Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/663 K.2024/1017

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/01/2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, istinaf talebinin süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirilmiş olduğu ve istinafa başvuru koşullarının mevcut olduğu dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucu anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

İDDİA VE SAVUNMANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesi ile.

Müvekkili inşaat ve maden sektöründe faaliyet gösterdiğini, 13.11.2023 tarihinde müvekkili şirketin iş yerindeki bilgisayarların açılış ekranında hata vermesi üzerine, bilgisayardaki hiçbir veriye ulaşılamadığı bilgisi edinildiğini, bunun üzerine Adalet Bakanlığı Bilirkişi Daire Başkanlığına kayıtlı ... sicil numaralı Adli Bilişim Uzmanı Yeminli Bilirkişi ...'a bilgisayar ve hard diskteki verilerin kurtarılması için başvurulduğunu, uzman bilirkişinin müvekkili şirkete teslim ettiği raporunda teknik bir takım sebeplerle verilerin kurtarılamayacağı yönünde tespit yaptığını, tespit raporu doğrultusunda.

2023 yılı Ocak-Temmuz (Dahil) dönemlerine ilişkin e-defterler, E-defter beratları, Cari hesap ve banka kayıtları, personel kayıtları ve diğer tüm muhasebe kayıt ve diğer tüm bilgi ve belgelerin zayi sebebiyle belgelerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/01/2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı ile; bilirkişi raporu incelendiğinde defterlerin dijital ortamda tutulduğu ve zayi olduğunun sabit olduğu, davacı tarafça herne kadar cari hesap, banka kayıtları, personel kayıtları ve diğer tüm muhasebe kayıt ve diğer tüm bilgi ve belgeler yönünden de zayi belgesi verilmesi talep edilmiş ise de, ilgili kayıtların hangi yıllara ait olduğu ve kapsamına ilişkin somut bir beyan ve belge bulunmadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile; davacı şirkete ait; 2023 yılı Ocak-Temmuz (Dahil) dönemlerine ilişkin e-defterler, E-defter beratlarının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 82/7. maddesi gereğince zayi olduklarının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verildiği anlaşılmıştır.

DAVACI VEKİLİ TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf talebi ile.

Müvekkilinin inşaat ve maden sektöründe faaliyet gösterdiğini, 13.11.2023 tarihinde müvekkili şirketin iş yerindeki bilgisayarların açılış ekranında hata vermesi üzerine, bilgisayardaki hiçbir veriye ulaşılamadığı bilgisi edinildiğini, bunun üzerine Adalet Bakanlığı Bilirkişi Daire Başkanlığına kayıtlı ... sicil numaralı Adli Bilişim Uzmanı Yeminli Bilirkişi ...'a bilgisayar ve hard diskteki verilerin kurtarılması için başvurulduğunu, uzman bilirkişinin müvekkili şirkete teslim ettiği raporunda teknik bir takım sebeplerle verilerin kurtarılamayacağı yönünde tespit yaptığını,

tüm bu nedenlerle yasal süresi içinde zayi belgesi verilmesi için yerel mahkemeye başvurma zorunluluğunun hasıl olduğunu, ayrıca 22/12/2023 tarihli bilirkişi raporunun incelendiğinde raporun tamamında sadece mevzuat hükümlerinden bahsedildiğini, mevzuat hükümleri dışında bilirkişinin raporda sözünü ettiği müvekkil şirketi alakadar eden bir hususun olmadığını, raporun yalnızca mevzuat hükümlerinden oluştuğu için hükme esas alınmasını kabul etmediklerini, mevcut bilirkişi raporunun hükmü esas yapılarak kısmi kabul kararı verilmesinin hatalı olduğunu, bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasına,

yeniden farklı bilirkişi ile fiziki inceleme neticesi rapor düzenlenmesine ve davada talep ettikleri tüm belge, defterler hakkında zayi kararı verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, TTK'nun 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesi ile, davacının işyerindeki bilgisayarın 13.11.2023 tarihinde hata verdiğini, hiçbir veriye ulaşılamadığını, bilişim uzmanının teknik sebeplerle verilerin kurtarılamayacağını tespit ettiğini, belirterek 2023 yılı Ocak-Temmuz (dahil) dönemlerine ilişkin e-defterler, E-defter beratları cari hesap ve banka kayıtları, personel kayıtları ve diğer tüm muhasebe kayıt ve diğer tüm bilgi ve belgelerin zayi sebebiyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve iş bu karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

TTK'nun 82/7. Maddesinde," Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden zayi belgesi talep etme hakkı vardır."şeklinde düzenleme bulunduğu, aynı maddenin 82/1-d fıkrasında ise, 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgelerin, tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olduğu öngörülmüş, Yasa'nın 64/1. Maddesinde ise defter tutma yükümlülüğüne ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir.

Somut olayda ilk derece mahkemesince cari hesap, banka kayıtları, personel kayıtları ve diğer tüm belgeler yönünden hangi yıllara ait olduğu ve kapsamına ilişkin beyan ve belge bulunmadığı gerekçesi ile bu belgeler yönünden zayi belgesi verilmesi talebi reddedilmiş ise de, davacıya taleplerini açıklaması için süre verilmeden dosya üzerinden karar verildiği anlaşılmakta olup bu durumda mahkemece duruşma açılarak, davacı vekiline zayi belgesi verilmesi talep edilen belgelerin yılları ve ayırt edici özelliklerine ilişkin açıklama ve delilleri sorularak,

zayi belgesi talep edilen belgelerin saklama mecburiyeti olan belgeler olup olmadığı da değerlendirilerek ve re'sen araştırma ilkesi doğrultusunda gerekli eksik belge ve deliller toplandıktan sonra oluşacak sonucu göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun bulunmamıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince tüm deliller toplanmadan karar verildiği anlaşılmakla, HMK'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava dosyasının yeniden yargılama için .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır