Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2024/841 K.2024/1398

Taraflar arasındaki şirketin ihyası istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin temizlik işine ilişkin hizmet alım sözleşmesi imzaladığı, ... Temizlik ve Ticaret Limited Şirketi'nin işçisi tarafından işçilik alacakları için açılan davada hüküm altına alınan işçilik alacaklarının müvekkili tarafından ödendiğini, ödenen bedelden ... Temizlik ve Ticaret Limited Şirketi'nin sorumlu olduğunu, ödenen bedelin rücuen tahsili için dava açıldığını, yargılama sırasında davalı şirketin sicil kayıtlarından silindiğinin tespit edildiğini, mahkemece şirketin ihyası yönünde dava açmak üzere taraflarına süre verildiğini belirterek ... Temizlik ve Ticaret Limited Şirketi'nin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı sicil müdürlüğü cevap dilekçesinde özetle; şirketin yasal prosedüre uygun olarak kapatıldığını, terkin tarihinde şirketin alacak ve borçlarının, derdest davalarının müdürlük tarafından bilinemeyeceğini, davanın açılmasına sebebiyet verilmediğini, yasal hasım olunduğundan aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, şirketin yeniden sicile kaydedilmesinin ve ek tasfiye yapılmasının gerekleri içerisinde şirketin bir davada davalı olarak bulunması veya aleyhine icra takibi yapılmasının da söz konusu olabileceği, dosya kapsamı itibariyle ... Sicil Müdürlüğü'nde kayıtlı ...

Temizlik ve Ticaret Limited Şirketi'nin geçici 7. madde uyarınca sicilden terkin edildiği, şirkete karşı dava açıldığı, dava konusunun silinmeden önceye ilişkin olduğu, davanın sonuçlandırılarak infazının sağlanması amacıyla sicilden kaydı silinen şirketin ek tasfiyesi, önceki yetkilinin tasfiye memuru olarak atanması gerektiği, davalının yasal hasım olup, şirket hakkında dava olup olmadığını bilebilecek durumda bulunmadığı, yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne, ...

Temizlik ve Ticaret Limited Şirketi'nin Ankara Asliye 45. Hukuk Mahkemesi'nin 2023/443 Esas sayılı dosyası ile sınırlı olarak ek tasfiye için ihyasına, tasfiye memuru olarak silinmeden önceki yetkili ...'in atanmasına, kararın ticaret sicil müdürlüğünde tescil ve ilanına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı tarafından yapılan işlemlerin geçici 7. maddenin 4/A fıkrasındaki usule göre de yerine getirilmediğini, silinme işlemi nedeniyle şirket temsilcisine ihtar gönderilmediğini, mahkemece talepleri doğrultusunda şirketin ihyasına karar verilmesi gerekirken ek tasfiyesine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkeme kararının müvekkili aleyhine olan yönlerden kaldırılması gerektiğini,

müvekkili lehine vekalet ücreti verilmemesinin ve davalının yargılama giderinden sorumlu tutulmayarak yargılama sırasında yapılan yargılama giderlerinin müvekkili üzerinde bırakılmasının usule ve yasaya aykırı olduğunu, davalının TTK'nun geçici 7. maddesinde öngörülen usul ve şartlar gerçekleşmeden ihyası talep edilen şirketi ticaret sicilinden yasaya aykırı olarak re'sen terkin ettiğini, işbu davanın açılmasına sebebiyet verdiğini, davalının vekalet ücreti ve diğer yargılama giderlerinden hukuken sorumlu tutulması gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,

müvekkili lehine vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; şirketin ihyası istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nun 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

İlk derece mahkemesi karar başlığında davalı olarak "..." yer aldığı gibi, dava dilekçesinde ise davalı olarak "... Sicil Müdürlüğü"nün yer aldığı, dava dilekçesinin ... Sicil Müdürlüğüne tebliğe çıkarıldığı, ... Sicili Müdürlüğünün davaya cevap verdiği anlaşıldığından davada husumetin ... Sicili Müdürlüğüne yöneltildiği, karar başlığındaki bu hususun maddi hata niteliğinde olduğu gözetilerek Dairemiz karar başlığında doğru hasım olan ... Sicili Müdürlüğü davalı olarak gösterilmiştir.

İhyası talep olunan şirketin terkinine dayanak belgeler, ... Sicil Müdürlüğü yazı cevabı, Ankara 45. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/443 Esas sayılı dosyasının Uyap'tan gelen sureti dosya içerisinde yer almaktadır.

Davacı yan ... Temizlik ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine rücuen alacak istemiyle açılan davanın yargılaması sırasında şirketin sicilden terkin edildiğinin anlaşıldığını, ihya davası açmak üzere mahkemece taraflarına süre verildiğini belirterek şirketin ihyasına karar verilmesini talep etmiş, mahkemece yapılan yargılama sonunda terkinin mevzuata aykırı yapıldığı gerekçesiyle davanın kabulü, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

İhyası talep olunan ... Temizlik ve Ticaret Limited Şirketi'nin münfesih sayılmasına rağmen TTK'nun geçici 7. maddesi uyarınca kendisine yapılan ihtar ve ilan üzerine süresi içerisinde bildirimde bulunmadığından 23/01/2014 tarihinde ticaret sicilinden resen silindiği, ihtarnamede infisah sebebi olarak şirketin sermayesini kanunda öngörülen tutarlara çıkarmaması olarak yer aldığı, anılan ihtarnamenin davalı şirkete taşınmış notuyla bila tebliğ olduğu, şirket yetkililerine yapılan bir tebligat bulunmadığı, ihtarın Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edildiği dosya içeriğiyle sabittir.

6102 sayılı TTK'nun geçici 7. maddesinde şirketlerin hangi şartlarda ve usullerde tasfiye ve ticaret sicilinden re'sen kayıtlarının silinmesinin düzenlendiği, aynı maddenin 4.fıkrasının "a" bendinde; kapsam dâhilindeki şirket ve kooperatiflerin ticaret sicilindeki kayıtlı son adreslerine ve sicil kayıtlarına göre şirket veya kooperatifi temsil ve ilzama yetkilendirilmiş kişilere bir ihtar yollanacağı, yapılacak ihtarın, ilan edilmek üzere Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Müdürlüğüne aynı gün gönderileceği, ilanın, ihtarın ulaşmadığı durumlarda, ilan tarihinden itibaren otuzuncu günün akşamı itibarıyla,

11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılmış tebligat yerine geçeceği, aynı maddenin 11.bendinde ise; dördüncü fıkra uyarınca yapılan ihtar ve ilana rağmen süresi içerisinde cevap vermeyen veya tasfiye memuru bildirmeyen veyahut durumunu kanuna uygun hale getirmeyen veya faaliyette bulunduğunu adres ve kanıtları ile birlikte bildirmeyen şirketin unvanının ticaret sicilinden re'sen silineceği düzenlenmiştir.

Ticaret Sicili Müdürlüklerince; 559 sayılı Kanun Hükmünde Kararname gereğince sermaye artırımında bulunmayarak münfesih olan şirketlere yapılacak ihtarda; ortaklarından, yönetici veya denetçilerden ya da müdürlerinden tebliğ tarihinden itibaren iki ay içinde tasfiye memurunun bildirilmesi, aksi takdirde, bu madde hükümlerine göre ticaret sicili kayıtlarından unvanın silineceği, şirkete ait malvarlığının unvana ilişkin kaydın silindiği tarihten itibaren on yıl sonra Hazineye intikal edeceği ve bunun kesin olduğu açıkça yazılmalıdır.

559 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname ile eklenen geçici 10. maddesi gözetildiğinde asgari sermaye şartını süresinde arttırmadığından münfesihlik durumu ortadan kalkmadığından tasfiye ile sınırlı olmak üzere ihya kararı verilebilir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 7/15. maddesi uyarınca sicilden sermaye artırımı yapmayarak münfesih duruma düşmesinden ötürü tasfiye işlemleri için de şirkete tasfiye memuru atanması gerekmektedir. Şirketin son yetkililerini gösterir belge dosya içerisinde yer almaktadır.

Hal böyle olunca mahkemece, davalı tarafından yapılan terkin işleminin usul ve yasaya uygun bulunmadığı, ancak sermaye artırımı yapmayan şirketin münfesihlik durumunun halen devam ettiği, sicilden sermaye artırımı yapmayarak münfesih duruma düşmesinden tasfiyeyle sınırlı olmak üzere şirketin ihyasına karar verilebileceği, TTK'nun 547/2. maddesi gereğince ek tasfiye kararı ile ihya ve tasfiye işlemlerinin yapılması için de şirkete tasfiye memuru atanması gerektiği gözetilerek davanın kabulüne, şirketin dava dosyasıyla sınırlı olarak ek tasfiyesine, şirkete ek tasfiye işlemlerini yapmak üzere son yetkili temsilcisi olan Mustafa Gültekin'in tasfiye memuru atanmasına karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Öte yandan, yukarıda açıklandığı üzere ihyası talep olunan şirket yetkilisine ihtar usulüne uygun olarak tebliğ edilmeden yapılan terkin işlemi usul ve yasaya uygun değildir. Bir başka anlatımla, davalı işbu davanın açılmasına sebebiyet vermiştir.

Bu durumda, mahkemece davalının davanın açılmasına sebebiyet verdiği, HMK'nun 312. maddesindeki koşulların da oluşmadığı dikkate alınarak, HMK'nun 326. maddesi gereği yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasında isabet görülmediği gibi, karar ilam harcının da dava açılmasına sebebiyet veren davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesinde de isabet görülmemiştir (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 07/10/2024 tarih ve 2024/4996 Esas 2024/7128 Karar sayılı emsal içtihatı).

Dairemizce yeniden kurulan hüküm sırasında, ilk derece mahkemesi kararında bu konuda olumlu olumsuz bir karar verilmediği gözetilerek tasfiye memuruna ücret takdirine yer olmadığına da hükmedilmiştir.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın kabulü kararında yargılama giderleri yönünden isabet görülmediğinde davacı vekilinin istinaf başvurusunun yargılama giderleri yönünden kabulüne, sair istinaf itirazlarının reddine, ilk derece mahkemesi kararının yargılama giderleri yönünden kaldırılmasına, davanın kabulüne, şirketin ek tasfiyesine, şirketin son yetkilisinin ek tasfiye işlemlerini yapmak üzere şirkete tasfiye memuru olarak atanmasına, ihya kararı kesinleştiğinde kararın tescil ve ilanına, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.