Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/28 K.2024/344

Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 06/10/2021 tarih ve 2020/394 Esas - 2021/342 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, davalı Şirketin 2019/92619 sayılı "..." ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, müvekkilince adına tescilli "..." asıl unsurlu markalara dayalı olarak bu başvuruya itiraz edildiğini, Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından müvekkili itirazının kısmen kabul edilerek bir kısım mal ve hizmetlerin başvuru kapsamından çıkarıldığını, başvurunun tümden reddi için müvekkilince bu karara yapılan itirazın ise YİDK tarafından reddedildiğini, oysa dava konusu başvuru ile müvekkili markaları arasında ayırt edilemeyecek derecede benzerlik bulunduğunu, müvekkili markalarının esas unsurunu içeren ibarenin,

dava konusu başvuruda aynen yer aldığını, karşılaştırılan markalar arasında sadece birkaç harf değişikliği olduğunu, başvurunun kapsamındaki mal ve hizmetlerin de müvekkili markalarının kapsamlarındaki mal ve hizmetlerle benzer bulunduğunu, markaların karıştırılması ihtimalinin yüksek olduğunu, tecili halinde davalı markasının, müvekkili markalarının serisi olarak algılanabileceğini, davalı Şirketin başvuru konusu markayı kullanması halinde müvekkili markalarının tanınmışlığından haksız yararlanacağını, ayrıca müvekkili markalarının itibarının zarar göreceğini, davalının kötü niyetli olarak marka başvurusu yaptığını ileri sürerek,

YİDK’in 2020-M-8652 sayılı kararının iptaline, dava konusu markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, dava konusu başvuru ile davacı markaları arasında karıştırılmaya yol açacak düzeyde benzerlik bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı Şirket vekili, müvekkili adına tescilli 2015/15880 sayılı "..." ibareli markanın bulunduğunu, esas unsuru aynı olan bu marka nedeniyle müvekkilinin kazanılmış hakkının olduğunu, müvekkili başvurusu ile davacı adına tescilli "..." ibareli markaları arasında benzerlik bulunmadığını, müvekkili başvurusu kapsamında kalan mal ve hizmetlerle davacı markalarının kapsamlarında kalan emtianın benzer olmadığını, taraf markalarında ortak olarak yer alan "..." ibaresinin ayırt ediciliğinin düşük olduğunu, davacının itirazına mesnet markaların tanınmış marka olmadığını, müvekkilinin kötü niyetli olarak başvuru yapmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davalının "..." ibareli marka başvurusu ile davacıya ait "..." ibareli tescilli markalar arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunmadığı, ortalama düzeydeki tüketici kesimi tarafından başvuru konusu işaret ile davacının tescilli markaları arasında işletmesel bağlantı olduğu ya da idari ve ekonomik açıdan birbiriyle bağlantılı işletme tarafından piyasaya sunulan markalı mallar/hizmetler algısı da oluşmayacağı, taraf marka işaretleri benzemediğinden SMK'nın 6/1 maddesindeki iltibasın bulunmadığı,

davacı tarafın "..." ibareli başvuru üzerinde SMK'nın 6/3 maddesi anlamında önceye dayalı kullanım ve gerçek hak sahipliğinin kanıtlanmadığı, taraf marka işaretleri benzemediğinden SMK'nın 6/5 maddesinde öngörülen koşulların da doğmadığı, dava konusu başvurunun kötü niyetli olduğunun kanıtlanmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, mahkemece aldırılan bilirkişi raporuna itirazları üzerine ek rapor ya da yeni bir rapor alınmadığını, eksik ve hatalı incelemeler içeren bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulduğunu, mahkemenin değerlendirmesinin aksine dava konusu markaların birbirlerine ayniyet derecesinde benzer olduğunu, markaların görsel, işitsel ve kavramsal olarak benzer olmalarının yanında emtia sınıflarının benzerliğinin de gerçekleştiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

İşlem dosyasının incelenmesinden; davalı Şirketin 27.09.2019 tarihinde 2019/92619 sayılı "..." ibareli marka başvurusunda bulunduğu, başvuru kapsamında 3,5,10,21,35,40 ve 44. sınıf mal ve hizmetlerin yer aldığı, davacının "..." asıl unsurlu markalarına dayalı olarak başvuruya itiraz ettiği, Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından itirazın kısmen yerinde görüldüğü ve başvuru kapsamından 3. ve 21. sınıf malların çıkarıldığı, davacının başvurunun tümden reddi için bu karara yaptığı itirazın ise YİDK'in 20.10.2020 tarih, 2020-M-8652 sayılı kararıyla reddedildiği, kararın 26.10.2020 tarihinde davacıya tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Somut olaya uygulanması gereken 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 6/1 maddesi uyarınca, tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer ise, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırılma ihtimali varsa ve bu karıştırılma ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyorsa tescil edilemez.

Açıklanan hüküm çerçevesinde markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir.

Bu açıklamalardan sonra somut olaya bakıldığında; dava konusu başvuru "..." ibaresinden, davacının itirazına mesnet markaların asli unsuru ise "..." ibaresinden oluşmaktadır. Zira davacı markalarında farklı olarak yer alan "..." gibi ibareler, ayırt ediciliğe katkısı olmayan kelimelerdir.

Buna göre yapılan değelerdirmede, davacı markalarının asli unsurunu oluşturan "..." ibaresinin, dava konusu başvuruda da aynen yer aldığı, bu durumun taraf markaları arasında SMK'nın 6/1 maddesi anlamında ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesi yarattığı kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar davalı Şirket tarafından, taraf markalarında ortak olarak yer alan "..." ibaresinin ayırt ediliğinin düşük olduğu savunulmuş ve mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda da ayırt ediciliği düşük olan "..." kelimesine çok benzer "..." ibaresinin ortaklığının, markaları yakınlaştırmaya yeterli olmadığı açıklanmışsa da az önce ifade edildiği üzere taraf markaları arasındaki benzerlik "..." ibaresinin ortak olarak yer almasından değil, bu ibareden türetilen ve davacının dayanağı markalarının asli unsurunu oluşturan "..." ibaresine dava konusu başvuruda aynen yer verilmesinden kaynaklandığı,

başvuruda yer alan "liva" ibaresinin yeterli ayırt eciliği sağlamadığı kabul edildiğinden, davalı Şirketin bu savunmasına ve bilirkişi raporundaki aynı yöndeki tespitlere Dairemizce iştirak edilmemiştir. Nitekim, aynı yönde değerlendirmeler içeren ve davacı markaları ile "..." ibaresi arasında karıştırılma ihtimali bulunduğu kabul edilen Dairemiz kararı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2022/4766 E., 2024/986 K. sayılı ilamı ile onanmıştır.

Taraf markalarının kapsamında yer alan emtiaların karşılaştırılmasına gelince; dava konusu başvuru kapsamında 5,10,35,40 ve 44. sınıf mal ve hizmetler yer almakta iken davacının itirazına mesnet markaların kapsamlarında 3 ve 21. sınıf mallar bulunmaktadır. Mahkemece görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere dava konusu başvuru kapsamında yer alan 3. ve 21. sınıf malların satışına özgülenmiş 35/5. sınıftaki "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın

alması için Beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç).Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç).Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız

gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar.Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. Elektriksiz temizlik aletleri ve gereçleri: boya fırçaları hariç fırçalar, çelik talaşları, süngerler, çelik yünleri, üstüpüler, tekstilden mamul temizleme ve silme bezleri, bulaşık eldivenleri, elektrikli olmayan cilalama makineleri,

halı süpürgeleri, sopalı yer paspasları.Diş fırçaları, elektrikli diş fırçaları, diş ipleri, tıraş fırçaları, saç fırçaları,

taraklar. Değerli metalden olanlar da dahil olmak üzere, bu sınıfta yer alan ve elektrikle çalışmayan ev ve mutfak

gereçleri (çatal, bıçak, kaşıklar hariç): yemek servis takımları, kap-kacak, şişe açacakları, saksılar, pipetler, elektriksiz pişirme aletleri.Ütü masaları ve kılıfları, çamaşır kurutmalıkları, elbise askıları.Ev hayvanları için

kafesler, akvaryumlar, vivaryumlar, terraryumlar.Camdan, porselenden, seramikten, kilden süs ve dekorasyon eşyaları: heykeller, biblolar, vazolar ve bu malzemelerden mamul müsabakalarda verilen kupalar.Fare kapanları,

haşerat tuzakları, sinek ve haşeratı kovucu veya yok edici elektrikli cihazlar, sinek yakalayıcılar, sinek raketleri. Parfüm bekleri (yandığında koku yayan bekler), parfüm spreyleri ve vaporizatörleri (püskürteç), elektrikli-elektriksiz makyaj temizleme aletleri, pudra ponponları, tuvalet eşyaları için kutular.Püskürtmeli hortum başlıkları, sulama süzgeçleri için başlıklar, sulama aletleri, bahçe sulama süzgeçleri, musluklara takılan uçlar. İşlenmemiş cam, yarı işlenmiş cam, dekorasyon için cam mozaikler ve cam tozları (inşaat için olanlar hariç), cam

yünleri (izolasyon ve tekstil amaçlı olmayan). mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog

ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)", 3. ve 21. sınıf mallarla benzerdir. Zira, bir mal ile o malın satışına özgü mağazacılık hizmetleri, birbirlerini tamamlayan mal ve hizmetlerdir. Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin kararları da bu yöndedir. Bunun dışında, başvuru kapsamında yer alan mal ve hizmetler yönünden ise emtia benzerliğine ilişkin koşul gerçekleşmemiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 gün ve E.2014/11-696, K.2016/778 sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesi mümkün olduğundan Dairemizce bu yönden dosyada mevcut bilirkişi raporundaki tespitlere itibar edilmemiş, ayrıca bir bilirkişi incelemesine de gerek görülmemiştir.

Her ne kadar davalı Şirket tarafından adlarına tescilli 2015/15880 sayılı markanın olduğu ve bu marka nedeniyle başvuru üzerinde müktesep haklarının olduğu savunulmuş ise de 2015/15880 sayılı markanın 27.01.2016 tarihinde tescil edildiği, işbu dava konusu başvurunun ise 27.09.2019 tarihinde yapıldığı, dolayısıyla önceki markanın tescilli olarak uzunca bir süre kullanılma şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, davalının müktesep hakka ilişkin savunması yerinde görülmemiştir.

Diğer taraftan davacı taraf hem davalı Kurum nezdinde ileri sürdüğü itirazında hem de dava dilekçesinde tanınmışlık vakıasına da dayanarak, somut olay bakımından SMK'nın 6/5 maddesindeki koşulların oluştuğunu ileri sürmüşse de, davacı markalarının tanınmışlığı dosya kapsamındaki delillerle ispat edilemediğinden, davacının bu iddiasına itibar edilmemiştir.

Bu itibarla; dava konusu başvuru ile davacının "..." ibareli markaları arasında, dava konusu başvuru kapsamında yer alan 3. ve 21. sınıf malların satışına özgü 35. sınıf mağazacılık hizmetleri bakımından 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi anlamında iltibas koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru değilse de HMK.'nın 353/1-b-2. maddesine göre, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber,

kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmişse "düzelterek yeniden esas hakkında" duruşma yapılmadan karar verilmesi gerektiği düzenlendiğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 23/02/2024

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.