Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/2455 K.2022/367

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... D.İş, ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, istinaf başvurusuna tabi bir karar olduğu, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; taraflar arasında 15 adet ... maske gövde makinesi, 48 adet kenar baskı makinesi, 48 adet maske ipi üretim makinesi ve 15 adet baskı makinesinin kullanılır bir vaziyette yapımının tamamlanarak teslim edilmesi hususunda anlaşma yaptıklarını, bu hususta satış sözleşmesi imzalandığın, ihtiyati haciz talep eden şirketin sözleşmede belirtilen ödemeyi yaparak edimini yerine getirdiğini, karşı tarafın sözleşme uyarınca makineler gönderildiğini, ancak makinelerin sözleşmede belirtilen özellikleri taşımadığını, bu nedenle bu makinelerin kullanılamadığını, bunun üzerine Mersin 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...

Değişik İş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını, mahkemece bilirkişilere düzenlettirilen raporda, sözleşmeye göre makinelerin çalışır vaziyette teslim edilmesi gerektiğinin, makinelerin sözleşmede belirtildiği şekilde çalışır vaziyette olmadığının, makinelerin ayrı ayrı denenmek suretiyle kullanılması durumunda ürettiği ürünlerde imalat hatası meydana getirdiğinin, makinelerin düzgün biçimde çalışması için gereken tamiratların yapılması ve çalışır hale getirilebilmesi için 872.436,00.TL masraf yapılması gerektiğinin belirtildiğini,

aleyhine ihtiyati haciz talep edilen şirketin bu sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmekten kaçındığını, adresinden taşınma hazırlığı içerisinde olduğunun haricen öğrenildiğini, İİK'nun 257. ve devamı maddelerinde belirtilen ihtiyati haciz şartlarının oluştuğunu ileri sürerek,

alım satım sözleşmesi gereğince ihtiyati haciz talep eden şirketin borçludan ayıplı ifa nedeniyle sözleşmeden dönerek satış bedelini isteme hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 872.436,00.TL olan alacağından dolayı gösterilecek teminat karşılığında menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine İİK'nun 257 ve devamı maddeleri gereğince ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... D.İş, ...

Karar sayılı kararı ile; ihtiyati haciz talebi alım satım sözleşmesine konu makinelerin ayıplı olduğu iddialarına ilişkin olup alacağın varlığı yokluğu muacceliyeti ve meblağının belirlenmesi yargılamayı gerektirdiği, İİK'nun 257/2. maddesi gereğince borçlunun muayyen yerleşim yeri yok ise veya borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa, bu hallerde ihtiyati haciz istenebileceği, İİK'nun 257/2. maddesindeki şartların oluştuğuna dair delil mevcut olmadığı, bu nedenle.

İİK'nun 257. maddesinde sayılan ihtiyati haciz şartları oluşmadığından talebin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

İHTİYATİ HACİZ TALEP EDEN TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Talep eden vekili istinaf talebi ile. İİK 258.

Maddesi hükmüne göre ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin alacağın varlığı hakkında kanaat getirmiş olmasının yeterli, mahkemenin alacağın varlığından kanaat getirmesinden anlaşılması gereken alacağın usul hukuk kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi olmadığını, bununla birlikte özellikle hukuki bir işlem söz konusu olduğundan, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilmesi gereken bir seçenek olduğunu, ihtiyati hacizde amacın davaya ilişkin bir yargılamadan farklı olarak,

maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip uyuşmazlığı sona erdirmek olmadığını, ihtiyati hacizde amacın ihtiyati tedbire benzer şekilde etkin hukuki himaye sağladığını, maddi hukuka göre kimin haklı kimin haksız olduğu İİK'nın 264.

Maddesi çerçevesinde itirazın iptali davası neticesinde sonuçlanacağının kanun maddesi ve emsal içtihatlar ile açıkça aşikar olmasına rağmen müvekkilinin alacaklı olduğu Mersin 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin tespit dosyası ile aşikar olmasına rağmen alacağın yargılamaya gerektirdiğinden bahisle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olması nedeniyle mahkemece verilen kararın kaldırılarak ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava hukuki niteliği itibarıyla "İİK 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz " talebine ilişkindir.

Davacı vekili ihtiyati haciz talep dilekçesinde, davacının davalıdan maske yapımı için makine satın alıp bedelini ödediğini ancak söz konusu makinelerin yapılan tespit sonucu ayıplı olduklarının tespit edildiğini, zarara uğradıklarını ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince ihtiyati haciz talebinin reddine karar verildiği, iş bu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İİK’nın 257. maddesinde hem vadesi gelmiş hem de henüz vadesi gelmemiş para alacakları için ihtiyati haciz şartları düzenlenmiştir. Muaccel alacaklar için alacağın vadesinin gelmiş olması ve alacağın rehinle temin edilmemiş olması, müeccel (vadesi gelmemiş) alacaklar yönünden ise, borçlunun belli bir adresinin bulunmaması veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak amacıyla hileli işlemlerde bulunması koşullarının varlığı halinde ihtiyati haciz kararı verilebileceği öngörülmüştür.

Somut dosyamızda davacının davalıdan makine satın aldığı, makinenin ayıplı olduğu bu nedenle zarar gördüğü iddiasıyla ihtiyati haciz talebinde bulunduğu, dava konusu makinelerin sözleşmede belirtilen standartlara uyup uymadığı, makinelerde ayıplı olup olmadığı, ayıbın süresi içinde ihbar edilip edilmediği, alacağın varlığı ve miktarının yargılamayı gerektirdiği, bu aşamada muaccel bir para alacaktan söz etme imkanı bulunmadığı ve ihtiyati haciz koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilerek hüküm fıkrası aşağıdaki şekilde oluşturulmuştur.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır