Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2024/988 K.2024/1578

....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/04/2024 tarih ... esas sayılı arar kararına karşı istinaf başvurusu üzerine dosya Dairemize gönderilmiş olmakla, dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, taraflar arasında düzenlenen birer yıl süreli kira ve hizmet sözleşmeleri ile müvekkili şirketin tesisinde 2008 yılından beri davalı ...

Şirketi'nden İskele-Terminal-Depolama hizmetleri almakta olduğunu, Limanlar Yönetmeliği ve ... ile davalı ... arasında imzalanmış sözleşmelerin amir hükümleri ve ayrıca, davalının ... nezdindeki taahhütleri de nazara alındığını, davalının limana gelecek gemilerdeki davacıya ait kömür yükünün tahliyesi için gereken iskele-liman hizmetlerini esirgeyerek müvekkilinin ticari faaliyetlerinin durması sonucunu doğuracak her türlü olumsuz fiil ve müdahalelerinin önlenmesi mahiyetinde, dava süresince ... ...

Limanı'na gelecek olan gemilerdeki davacı ...'ye ait kömür yükünün supalan tahliyesi için gereken iskele-terminal hizmetlerinin davalı ... Şirketi tarafından sağlanmaya devam edilmesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Yerel mahkemece verilen karar ile; " dava dilekçesi ve ekinde yer alan belgelerden yaklaşık haklılığın ve mağduriyet durumunun ihtiyati tedbir talebinin mevcut aşamada kabulünü gerektirir şeklinde ispatlanamadığı feshin haklı olup olmadığının ancak yargılama ile ortaya konulabileceği ve yargılamanın varlığını gerektirdiği anlaşıldığından koşulları oluşmayan ihtiyati tedbir talebinin reddine" şeklinde karar verilmiştir.

DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili tarafından verilen istinaf dilekçesi ile; müvekkilinin ... 'da bulunan ve çeyrek asırdır faaliyet gösterdiği kömür ithalatı sektöründe, yurt sathında yaygın bayii ağına sahip, ciddi, güvenilir ve saygın bir firma olduğunu, müvekkili şirketin halen ... , ... ve ... 'da kurulu kömür eleme/ paketleme tesislerinde ticari faaliyetini sürdürdüğünü, davalı şirket ile müvekkili arasında birer yıllık kira ve hizmet sözleşmelerine dayalı olarak ... tesisine 2008 yılından itibaren davalıdan İskele- Terminal- Depolama hizmetlerini aldıklarını, müvekkiline ait kömürün supalan (kamyon üstü) tahliyesini sağlamak üzere,

iskele ve terminal hizmetlerini düzenleyen, huzurdaki davaya konu 01/01/2024 tarihli 1 yıl süreli sözleşme ve ... nolu ek sözleşme imzaladıklarını, taraflar arasında dava dışı 946 parsel sayılı taşınmaza ilişkin anlaşmazlığın ortaya çıktığı bir aşamada dava konusu sözleşmesin imzalanmış olması,

davalı yönünden basiretli bir davranış ise, sözleşmenin imzalandığı 01/01/2024 tarihi ile davalı tarafından sözleşmenin tek yanlı feshinin bildirildiği 21/02/2024 tarihlerindeki şartların aynı olduğunu, sözleşmenin imzalandığı şartlarda bir değişikliğin olmadığını, iki ay sonra bu sözleşmenin tek yanlı olarak feshedilmesinin bir o kadar basiretsiz, tutarsız ve haksız bir davranış olduğunu, dava konusu sözleşmenin feshi halinde alternatif liman olan müvekkili sahasında 59 km. uzaklıktaki ... bölgesinde kömürün tahliye edilmesi halinde,

günlük 12.000 ton boşaltma kapasitesi ve 59 km. nakliye mesafesi sebebiyle kömürü önce liman sahasına indirip sonra sahaya çekmek gerekeceğinden lojistik ve tahliye maliyetinin artacağını, davalının tamamen hakkın kötüye kullanılması mahiyetindeki fesih girişiminin müvekkili üzerinde yaratacağı haksız ve ağır mağduriyetlerin önlenmesine yönelik ihtiyati tedbir taleplerinin kabul edilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, sözleşmenin tek taraflı feshinin haksız ve geçersiz olduğunun tespiti ile taraflar arasındaki muarazanın giderilmesi talebine ilişkin olup, istinafa konu uyuşmazlık ise, mahkemece verilen 17/04/2024 tarihli ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın kaldırılmasına yöneliktir.

Davacı tarafından, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alınarak, limana gelecek gemilerdeki, taraflarına ait kömür yükünün tahliyesi için gereken iskele-liman hizmetlerinin dava süresince, davalı tarafından sağlanmaya devam edilmesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiştir.

İlk derece mahkemesince, 17/04/2024 tarihli ara karar ile ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

Ara karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Geçici hukuki koruma türlerinden olan ihtiyati tedbir 6100 sayılı HMK’nın 389 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. HMK’nın 389. maddesinde ihtiyati tedbirin şartları, 390. maddesinde ihtiyati tedbir talebi, 391. maddesinde ihtiyati tedbir kararının kapsam ve içeriği, 393. maddesinde ihtiyati tedbir kararının uygulanması, 394. maddesinde ihtiyati tedbir kararına itiraz ve uygulanacak usule yer verilmiştir.

HMK'nın 389. maddesine göre ihtiyati tedbirin şartları; mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması ya da tamamen imkansız hale gelmesi veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğmasından endişe edilmesi olarak açıklanmıştır. Ayrıca tedbirin uyuşmazlık konusu hakkında verileceği belirtilmiştir.

Somut olayda, dava, sözleşmenin tek taraflı feshinin haksız ve geçersiz olduğunun tespiti ile taraflar arasındaki muarazanın giderilmesi talebine ilişkin olduğu, davacı tarafından, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alınarak, limana gelecek gemilerdeki, taraflarına ait kömür yükünün tahliyesi için gereken iskele-liman hizmetlerinin dava süresince, davalı tarafından sağlanmaya devam edilmesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesinin talep edildiği,

ancak, davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin, yargılama sonucu davanın kabulü ile elde edilebilecek hakkın, tedbir yoluyla elde edilmesi sonucunu doğuracak nitelikte olduğu ve HMK'nun 390/3 maddesinin yaklaşık ispata yönelik koşullarının, dosyada bulunan mevcut delil durumuna göre bu aşamada sağlanamadığı, bu nedenle ilk derece mahkemesince, ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebeplerinin ise yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, buna dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

... · Başkan · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye · ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip · ... · ¸e-imzalıdır