Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2388 K.2024/1881

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/11/2018 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNLARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle Davacıların davalı kooperatifin ortağı ve gelen kurulda seçilen denetçileri oldukları, yaptıkları denetlemelerde kooperatif yönetim kurulunun kooperatife ait daire ve dükkanların satışında, iş karşılığı verilmesinde Genel Kurul Kararlarına aykırı davrandıklarını tespit ederek 28/10/2006 tarihinde tutanak tutarak raporlaştırdıklarını, yönetim kurulundan usulsüzlükleri düzeltmelerini istediklerini, ancak yönetim kurulunun denetleme kuruluna hiçbir evrak vermeyerek,

denetleme görevini engellediklerini, kooperatifin 11/04/1993 tarihli genel kurulunda alınan karara istinaden kooperatife ait üç dükkanın satılmasına yönetim kurulunun 26/02/2000 tarih ve ... sayılı karar aldıklarını, kooperatife ait üç dükkanı damadı olan ...'a kooperatifin mallarına el konacağı bahanesiyle sözde (emaneten) satış yaptırdığı,

daha sonra dükkanlar birini ...'a diğer iki dükkanı kendi adına hiç para ödemeden 19/10/2006 ve 23/12/2006 tarihli sözleşmelerle devrettirdiğini, tüm bu işlemlerin kağıt üstünde yapıldığını, dükkanlar için 150.000,00.YTL ödeme yapıldığı şekilde sözleşme düzenlettirdiğini, satışın muvazaalı olduğunu, kooperatifin 24/06/2001 tarihli genel kurulunda satış yada iş karşılığı verilmesi kabul edilen dairlerden dört adet dairenin dolaylı yollardan satışın yapılarak üçüncü şahıslara geçilmeye çalışıldığını, davalılardan ...'ün başkan ve davalı ...'ün babası olduğunu, diğer davalı ...

Kayışkıran'ın akrabası olduğunu, genel kurulda satış kararı alınan dairelerden birinin ...'e diğerinin de davalı ...'ün kızına geldiğini ve karşılığında tahsilat yapılmadığını, davalılar hakkında Cumhuriyet Başsavcılığı'na görevi kötüye kullanmaktan suç duyurusunda bulunulduğunu bu nedenlerle kooperatife ait daire ve dükkanların satış ve iş karşılığı verilmesi yolunda alınan 11/04/1993-24/06/1197 ve 24/06/2001 tarihli Genel Kurul Kararlarının uygulanmasının durdurulmasını,

11/04/1193 tarihli Genel Kurul Kararına dayalı 20/02/2000 tarih ve ... sayılı yönetim kurulu kararına dayalı 19/10/2006 ve 23/12/2006 tarihli dükkan satış sözleşmelerinin iptalini 30/04/2007 tarihinde talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN ... ESAS SAYILI DOSYASINDA DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların davalı kooperatif ortağı olduklarını, 43 konutlu kooperatifin 2009 yılı olağan genel kurul toplantısının 15/08/2010 tarihinde yapıldığını, toplantıya kooperatif üyesi olmayan 10 kişi dahil edildiği ve hazurun cetvelinde 53 kişinin gösterildiğini, kooperatif üyesi olmayan 10 kişinin katılımı ve oy kullanımı ile kararlar alındığını bu durumun yasaya uygun olmadığını belirterek davalı kooperatifin 15/08/2010 tarihli genel kurul toplantısında 1,2,3,4,5,8,10,11 ve 15. maddeleri ile alınan kararların iptali talep ve dava olunmuştur.

Davalılar vekilinin cevap dilekçesinde özetle; kooperatifler yasasının 98. Maddesine göre böyle bir davanın açılması için genel kuruldan karar alınması ve davanın denetçiler tarafından açılması gerektiğini, oysa genel kurul kararı alınmadığını, iptali istenen sözleşmelerin kooperatif genel kurulundan alınan yetkiye istinaden yönetim kurulu ile 3. Şahıslar arasına düzenlendiğini, davalıların şahısları değil kooperatif adına hareket ettiklerini, davacıların iddialarının asılsız ve yersiz olduğunu, yapılan işlemlerde usulsüzlük olmadığını, davanın reddini talep etmişlerdir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacıların davalı kooperatifin genel kurul toplantı kararlarının iptaline yönelik davalar açtıklarını bu davaların sonucunun beklenmesi gerektiğini, davacıların da oy birliği ile katıldıkları kararlar sonrasında davalı kooperatifin yerinde tasdikli projesindeki bağımsız bölüm sayısından daha fazla ve yine tasdikli projesinden daha büyük yapılan bağımsız bölümlerinin projesine aykırı olduğu şeklindeki savunmalarının çeliştiğini bu nedenle iddialarının reddi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece ana dosyasından verilen karar ile; "denetim kurulunun taraf sıfatının varlığından sözedilemeyeceği kanaatine varılmakla davacının ana dosyadaki davasının reddine" karar verildiği anlaşılmıştır.

Yerel mahkemece birleşen ... Esas sayılı dosyası açısından verilen karar ile.

Genel kurul toplantısının 2,3,4,10 ve 11. maddeleri ile alınan kararlar ile ...'un denetçi olarak atanmasına dair alınan kararın "Genel kurulda alınan kararların ortaklar cetvelinde bulunan ortakların yarıdan fazlasının oyu ile alınır" hükmüne aykırı olduğu, bu hükmün emredici nitelik taşıması nedeniyle toplantının yapıldığı tarihteki BK'nun 19. ve 20. maddelerine göre mutlak Butlan ile batıl olduğu, 15/08/2010 tarihli genel kurul tarafından 1, 8 ve 15. maddeleri ile alınan kararların iptali istenilmiş ise de birinci maddenin açılış yoklamasına ve Divan Başkanlığı seçimine ilişkin olduğu,

8. maddesinin sekreterin görevinin son verilmesine ilişkin olduğu, davacıların bu maddelerin iptaliyle nasıl bir hukuki yarar sağlayacaklarını ispat edemedikleri dolayısıyla bu maddelerin hangi sebeple davacıların aleyhine olduğu ve bu maddelerin iptalinden hangi hukuki yararı sağlayacakları ispat edilememiş olduğundan bu maddelere yönelik davanın haksız olduğunu, iptali istenen 15. maddenin ise yeterli çoğunluk ile alınmış olduğu ve bu nedenle iptalinin istenemeyeceği kanaatine varılmakla açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; her ne kadar davaya konu taşınmaz satış sözleşmeleri usulüne uygun olarak düzenlenmiş sözleşmeler olmaması nedeniyle alıcısı adına tescil hakkı sağlamayacak idiyse de, mahkeme kararına dayanak yapılan Yüksek Mahkemenin kararında da belirlildiği üzere, bu sözleşmelerin bir taahhüdü içermesi nedeniyle, sözleşmelerde satıcı sıfatı ile taraf olan ...'ı taahhüt altına sokacağı ve borçlandıracağını, satıcı ...'ın davaya konu satış sözleşmelerini yapmasının dayanağının ise,

davaya konu satış sözleşmelerinde belirtilen taşınmazların Kooperatif Yönelim Kurulu'nun 20.02.2000 tarih ve ... sayılı kararına istinaden kooperatif tarafından kendisine teslim olunacağına dair 26.02.2000 tarihli “Dükkan Satış Protokolü” olduğunu, bu nedenle, davaya konu satış sözleşmeleri ile taahhüt altına giren ...'ın taahhüdünü yerine getirememesi halinde alıcıya borçlanacağı tutarı yani uğrayacağı zarar ziyanı davacı kooperatiften talep edeceğini, Yerel Mahkeme'nin davacı kooperatifin davaya konu satış sözleşmelerin iptalini istemekte hukuki yararı olmadığı,

buna bağlı olara da kooperatif denetim kurulunun işbu davada taraf sıfatının olamayacağı gerekçesi ile esas dava yönünden davanın reddi yolunda karar kurmasının usul ve yasaya uygun düşmediğini beyan ederek kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER İLE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Esas dava ve birleşe dava; sırasıyla "Sözleşmenin İptali" ve "Genel Kurul Kararının İptali" istemlerine ilişkindir.

Esas davada davacı yan; denetlemelerde kooperatif yönetim kurulunun kooperatife ait daire ve dükkanların satışında, iş karşılığı verilmesinde Genel kurul kararlarına aykırı davrandıklarının tespit edildiği, kooperatifin 11/04/1993 tarihli genel kurulunda alınan karara istinaden kooperatife ait üç dükkanın satılmasına yönetim kurulunun 26/02/2000 tarih ve ... sayılı karar aldıklarını, kooperatife ait üç dükkanı damadı olan ...'a kooperatifin mallarına el konacağı bahanesiyle sözde (emaneten) satış yaptırdığı,

daha sonra dükkanlar birini ...'a diğer iki dükkanı kendi adına hiç para ödemeden 19/10/2006 ve 23/12/2006 tarihli sözleşmelerle devrettirdiğini, bu işlemlerin kağıt üstünde yapıldığını, dükkanlar için 150.000,00.YTL ödeme yapıldığı şekilde sözleşme düzenlettirdiğini, satışın muvazaalı olduğunu, kooperatifin 24/06/2001 tarihli genel kurulunda satış yada iş karşılığı verilmesi kabul edilen dairlerden dört adet dairenin dolanlı yollardan satışın yapılarak üçüncü şahıslara geçilmeye çalışıldığını ileri sürmüştür.

Birleşen davada davacı yan; davacıların davalı kooperatif ortağı olduklarını, 43 konutlu kooperatifin 2009 yılı olağan genel kurul toplantısının 15/08/2010 tarihinde yapıldığını, toplantıya kooperatif üyesi olmayan 10 kişi dahil edildiği ve hazurun cetvelinde 53 kişinin gösterildiğini, kooperatif üyesi olmayan 10 kişinin katılımı ve oy kullanımı ile kararlar alındığını bu durumun yasaya uygun olmadığını ileri sürmüştür.

Davalı yan ise; davacıların davalı kooperatifin genel kurul toplantı kararlarının iptaline yönelik davalar açtıklarını bu davaların sonucunun beklenmesi gerektiğini, davacıların da oy birliği ile katıldıkları kararlar sonrasında davalı kooperatifin yerinde tasdikli projesindeki bağımsız bölüm sayısından daha fazla ve yine tasdikli projesinden daha büyük yapılan bağımsız bölümlerinin projesine aykırı olduğu şeklindeki savların çeliştiğini savunmuştur.

Mahkemece; esas davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından esas davada verilen reddi kararı yönünden istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı.

İptali istenen sözleşmeler kapsamında 19/10/2006 tarihli sözleşmede satışı vaad edenin davayı açan ... olduğu, satın almayı taahhüt edenin de ... olduğu, 23/12/2006 tarihli satış vaadi ve temlik sözleşmesinde temlik edenin ... temlik alanın ... olduğu, dava konusu kooperatifin bu sözleşmelerde taraf olmadığı ve taraf olmadığı sözleşmenin dava konusu kooperatif için hukuki sonuç doğurmayacağı dolayısıyla bu sözleşmeler açısından hukuki yararı bulunmadığına ve 15/10/2006 tarihli sözleşmenin şahsen ... ile ... arasında, yine 23/12/2006 tarihli sözleşmenin ise şahsen ... ile ... arasında yapılmış olduğu,

dolayısıyla bu satış vaadi sözleşmelerinin tarafı olmadığı, dolayısıyla dava konusu kooperatifin tarafı olmadığı bu sözleşmelerin dava konusu kooperatif yönünden herhangi bir hüküm ifade etmeyeceği karşısında denetim kurulunun taraf sıfatının varlığından söz edilemeyeceğine dair mahkemece isabetli şekilde değerlendirilme yapıldığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır