Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/2007 K.2024/975

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/11/2023 tarih ve 2023/... Esas, 2023/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİALARIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ... Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa uygun olarak hizmet alım ihalesi yapıldığını ve sözleşmelerin imzalandığını, sözleşmeler gereğince çalışan işçilerden biri olan ...'ın müvekkili idare aleyhine ... .... İş Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyası ile alacak davası açtığını, davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, davacının karara dayalı olarak ... ...

İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı icra dosyasıyla takip yaptığını ve icra dosyasından yasal kesinti yapıldıktan sonra müvekkili tarafından 24.710,68.TL ödeme yapıldığını, aynı zamanda ... ...

İş Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyasına 120,00.TL istinaf avansı, 314,70.TL istinaf harcı ve 1.345,22.TL bakiye karar harcı yatırıldığını, bu ödemelerin de davalı şirketlerden tahsilinin gerektiğini, idarelerinin söz konusu borçtan 4857 sayılı İş Kanununun 2. ve 3. maddeleri uyarınca müştereken ve müteselsilen asıl işveren sıfatıyla sorumlu olduğunu, bu sorumluluğun kanundan kaynaklanan (dış kaynaklı) bir sorumluluk olduğunu, bu sorumluluk kapsamında ödemelerin yapıldığını, ancak yüklenicilere karşı iç ilişkide böyle bir borç ödeme sorumluluğunun olmadığını, ödemelerden yüklenicilerin sorumlu olduğunu belirterek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davalılar yüzünden ödenen toplam 26.466,90.TL alacağın ödeme gününden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte davalı şirketlerden sorumlulukları oranında tahsili ile idarelerine ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesi ile; davacı kurumun daha önceden aynı dava konusu alacak için taraflar ve uyuşmazlık konusu aynı olan ... ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyasıyla dava açtığını, bu nedenle derdestlik itirazlarının bulunduğunu, müvekkili ... Ltd.

Şti. ile davacı arasında ihale sözleşmesi bulunmadığını, müvekkili şirket tarafından dava dışı işçiye müvekkili şirkette çalıştığı dönemlere ilişkin olarak tüm tazminatlarının ve alacaklarının ödendiğini, davacının İş Mahkemesi dosyasına gereği gibi savunma yapmaması ve itiraz etmemesi nedeniyle eksik inceleme ile tanzim edilen bilirkişi raporunun esas alınarak karar verilmesine ve kararın kesinleşmesine sebebiyet verdiğini, müvekkili şirket tarafından dava dışı işçiye yapılan ödemelerin ödenme tarihinden iş akdinin fesh edilme tarihi olan 13/10/2014 tarihine kadar işlemiş yasal faizi ile birlikte mahsubu gerekirken,

davacının eksik ve hatalı yargılama ile davanın sonuçlanmasına neden olduğundan mükerrer ödemeye sebebiyet verdiğini, dava dışı işçinin iş akdinin davacı üst işveren kurum tarafından sona erdirilmesi nedeniyle ihbar tazminatından davacı kurumun sorumlu olduğunu, müvekkili tarafından ihale nedeniyle verilen teminat mektubunun iadesi için müracaat ederken, ihalede çalıştırılan işçilerin hiçbir hak, alacak ve tazminatın kalmadığına dair işçilerin imzasını taşıyan belgeler aslını davacı kuruma ibraz ettiğini ve davacı kurumunda müvekkili şirkete teminat mektubunu iade ettiğini,

davacının İş Mahkemesi dosyası nedeniyle ödemek zorunda kaldığı bedeli müvekkilinden rücu etmesinin hukuken ve fiilen mümkün olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/11/2023 tarih ve 2023/... Esas, 2023/... Karar sayılı kararı ile; tüm dosya kapsamı, icra dosyası , iş mahkemesi, ... ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../... esas dosya suretleri incelenmiş olup, ... ... İş Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyası incelenmiş olup, mahkemece yapılan incelemede, davacının ... olduğu, davalının ... Genel Müdürlüğü olduğu, ihbar edilenin ...

Turizm Gıda İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi olduğu, davanın tazminat-alacak davası olduğu, mahkememiz nezdinde açılan davanın ... ...İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı icra dosyasına yapılan ödeme ile yargılama masraflarının rücusuna ilişkin olduğu, ... ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyası incelenmiş olup, mahkemece yapılan incelemede, davacının ... Genel Müdürlüğü olduğu, davalıların ...

Turizm Gıda İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi ve ... Turizm İnşaat Gıda Taahhüt Su Mahsulleri İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olduğu, davanın dava dışı işçi ...'a yapılan ödemeye ilişkin rücuen tazminatı davası olduğu, dava neticesinde davanın usulden reddine karar verildiği ve kararın kesinleşmediğinin görüldüğü, derdestlik, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/(1)-ı maddesi ile dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Dava şartları, mahkemece, davanın esası hakkında yargılama yapılabilmesi için gerekli olan şartlardır.

Diğer bir anlatımla dava şartları, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan “kamu düzeni" ile ilgili zorunlu bir durum olduğu, dava şartının eksik olması halinde nasıl bir usul işlemi yapılacağı, 6100 sayılı HMK'nın 115. maddesinde belirlenmiş, ikinci fıkrasında ise mahkemenin, dava şartı noksanlığını tespit ederse, davanın usulden reddine karar vereceği hükme bağlanmıştır.

Derdest bir davanın ilk koşulu, tarafları, müddeabihi ve dava sebebi aynı olan bir davanın daha önce açılması, ikinci koşulu ise daha önce açılmış bulunan davanın halen görülmekte olması, kesin hükümle sonuçlanmamış olmasıdır. Bu iki koşulun birlikte bulunması halinde derdest bir davanın varlığının kabul edilmesi gerektiği, mahkemece yapılan incelemede, ... ...

Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../... e esas sayılı dosyası ile mahkememiz dosyasının tarafları, müddeabihi ve dava sebebinin aynı olduğu, davanın görevsizlik sebebi ile reddine karar verildiği, verilen kararın kesinleşmediği görülmüş, davanın HMK'nın 114 ve 115. maddeleri gereği derdestlik nedeni ile usulden reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile. Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/... Esas, 2023/...

Karar sayılı ve 01/12/2023 tarihli kararın müvekkili kurum aleyhine olan kısmının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılması ve davanın talep edilen miktar üzerinden kabulüne karar verilmesi gerektiğini, her ne kadar davalılar tarafından derdestlik itirazında bulunulduğu ve yerel mahkemece dava bu sebeple usulden red olmuşsa da söz konusu karar hukuka uygun olmadığını, söz konusu dava usulden red olmuşsa da lehimize hükmedilen vekalet ücretinin hakkaniyete uygun olmadığını, mahkemece yazılan gerekçeli kararda red olan kısmın ne sebeple red olduğu yeterince gerekçelendirilmediğini, söz konusu kararın kabulünün mümkün olmadığını,

bu nedenlerle mahkeme kararının müvekkili kurum aleyhine olan kısmının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/... Esas, 2023/... Karar sayılı dosyası.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi uyarınca rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Davacı tarafından, davalı yanında işçi olarak çalışan dava dışı ...'a işçilik alacaklarından kaynaklanan toplam 18.150,98.TL ödemenin, davalıdan rücuen tahsili talep edilmiş, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın derdestlik nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 114/1-ı maddesine göre "Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması" dava şartıdır.

Derdestlik, dava açılmasının usul hukuku bakımından ortaya çıkardığı sonuçlardan biridir. Aynı konuda, aynı taraflar arasında, aynı dava sebebine dayanarak daha önce bir dava açılmış ve bu dava görülmekte ise, aynı konunun yeni bir dava konusu yapılması mümkün değildir. Aynı konuda iki dava açılmasında davacının korunmaya layık bir menfaati yoktur. Bu bağlamda, hukuken korunma ihtiyacı içinde bulunmadığından onun yapacağı iş, daha önce açmış olduğu davanın sonucunu beklemektir.

Somut olayda, davacı vekilinin dava dilekçesinde, davacı ile davalılar arasında arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri kapsamında davalılar nezdinde çalışmış olan dava dışı işçi ... tarafından açılan ... ...İş Mahkemesi'nin .../... E. sayılı dosyasında hükmedilen işçi alacakları sebebiyle ... ...İcra Müdürlüğü'nün .../...

E. Sayılı takip dosyasına müvekkili tarafından yapılan ödeme ile sözügeçen dava dosyasında müvekkilince yapılan masrafların davalılardan rücuen tahsiline karar verilmesinin talep edildiği, ancak davacı tarafça eldeki işbu davanın açıldığı 07.03.2023 tarihinden önce olmak üzere 28.11.2018 tarihinde ... ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../... E. Sırasına kayıtlı davada da aynı alacağın dava konusu edildiği, ... ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../...

E. Sayılı dosyasında görevsizlik sebebiyle davanın usulden reddine karar verildiği ve fakat görevsizlik kararı henüz kesinleşmediğinden davanın derdest olduğu, bu itibarla her iki dosyanın tarafları ve dava konusu ile talep sonuçlarının aynı olduğu,

bu haliyle eldeki davada talep edilen alacak yönünden derdestlik dava şartına aykırılık bulunduğu anlaşılmakla ilk derece mahkemesince yazılı şekilde derdestlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesinin ve hükmün niteliğine göre 21.09.2023 tarih ve 32316 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7/2.maddesi gereğince davalılar lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu, bu sebeplerle davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilerek hüküm fıkrasının aşağıdaki şekilde oluşturulması uygun görülmüştür.

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır