğini, bu şekildeki karşılıklı mail yazışmaları sonrasında taraflar sözleşme üzerinde mutabık kaldığını,

Taraflar arasındaki sözleşmeye göre müvekkili davalı şirketin ... adresinde bulunan inşaatının titanyum - çinko çatı yapımı işçiliği, çatı olukları izolasyon işçiliği, çatı içerisine giriş çıkış montaj işçiliği, güneş enerjisi alt constroksiyon montaj işçiliği işini üstlenmiştir.

Müvekkil üstlendiği işi süresi içinde eksiksiz ve kusursuz teslim ettiğini, sözleşmenin 9. maddesinde ''Taraflardan biri, bu sözleşmede yazılı vecibelerden herhangi birini yerine getirmezse, diğer tarafa durumu yazılı olarak bildirecek, söz konusu durumun 15 gün içinde düzeltilmesini isteyecektir'' maddesi bulunduğunu, müvekkilinin şu aşamaya kadar ulaşmış herhangi bir bildirim, düzeltme talebi, ayıp ihbarı olmadığını, Taraflarca sözleşmede kararlaştırılan işin ücretinin hesaplanması noktasında ise 5. maddede birim metrekaresi 70-TL'den hesaplama yapılacağı kararlaştırıldığını,

müvekkili yapılan işin detaylı metraj cetvelini hazırlamış sözleşmede yazılı bedel üzerinden hesaplama yaparak faturasını kesip ticari defterine işlediğini, müvekkili üstlendiği işi bitirip davalı şirkete ...

Sıra numaralı, ... düzenleme tarihli 84.103,32-TL miktarlı fatura kesmiş ve söz konusu faturayı ticari defterine işlemiş akabinde de ... ile ... tarihinde ... takip nolu gönderi ile davalı şirkete gönderdiğini, Söz konusu fatura davalı şirkete ... tarihinde teslim edildiğini, davalı şirket eline ulaşan faturaya itirazda bulunmadığı gibi borcunu da ödemediğini, bunun üzerine davalı şirketin müvekkiline yaptığı toplam ödemeler hesaplanmış işin başından itibaren davalı şirketin müvekkili toplamda 68.000 TL ödeme yaptığı tespit edildiğini, Ödemeler müvekkilinin ...

Bankası ... Şubesi ... nolu hesabına yapıldığını, müvekkilinin fatura miktarı üzerinden yapılan ödemeleri mahsup ederek davalı şirketin ödemediği 16.103,32 TL üzerinden .... İcra Müdürlüğü'nün...

Esas nolu dosyasından borçlu şirkete 7 örnek ödeme emri gönderildiğini, borçlu şirketin yasal sürede itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu beyanları ile itirazın iptaline, takibin devamına, vekalet ücreti ve yargılama masraflarının karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Şirket Vekilinin ... Tarihli Cevap Dilekçesinde Özetle; takip dosyasına yaptıkları itirazda haklı olduklarını karşı tarafa hiçbir borçlarının bulunmadığını, karşı tarafa dava konusu sözleşme kapsamında 68.000,00TL ödeme yapıldığını, davacının müvekkile aldırmış olduğu, davacı tarafından fazladan aldırılan titanyum çinko bedelinin bilirkişi marifeti ile hesaplanması gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddini, takip miktarının % 20'sinden aza olmayacak şekilde kötü niyet tazminatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İcra dosyası, alınan bilirkişi raporları ve toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; davacı tarafından davalı şirket aleyhine icra takibi yapıldığı, davalı tarafından yasal süresi içerisinde borca itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğu görülmüştür. Keşif sonucu alınan rapora göre davacının yaptığı iş miktarının toplam 84.350,00 TL olduğu ancak davacının fatura miktarının 84.103,32 TL olduğu ve davalı tarafça 68.000,00 TL ödeme yapıldığı tartışmasızdır.

Her ne kadar ... tarihli raporda davalının yaptığı SGK ödemeleri bedele dahil edilmiş ise de, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6. Maddesinin incelenmesinde iş sahibi olan davalının yüklenici olan davacının SGK kaydını yaptıracağını açıkça kabul etmesi ve bunun davalının yapacağı ödemeden düşüleceğine ilişkin herhangi bir madde olmaması nedeniyle bilirkişi raporunun aksine sgk ödemeleri davalı ödemesi olarak mahkememizce kabul edilmemiştir.

Fatura bedeli üzerinden 68.000 TL davalı ödemesi düşülerek geri kalan 16.103,32 TL bakiye üzerinden takibin devamına" karar verildiği anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili ... tarihli istinaf dilekçesinde: Dosyaya sunulmuş bulunan ... tarihli bilirkişi raporunda, davacının müvekkilinden her iki halde de yani gerek SGK primlerinin müvekkili tarafından ödenmiş bulanması, gerekse de proje sorumlusu olan davacının müvekkiline fazladan temin ettirilmiş bulunan malzemeden dolayı müvekkiline zarar verilmiş bulunduğu açıkça tespit edildiği,

müvekkili firmanın borçlu. bulunmadığı tespit edilmiş olmasına rağmen, davanın kabulüne karar verilmiş bulunmasının hukuki dayanağı olmadığını, davalı müvekkilin davacının alacağına istinaden 68.000,00 TL ödeme ile birlikte davacının çalışan işçilerinin maaşına istinaden toplam 16.304,,04 TL ödediğini, bu nedenle davacının müvekkilinden alacağı bulunmadığını, istinaf isteklerinin kabulü ile yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili ... tarihli istinafa cevap dilekçesi;

Dosyada düzenlenen bilirkişi raporu tamamen taraflı, hatalı ve eksik inceleme sonucunda tanzim edildiğini, ayrıca rapor genel olarak incelendiğinde raporun yazı fontu, kullanılan antet kısmı vs davalı vekilinin sunduğu dilekçelerin formatı ile birebir aynı olduğunu, bilirkişinin tarafsızlığı ile ilgili çok ciddi endişelerimiz mevcut olduğunu, Hazırlanan rapor da endişelerini kuvvetlendirdiğini, artan malzemeler ile müvekkilinin ilgi ve alakasının bulunmadığını, Müvekkili davalıya aldırdığı tüm malzemeleri kullandığını, bu malzemelerin dava ile bir ilgi ve alakasının da bulunmadığını,

taraflar arasındaki sözleşmeye göre müvekkilinin sadece işçilik yapmayı üstlendiğini, malzemenin müvekkilinin sorumluluğunda olmadığını, nitekim sözleşmenin madde 6/3 maddesinde aynen malzeme iş sahibine ait olup her türlü alet edevat makine ve teçhizat yüklenici firmaya aittir. Beyanı olduğunu, beyan etmişlerdir.

Sonuç itibariyle: Davalının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesine talep etmişlerdir.

DELİLLER

İstinaf incelemesine esas: Yerel mahkemenin dosyası içerisinde bulunan belge ve kayıtlar.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacının davalıya ait işyerinde aralarında akdedilen sözleşme gereği "titanyum, çinko çatı yapım işi, çatı konstrüksiyon montaj işçiliği" işini üstlendiğini, davacı müvekkilin davalıya ait işi eksiksiz teslim ettiğini, buna istinaden müvekkilinin davalıya yükümlendiği bu iş karşılığında 84.103,32 TL fatura tanzim ettiğini, söz konusu faturanın davalıya tebliğ edildiğini, davalının bu iş karşılığında müvekkiline toplamda 68.000,00 TL ödeme yapmış olup bakiye 16.103,32 TL borcunu ödemediğini, bakiye borç ödenmeyince bunun tahsili talepli olarak davalı borçlu aleyhine ...

İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra takibini başlattıklarını, davalının dava konusu borca haksız olarak itiraz ettiğinden bahisle icra dosyasına yapılan itirazın iptalini talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalı taraf süresinde bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmış, aşamalardaki beyanlarında ise davacıya toplamda 68.000,00 TL ödeme yaptığını, davalının işçilerinin ücretlerinin istinaden ise müvekkili tarafından toplamda 16.340,04 TL ödeme yapıldığını beyan etmiştir.

Dava konusu uyuşmazlık, davacı ile davalı arasında akdedilen eser sözleşmesi gereği davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı ile, davacının davalı aleyhine başlattığı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptali gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK.'nun 355. md. hükmüne göre istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İlk derece mahkemesince, davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmesi yönünde bilirkişi incelemesi yapıldığı, mali müşavir bilirkişi tarafından davacının dava konusu uyuşmazlığa ilişkin 84.103,32 TL meblağlı faturanın BS formuyla Gelir İdaresi Başkanlığına bildirdiğini, davalının bu işe istinaden kısım kısım davacıya 68.000,00 TL ödeme yaptığını .... tarihli raporu ile ilk derece mahkemesine rapor etmiştir.

Dava konusu iş yerinde bir mali müşavir ve bir inşaatçı bilirkişinin nezaretinde keşif yapıldığı, keşifte yapılan tespitler ve davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde bilirkişi heyeti tarafından mahkemesine sunulan ... tarihli raporda, taraflar arasında akdedilen sözleşme gereği davacı tarafından yapılan iş bedelinin 84.350,00 TL olduğu, davalı tarafça ise bu sözleşmeye istinaden davacıya 68.000,00 TL nakit para ile 16.340,04 TL ödendiği sonuçla davacının davalıdan 9,96 TL bakiye alacağının bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacı ile davalı tarafından ilk derece mahkemesine sunulan aşamalardaki beyanlarda davalının bu işe istinaden 68.000,00 TL nakit para ile davacının işçilik alacaklarına istinaden ise 16.340,04 TL ödendiği konusunda uyuşmazlık yoktur.

Ödeme belgesi borcu söndüren belge niteliğinde olduğundan, savunmanın genişletilmesi olarak değerlendirilemez ve yargılamanın her aşamasında ileri sürülebilir. (Emsal Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin ... tarih ve... E.-... K. ve Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin ... tarih ve ... E.-... K. sayılı ilamları)

İlk derece mahkemesi gerekçeli kararında bilirkişi raporunda her ne kadar davalı tarafından davacı işçilerine ödenen meblağın davalının alacağından düşülse de, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 6. maddesinde iş sahibi tarafından SGK kaydının yapılacağının düzenlendiğini ve bu yapılacak ödemenin sözleşme bedelinden düşüleceğinin sözleşmede düzenlenmediğinden bu nedenle bu alacağın davacı alacağından düşülmesinin mümkün olmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı tarafça düzenlenen fatura ile yapılan bilirkişi incelenmesinde davacı tarafından yapılan işin bedeli belirlenmesi yönünde yapılan bir tespitte bir uyumsuzluk yoktur.

Dava konusu işe istinaden davacı tarafından davalıya 68.000,00 TL ödenmesi ve de davacı bünyesinde çalışan işçilere istinaden davalı tarafından işçilere toplamda 16.304,04 TL ödeme yapıldığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık taraflar arasında akdedilen ... tarihli sözleşme gereği davacıya bağımlı çalışan işçilerin bu iş yapımı sırasında aldıkları ücretlerin kimin sorumlu olduğu ile yapılan bu ödemenin davacı alacağından mahsup edilip edilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Sözleşmenin incelenmesinde; davacının, davalıyla malzemesi davalı tarafından karşılanmak üzere "titanyum, çinko çatı yapım işi, çatı konstrüksiyon montaj işçiliği " işini üstlendiği, sözleşmenin 6. maddesinde iş sahibi olan davalının yüklenicinin SGK kaydını yaptıracağı ve yüklenici çalışanlarının kalacak yer, ulaşım ve yemek masraflarının davacı tarafından karşılanacağı düzenlenmiştir.

TBK 470. maddesinde eser sözleşmesini, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstelendiği sözleşme olarak tanımlamıştır.

Taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 6. maddesine dönecek olursak yüklenicinin SGK kaydını yaptırması işyerinde çalıştırılacak işle ilgili işyeri tesciline ilişkin idari bir yükümlülüğü düzenlemektedir. İlk derece mahkemesinin kabulünün aksine burada davalı-işveren sözleşme bedelinden ayrı olarak davacıya ait işçilerin ücret alacağını yükümlendiği anlamına gelmez, kaldı ki sözleşmenin devam maddesinde davalı iş sahibinin davacıya bağımlı olarak çalışan işçilere ilişkin yükümlendiği yükümlükler yer, ulaşım ve yemek ile sınırlandırılmıştır.

Bu nedenle davalı iş yeri sahibi tarafından karşılanan davacıya ait işçilik ücretlerinin sözleşme bedelinden mahsubu gerekir. Sonuç olarak davacının alacak talebinde bulunduğu fatura meblağının 84.103,32 TL olduğu, davalı iş yeri sahibince davacıya bu meblağdan daha fazla ödeme yaptığı (68.000+16.304,04 = 84.304,04 TL) olduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesince davanın reddine karar vermesi gerekirken kabulüne karar vermesi hatalı olmuş, bu nedenle davalının istinaf itirazlarının kabulü ile ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına ve hükmün bu yönüyle kaldırması gerekmiştir.

Sonuç itibariyle; davalı tarafın istinaf başvurusunun kabulü ile yerel mahkeme kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılması gerekmediğinden kararın düzeltilerek yeniden hüküm kurulmasına kesin olarak karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.