Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/2193 K.2022/1633

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/05/2022 tarih ve 2021/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacının Adana 17. Noterliği'nin 16/06/2021 tarih ve ... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi ile ... marka ... model ... üretim yılı olan otomobili davalı ...'ten 140.500,00.TL bedelle satın aldığını, söz konusu aracın alım-satım işlemleri esnasında satıcı tarafından davacıya, aracın arızasız olduğu,

sorun olmadığının söylediğini bu nedenle aracın davacı tarafından piyasa bedelinden yüksek bir fiyata satın alındığını ve Adana'dan Ankara'ya yola çıkıldığını, yolculuk esnasında aracın arıza vermeye başladığını, bu arızalar neticesinde Ankara Batı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde tespit davası açıldığını, dava sonucunda hazırlanan bilirkişi raporunda araç motorunun yağ yaktığını, yağ doldurma kısmından yağ buharının ve yağ zerrelerinin çıktığını, egzozdan siyah duman çıktığını, motor kartelinden yere önemli ölçüde yağ aktığını ve aracın alt mekanik aksamlarındaki arızaların gizli ayıp niteliğinde olduğunun belirtildiğini,

tespit davası sonucunda hazırlanan raporun davalıya tebliğ edildiğini ve sonrasında da Adana Genel İcra Müdürlüğü 2021/... esas sayılı dosyayla ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından haksız ve kötü niyetle takibe itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptaline ve takibin devamına, haksız ve kötü niyetle yapılmış olan itiraz nedeniyle İİK m.67 uyarınca, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına, yargılama sonuna kadar alacakların zayi olmaması adına gerekli ve yeterli teminatın mahkemece hesaplanarak ...

(2011 model) ve ... (2005 model) plakalı araçlar üzerine ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/05/2022 tarih ve 2021/... Esas, 2022/... Karar sayılı kararı ile; bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Buna göre; dava konusunun ayıplı araç satımı iddiasından kaynaklandığı, dava konusunun her iki tarafın ticari işletmesine ilişkin olmadığı, mahkememizce ilgili kurumlarla yapılan yazışmalarda davalının Ticaret Sicil Müdürlüğü'nde ve Ticaret Odası'nda kayıtlarının bulunmadığı, davalı adına vergi kaydı incelemesinde davalının tacir sıfatını kazanmadığı,

somut olaydaki uyuşmazlığın genel hükümler çerçevesinde Asliye Hukuk Mahkemeleri'nce görülüp, sonuçlandırılması gerektiği gerekçesi ile dava dilekçesinin görev nedeni ile reddine, karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın Adana Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine kararı verildiği anlaşılmıştır.

DAVALI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf talebi ile; ilk derece mahkemesi tarafından dava dosyasının verilen görevsizlik kararı ile reddine ilişkin kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu itibariyle gizli ayıp sebebiyle doğan zararın tazmini davası olup davacı şirket seçimlik hakkını kullanarak doğan zararın maddi olarak tazminin talep ettiğini, bu sebeple ayıplı 2. el aracın iadesi veya diğer seçimlik haklardan bir tanesi kullanılmak için açılacak davalarda davacı ... ise ve ticari amaç için satın alınmış ise dava dosyasında görevli mahkemenin ticari mahkeme olduğunu, bu nedenlerle istinaf dilekçesinin kabulü ile ilk derece mahkemesinin görevsizlik kararının kaldırılarak dosyanın görevli ilk derece mahkemesine iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/... Esas, 2022/512Sayılı dosyası

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, ayıplı araç satımı iddiasına dayalı tamir bedelinin tahsili için yapılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince, mahkemenin görevsizliğine karar verilmiş, karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

T.T.K.nun 14.maddesine göre “bir ticari işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işleten kimseye tacir denir.” Aynı yasanın 17.maddesi hükmünce de; “iktisadi faaliyeti nakdi sermayesinden ziyade bedeni çalışmasına dayanan ve kazancı ancak geçimini sağlamaya yetecek derecede az olan sanat ve ticaret sahipleri tacir değildir.” Yine aynı yasanın 1463.maddesinde de, önce 17.maddeye gönderme yapılarak, 507 S.K. hükümlerinin saklı tutulduğu belirtildikten sonr Bakanlar Kurulunun bu konuda kararname çıkarması halinde onlarda gösterilen miktardan aşağı gayrisafi geliri bulunan sanat ve ticaret erbabından başka hiç kimse kanunun 17.maddesinde tarif edilen esnaftan sayılamaz denmek suretiyle tacir veya esnafın hangi kriterlere göre saptanacağı açık bir biçimde gösterilmiştir.

19.02.1986 tarih 19024 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 25.01.1986 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile T.T.K.nun 1463.maddesine göre esnaf ve küçük sanatkar ile tacir ve sanayicinin ayrımına dair esaslar tespit edilmiştir. Buna göre;

1-Koordinasyon kurulunca tespit ve yayınlanacak esnaf ve küçük sanatkar kollarına dahil olup da gelir vergisinden muaf olanlar ile kazançları götürü usulde vergilendirilenler ve işletme hesabına göre, defter tutanlardan iktisadi faaliyetleri nakdi sermayesinden ziyade, bedeni çalışmalarına dayanan ve kazançları ancak geçimlerini sağlamaya yetecek derecede az olan ve Vergi usul Kanununun 177.maddesinin 1.fıkrasının 1 ve 3 nolu bentlerinde yer alan limitlerin yarısını, iki numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmayanların esnaf ve küçük sanatkar,

2-Vergi Usul Kanunu’na istinaden birinci sınıf tacir sayılan ve bilanço esasına göre defter tutanlar ile işletme hesabına göre defter tutan ve birinci madde de belirtilenlerin dışında kalanların tacir ve sanayici sayılmaları kararlaştırılmıştır.

Somut olayda Adana Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından gönderilen 28.03.2022 tarihli yazı cevabına göre davalı ...'in 2021 döneminde ilgili kanun maddesindeki hadleri aştığından 1. Sınıf tüccar olup bilanço esasına göre defter tutuğunun belirtildiği, dava konusu aracın satımına yönelik sözleşmenin tarafları olan davacı ve davalı ticari amaçla hareket eden tacir oldukları, aracın davacı şirket adına satın alınıp şirket adına kaydedildiği,

bu halde, tarafların her ikisininde tacir olduğu davanın nispi ticari dava niteliğinde bulunduğundan görevli mahkeme ticaret mahkemesi olduğu asliye ticaret mahkemesinin görevli olması nedeniyle tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda gerekli deliller toplanıp bir karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile görevsizlik kararı verilmesinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlere davalı vekilinin istinaf talebinin kabulüne HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca kararın kaldırılarak dosyanın mahalline gönderilmesine karar verilmesi gerekmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır