Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2022/291 K.2024/634

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 04/03/2020 tarih ve 2019/154 Esas - 2020/66 Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin "..." markasının 16, 21, 25, 29, 30, 32, 33, 35, 41 ve 43. sınıflarda tescili için 14.02.2017 tarihinde Kurum nezdinde tescil başvurusunda bulunduğunu, söz konusu başvurunun 2017/114070 başvuru numarası aldığını, davalı Şirket tarafından söz konusu yayına 2007/69360 numaralı “... ... şekil”, 2007/50714 numaralı “... şekil”, 2009/25847 numaralı “... ... şekil”, 2010/16990 numaralı “... şekil”, 2012/43514 numaralı “...”, 2012/43517 numaralı “...” ibareli markaları gerekçe gösterilerek 6769 sayılı SMK'nın 6/1 ve 6/5 maddeleri kapsamında itiraz edildiğini,

itirazın Markalar Dairesi Başkanlığınca SMK'nın 6/1 maddesi kapsamında kısmen haklı bulunduğunu, 6/5 maddesi kapsamında ise haksız bulunduğunu, söz konusu karara müvekkilince itiraz edildiğini, YİDK’in 13.02.2019 tarihli kararı ile müvekkili itirazının reddine karar verildiğini, YİDK’in kullanım ispatına ilişkin olarak tüm sınıf ve alt sınıflarda ciddi kullanıma ilişkin yeterli inceleme yapmaksızın itirazı reddettiğini, kararda müvekkilinin kullanım ispatı taleplerinin tescilden itibaren 5 yılı doldurmuş markalar açısından incelendiğini, diğer markalar açısından ise incelenmediğini,

incelenen markalara ilişkin olarak verilen kararın ise hukuka aykırı olduğunu, sunulan belgelerin davalının tescil etmiş olduğu 29, 35 ve 43. sınıflar yönünden ve her bir sınıf ile alt sınıfları açısından değerlendirilmediğini, Kurulun karıştırılma olasılığı, benzerlik, halk tarafından ilişkilendirilme ihtimaline ilişkin değerlendirmesinin eksik, hatalı ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin marka başvurusuna konu olan sınıflar ile itiraza konu olan markaların sınıfları benzerlik gösterse de kapsadığı mal veya hizmetlerin farklılık gösterdiğini, müvekkili markasının Fransızca olduğunu,

“...” anlamına geldiğini ve ... ibaresinin Amerika kıtasında yaşamış Kızılderililer ve antik medeniyetlerin ruhani tapınakları olan ve etrafında dini ritüellerini yerine getirdikleri odaları/obrukları temsil ettiğini, müvekkilinin markasının gerek anlam gerek şekil gerek ses gerekse de görsel olarak davalı şirket markalarından açıkça farklı olduğunu, müvekkilinin markası ile davalı şirketin itirazına dayanak markalarının benzemediğini, müvekkilinin "..." ismiyle insanların toplanarak sohbet ettikleri ve kahve içtikleri bir ticari işletme kurmak ve işletmek amacıyla bu marka tescilini gerçekleştirmek istediğini,

davalının markasının ayırt ediciliğini sağlayan unsurun ... ibaresi değil, Özbek kıyafeti giymiş insan figürü olduğunu, ... ve ... ibarelerinin, itiraz sahibi davalı şirkete özel bir ifade olmamakla birlikte bir çok şirket tarafından kullanıldığını, tüketicinin başvurulan ürünler üzerinde müvekkili markasını gördüğünde itiraz sahibi şirketi değil, müvekkilini hatırlayacağını ve ürünleri müvekkili ile ilişkilendireceğini, ürünlerin itiraz sahibine ait olduğu yanılgısına düşmeyeceğini, itiraza konu markaların tek ortak noktalarının ... kelimesinden oluştuğunu,

ancak müvekkilinin markasının ve itiraza gerekçe markaların görsel olarak farklı yazıldığını, üstelik markalarda yer alan farklı ilave ve baskın unsurlar olduğunu ve anlamsal farklılıkları da göz önünde bulundurularak müvekkilin markasının talep edilen bütün sınıflarda tesciline karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek, YİDK’in 2019-M-1281 sayılı kararın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, başvurunun reddine mesnet markaların “...”, “...”, “...”, “... ...”, “...” ibarelerinden, davacıya ait başvuru markasının ise “...” ibaresinden oluştuğunu, markaların esas unsurlarının hemen hemen birbirinin aynısı olduğunu, genel görünümleri itibariyle markaların görsel, işitsel ve kavramsal açıdan ilişkilendirme ihtimali de dahil olmak üzere karıştırma ihtimaline neden olacak şekilde benzer bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı Şirket vekili, müvekkilinin 43. sınıf başta olmak üzere “...” esas unsuru ile tescilli markaların tek hak sahibi olduğunu, davacıya ait markanın, müvekkiline ait önceki tarihli markanın tescilli olduğu 29, 30, 32, 35 ve 43. sınıflarda, birebir aynı hizmetler bakımından tescil edilmek istendiğini, dava konusu başvurunun müvekkili markaları ile benzer olduğunu, müvekkilinin "... ..." ibaresi üzerinde "yiyecek ve içecek hizmetleri" sektöründe, SMK'nın 6/3 maddesi kapsamında önceye dayalı hak sahibi bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, davaya konu 2017/114070 sayılı başvuru ile davalının davaya mesnet gösterilen markaları arasında dava konusu başvuru kapsamında yer alan 35. sınıftaki "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Değerli madenlerden olanlar dahil çatallar, kaşıklar, bıçaklar ve kesme, doğrama, soyma amaçlı elektrikli olmayan kesici mutfak aletleri.

(SINIF 08), Pişirme, kurulama ve kaynatmada kullanılan elektrikle ve gazla çalışan aletler, makineler ve cihazlar: fırınlar, elektrikli tencereler, elektrikli su kaynatıcıları, mangallar, barbeküler, elektrikli çamaşır kurutucuları, saç kurutucuları ve el kurutma cihazları.

(SINIF 11) Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler. Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri.

Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları.(SINIF 16) Değerli metalden olanlar da dahil olmak üzere, bu sınıfta yer alan ve elektrikle çalışmayan ev ve mutfak gereçleri (çatal, bıçak, kaşıklar hariç): yemek servis takımları, kap-kacak, şişe açacakları, saksılar, pipetler, elektriksiz pişirme aletleri.

Camdan, porselenden, seramikten, kilden süs ve dekorasyon eşyaları: heykeller, biblolar, vazolar ve bu malzemelerden mamul müsabakalarda verilen kupalar.(SINIF 21), Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler.

(SINIF 25), mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)" dışında kalan tüm mal ve hizmetler bakımından iltibas düzeyinde benzerlik koşulunun gerçekleştiği, YİDK kararının bu hizmetler bakımından iptali koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, YİDK'in 13.02.2019 tarih 2019-M-1281 sayılı kararının 35. sınıf "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Değerli madenlerden olanlar dahil çatallar, kaşıklar, bıçaklar ve kesme, doğrama,

soyma amaçlı elektrikli olmayan kesici mutfak aletleri.

(SINIF 08), Pişirme, kurulama ve kaynatmada kullanılan elektrikle ve gazla çalışan aletler, makineler ve cihazlar: fırınlar, elektrikli tencereler, elektrikli su kaynatıcıları, mangallar, barbeküler, elektrikli çamaşır kurutucuları, saç kurutucuları ve el kurutma cihazları.(SINIF 11) Kağıt, karton (mukavva); kağıt veya karton malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri, karton kutular; kağıttan yapılmış tek seferlik kullanıma mahsus ürünler (kırtasiye amaçlı ürünler hariç): kağıt havlular, tuvalet kağıtları, kağıt peçeteler.

Plastik malzemeden mamul ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, faturalar, irsaliyeler, gelir makbuzları, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, pullar.

Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları.

(SINIF 16) Değerli metalden olanlar da dahil olmak üzere, bu sınıfta yer alan ve elektrikle çalışmayan ev ve mutfak gereçleri (çatal, bıçak, kaşıklar hariç): yemek servis takımları, kap-kacak, şişe açacakları, saksılar, pipetler, elektriksiz pişirme aletleri.

Camdan, porselenden, seramikten, kilden süs ve dekorasyon eşyaları: heykeller, biblolar, vazolar ve bu malzemelerden mamul müsabakalarda verilen kupalar.(SINIF 21), Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler.

(SINIF 25), mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)" hizmetleri bakımından davacının itirazının reddi yönünden iptaline karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, bilirkişi raporuna dayanılarak karıştırılma olasılığı, benzerlik, halk tarafından ilişkilendirme ihtimaline ilişkin kurulan hükmün, hatalı ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin marka başvurusu kapsamında yer alan sınıflar ile itiraza konu olan markaların sınıfları benzerlik gösterse de kapsadıkları mal veya hizmetlerin farklılık gösterdiğini, müvekkili başvurusu ile redde mesnet markaların benzer olmadıklarını, benzerlik değerlendirmesi yapılırken markalar arası görsel, işitsel ve kavramsal benzerliklerin bir bütün olarak ele alınacağını ve markanın tüm unsurlarının birlikte yarattığı izlenimin değerlendirileceğini,

bu kapsamda taraf markalarının benzemediğini, davalı markalarında ayırt ediciliği sağlayan unsurun "..." ibaresi değil özbek kıyafeti giymiş insan figürü olduğunu, "..." ve "..." ibarelerinin itiraz sahibi davalı şirkete özel bir ifade olmadığını, birçok şirket tarafından kullanıldığını, basit bir araştırmayla dahi "..." ibarelerinin dilbilimsel anlamda karşılığının ve kökeninin tespit edilebileceğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın tümden kabulüne karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, başvurunun reddine mesnet markalar ile dava konusu başvurunun esas unsurlarının karıştırılmaya yol açacak düzeyde benzer olduğunu, başvuru kapsamından çıkarılan mal ve hizmetlerle redde mesnet markaların kapsamlarında bulunan mal ve hizmetlerin de aynı/benzer bulunduğunu, dolayısıyla emtia benzerliğine ilişkin koşulun da gerçekleştiğini, SMK'nın 6/1 maddesindeki koşulların başvuru kapsamından çıkarılan tüm mal ve hizmetler yönünden oluştuğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, YİDK kararının iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Eldeki dava marka başvurusunun kısmen reddine ilişkin YİDK kararının iptali istemine ilişkin olup ilk derece mahkemesince yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, taraf markalarının kapsamlarında yer alan mal ve hizmetler arasında benzerlik bulunup bulunmadığı hususu denetime elverişli olacak biçimde açıklanmamıştır.

Öte yandan, davalının marka başvurusuna itirazı üzerine davacı başvurucu tarafından kullanmama defi ileri sürülmüş olup, davalı Kurum tarafından da davalının itirazına mesnet 2010/16990, 2009/25847 ve 2007/50714 sayılı markalarının yalnızca lokantacılık hizmetleri yönünden kullanıldığı, 2007/69360 sayılı markanın ise kullanıldığının ispat edilemediği kabul edilmiş ve buna göre değerlendirme yapılmış olduğu halde, hükme esas bilirkişi raporunda bu hususlar gözden kaçırılarak, emtia benzerliğine ilişkin değerlendirme yapılmıştır.

Dolayısıyla bu hali ile emtia benzerliği yönünden ortada hüküm kurmaya elverişli bir inceleme bulunmamaktadır. O halde ilk derece mahkemesince, taraf markalarının kapsamlarında yer alan mal ve hizmetlerin benzer olup olmadığına ilişkin içinde gıda mühendisi de bulunan bir bilirkişi heyeti aracılığıyla usulüne uygun bir araştırma yapılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Bu itibarla, somut uyuşmazlığın çözümünde, davacı tarafın Kurum aşamasındaki kullanmama defi de gözetilerek taraf markalarının kapsamlarında yer alan mal ve hizmetlerin benzer olup olmadığı hususu esasa etkili bir delil niteliğinde bulunduğundan, söz konusu deliller değerlendirildikten sonra yeni bir karar verilmesi zorunludur. Açıklanan nedenlerle davacı vekili ile davalı Kurum vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, dosyanın davanın yeniden görülebilmesi için mahkemesine iadesine, kararın niteliğine göre, anılan taraf vekillerinin diğer istinaf itirazlarının bu aşamada incelenilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 29/03/2024

Başkan · ... Üye · ... Üye · ... Katip · ...