Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/2206 K.2025/230

Taraflar arasında görülen davada Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 11/10/2022 tarih ve 2022/183 E. - 2022/885 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davacının 22/12/2021 tarihinde 499379470927 gönderi takip numaralı ve 40.887,00 TL tutarındaki ürünü içeren kargoyu davalı şirketin Sincan Şubesine teslim ederek ...’a adreste teslim kaydıyla gönderdiğini ancak ilgili gönderinin ... Kargo ... Şubesinden kimliği

bilinmeyen bir başkası tarafından davacı tarafın bilgisi ve onayı dışında teslim alındığını, davacı tarafın yaşanan olay neticesinde kolluk

kuvvetlerine olayı ihbar ettiğini haricen öğrendiklerini, davalıya zararın tazmini için ihtarname

gönderilmiş olmasına rağmen ilgili şirketin makul süre içerisinde zararı tazmin etmediğini, davalının pervasızca hareket ettiğini ileri sürerek, taşıma esnasında kaybolan eşyanın fatura bedeli

40.887,00 TL’nin olay tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkil şirketin göndericinin verdiği bilgileri dikkate alarak ilgili kargoyu

02/09/2021 tarihinde taşıdığını, TTK madde 889 uyarınca davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddinin gerektiği,

davaya konu kargonun müvekkili şirketçe göndericinin verdiği bilgiler ışığında taşınıp teslim

edildiğini, teslimi yapan şirket çalışanının kargoyu teslim almak için gelen ve kendini kargonun alıcısı

olarak tanıtan kişiye kargonun ayırt edici unsurlarını sorduğunu ve doğru cevap verilmesi üzerine

kimlik kontrolü ile kargoyu teslim ettiğini, ilgisiz herhangi bir kişinin

teslim şubesine gidip kendisini kargo alıcısı olarak tanıtmak suretiyle kargo ile ilgili bilgileri de

vererek kargoyu teslim almasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, davalının

TTK madde 850 vd. maddelerinde açıklanan eşya taşıma işlemlerinin nasıl yapılacağına ilişkin

hükümlere aykırı olarak hareket ettiği, ürünü süresi dışında veya taşıma

sözleşmesinde belirtilen alıcıdan başkasına teslim ettiğine dair bir kanıt sunulamadığını, kargonun yanlış kişiye teslimi iddiasını kabul anlamına gelmemek kaydıyla bu

iddianın kabul edildiği varsayımıyla hareket edilse dahi TTK madde 858 hükmü uyarınca davacının

kargo içerisinde belirtilen vasıflarda emtia bulunduğunu ispat etmesinin gerektiğini, davacının kargo içeriğine dair iddiasını usulünce ispat

edemediği takdirde müvekkili şirketin sorumluluğunun TTK madde 882 hükmü uyarınca belirleneceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, ispat yükünun kargonun ...'a teslim edilmediğini iddia eden davacının üzerinde olduğu, dosya kapsamından kargonun dava dışı ...'a teslim edilmiş olduğunun tespit edildiği, davacının iddialarını destekler mahiyette kargonun ...'a teslim edilmediğini gösterir bilgi, belge ve delil bulunmadığı, bu itibarla davacının iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, müvekkilinin göndericisi olduğu gönderinin ...

Kargo ... şubesinden kimliği bilinmeyen 3. bir kişi tarafından bilgi ve onayları dışında teslim alındığını, müvekkilinin, bizzat ...’a adresinde teslim talebine rağmen ilgili kargonun şubeden, alıcı ile bağlantısı olmayan birine usule uygun olmayan biçimde tesliminin açıkça kusurlu bir davranış olduğunu, sundukları faturada kargonun içeriğinin ve bedelinin belli olduğunu, davalının zarara pervasızca davranışıyla sebebiyet verdiğini, sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağını, eşyanın dağıtıma çıkarılmadığını, şubede teslim edildiğini, alıcının teslim fişindeki T.C.kimlik numarasının rastgele yazılmış rakamlardan oluştuğunu,

davalı tarafından dava konusu olay nedeniyle yapılan şikayet üzerine başlatılan soruşturma dosyasına delil olarak dayandıkları halde mahkemece bu konuda araştırma yapılmadığını, alınan bilirkişi raporunda da üçüncü kişiye teslim olgusunun doğrulandığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, taşıma sözleşmesine dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. 6102 sayılı TTK'nın 873.maddesi uyarınca taşıyıcı, eşyayı, kararlaştırılan sürede, bir süre kararlaştırılmamışsa şartlar dikkate alındığında özenli bir taşıyıcıya tanınabilecek makul bir süre içinde, teslim etmekle yükümlüdür.

Somut uyuşmazlıkta mahkemece, ispat yükünun kargonun ...'a teslim edilmediğini iddia eden davacının üzerinde olduğu, kargonun ...'a teslim edilmediğini gösterir bilgi, belge ve delil bulunmadığı, bu itibarla davacının iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Ne var ki gönderi "adrese teslim" şartlı olarak gönderildiği halde, davalı taşıyıcı tarafından adrese götürülmemiş, davalı vekili cevap dilekçesinde, teslimi yapan şirket çalışanı tarafından kargoyu teslim almak için gelen ve kendini kargonun alıcısı olarak tanıtan kişiye kargonun ayırt edici unsurları sorularak doğru cevap verilmesi üzerine kimlik kontrolü ile teslim edildiği bildirilmiştir.

Dosyaya sunulan 23/12/2021 tarihli teslim tutanağında ...'a teslim edildiği yazılı ise de alıcının imzası bulunmadığı gibi alıcının TC kimlik numarası "..." şeklinde, olması gerektiği gibi 11 değil 12 hane olarak ve birbirini tekrar eden 1,2,3 rakamları ile doldurulmuştur. Bu durumda eşyanın teslim edildiğini davalı taşıyıcının ispat etmesi gerektiği gözetilmek yerine, ispat yükü ters çevrilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

6102 sayılı TTK’nın 875/1. maddesi uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın ziyanından, hasarından veya teslimdeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.

6102 sayılı TTK'nın 882. maddesi uyarınca taşıyıcının sorumluluğu sınırlı olup, aynı Kanunun 886. maddesinde ise zarara kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcının, sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağı düzenlenmiştir. Kanun'un 886. maddesinde düzenlenen kast, hukuka aykırı bir sonucun elde edilmesi için bilerek, isteyerek yapılan hareketi ifade etmekte olup, taşıyıcının kasten zarara neden olması halinde sınırlı sorumluluktan faydalanamayacağı açıktır.

Dava konusu emtianın adreste teslimi yerine, davalı vekilinin de kabulünde olduğu üzere kargo şubesinde teslimi dolayısıyla, TTK'nın 886. maddesi gereğince gönderinin kaybedilmesi suretiyle davacının uğradığı zararın, davalının pervazsızca davranışından kaynaklandığının (Yargıtay 11. HD, E.2015/2815, K.2015/7806, T.05/06/2015; Yargıtay 11. HD, E.2015/10215, K.2015/13042) ve davalı şirketin anılan gönderi yönünden TTK'nın 882. maddesindeki sorumluluk sınırlamasından faydalanamayacağının, davacının dolaylı zararları dahil, uğradığı tüm gerçek zararlarını davalıdan talep edebileceğinin kabul edilmesi gerekir.

TTK'nın 880. maddesinde, taşıyıcının, eşyanın tamamen veya kısmen zıyanından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminatın, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanacağı düzenlenmiştir.

Somut olayda davacı tarafça kargo içeriğinin ekran kartı ve anakart olduğu iddia edilmiş, eşyanın taşınmak üzere taşıyıcıya teslimi anında davalının düzenlediği belgede eşyanın türü açıklanmaksızın "1 paket " ve "15 Kg- 15 Desi" olarak belirtildiği görülmüştür. Davacı, taşıma tarihi ile aynı tarihi taşıyan 22/12/2021 tarihinde düzenlenen 40.887,00 TL'lik ekran kartı ve anakart faturasını sunarak kargo içeriğinin bunlardan oluştuğunu iddia etmiş, davalı vekili davacının kargo içeriği ile ilgili iddiasını ispat edemediğini savunmuştur.

Bu durumda mahkemece, öncelikle bilirkişi incelemesi yaptırılarak, faturası sunulan anakart ve ekran kartının ağırlığının, "15 Kg- 15 Desi" olarak belirtilen kargo ağırlığı ile uyumlu bulunup bulunmadığının tespiti ve bunun sonucunda iddia edilen kargo içeriği ile anakart ve ekran kartının ağırlığının uyumsuz olması halinde, gönderinin içeriğinin davacı tarafından ispat edilemediğinin kabul edilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gereklidir.

Anılan inceleme ile davacının iddia ettiği gibi taşınan emteanın, anakart ve ekran kartı olabileceği anlaşılırsa bu defa da davacının uğradığı gerçek zarar miktarının tespit edilmesi bakımından, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerinin belirlenmesi gerekir.

Ayrıca, davacı vekili, davalı tarafından dava konusu olay nedeniyle şikayette bulunulduğunu, bu konuda soruşturma açıldığını beyan etmişse de mahkemece böyle bir soruşturma dosyası bulunup bulunmadığı araştırılmamıştır. Bu durumda her ne kadar yukarıda açıklandığı üzere dosyaya sunulan deliller itibariyle davalı taşıyıcı tarafından, eşyanın ...'a teslim edildiğinin ispat yükümlülüğünü yerine getiremediği anlaşılıyor ise de, varsa ilgili soruşturma dosyasının getirtilip incelenmesi ile eldeki dava bakımından yukarıda açıklanandan başka bir sonuca varılmasını gerektirecek bir delil içerip içermediği ve bu doğrultuda anılan soruşturma dosyasının sonucunun beklenmesinin gerekip gerekmediği de değerlendirilmelidir.

Bu itibarla Dairemizce, davacı vekilinin yukarıdaki hususlara ilişkin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, kararın niteliğine göre davacı vekilinin diğer istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 06/02/2025

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.