Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/1454 K.2024/1356

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, ciro yoluyla müvekkili bankaya intikal eden davaya konu çekin süresinde bankaya ibraz edildiğini, ancak karşılığı çıkmadığını ve durumun çekin arkasına yazıldığını, bunun üzerine söz konusu çek bedelinin tahsili amacıyla Ankara 16. İcra Müdürlüğü’nün 2020/10678 E. sayılı dosyasıyla başlatılan takibin davalının haksız itirazı ile durduğunu, çekin arkasındaki imzanın borçluya ait olduğunu ve imzaya itirazın bulunmadığını, davalının çek bedelinin diğer ciranta ...

Madencilik Nakliyat Tic. Ltd.

Şti. 'ye ödendiğini iddia ederek ödeme dekontu adı altında taraflar arasında imzalanmış bir protokol sunmuş ise de bu durumun sadece tarafları ilgilendiren bir husus olduğunu, müvekkilini bağlamadığını ve borçlunun sorumluluğunu ortadan kaldırmadığını, kambiyo senetlerinin mahiyetleri itibariyle illetten mücerret olup çekin de bir kambiyo senedi olduğu için soyut borç ilişkisi doğurduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına ve müvekkili lehine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, müvekkilinin davacıya borcu bulunmadığını, borcun bulunmadığına dair takip ve dava konusu çekin keşide yeri ve tarihi, çek numarası dahil bilgileri açıkça belirtilmiş şekilde alacaklı ... Madencilik Nakliyat İnş. Tic. Ltd. Şti ile müvekkili arasında imzalanan tutanak ile taraflar arasındaki ticari ilişkinin sona ermesiyle alacağın kalmadığına dair ıslak imzalı ve kaşeli belgenin düzenlendiğini, bu itibarla davanın sıfat yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davacı ile müvekkili şirket arasında herhangi bir hukuki ilişki de bulunmadığını, borcun asıl muhatabının dava dışı ... Madencilik Nakliyat İnş. Tic. Ltd. Şti olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davacı banka tarafından davalı şirket hakkında 31/04/2019 keşide tarihli ve 100.000,00 TL bedelli çeke dayalı olarak Ankara 16. İcra Müdürlüğü'nün 2020/10678 E. sayılı dosyası ile başlatılan ilamsız icra takibinin davalının itirazı ile durması üzerine itirazın iptali amacıya süresi içinde eldeki davanın açıldığı, davalı şirketin gerek borca itiraz dilekçesinde gerekse davaya cevap dilekçesinde dava dışı ...

Madencilik Nakliyat İnş. Tic. Ltd. Şti'nce düzenlenen 01/09/2019 tarihli belgeye dayalı olarak borçlu olmadığını savunduğu, dava konusu çekin incelenmesinde çekin lehtarı tarafından davalı şirkete, davalı şirketçe dava dışı ... Madencilik Nakliyat İnş. Tic. Ltd. Şti'ne, daha sonra da davacı bankaya ciro edildiği, ancak banka cevabi yazısından anlaşıldığı üzere çekin dava dışı ... Madencilik Nakliyat İnş. Tic. Ltd.

Şti tarafından 30/04/2019 tarihinde ibraz edildiği, dolayısıyla çekin bankaya ibrazından sonra davacıya ciro edildiği, ibrazdan sonra yapılan cironun alacağın temliki hükümlerine tabi olduğu ve borçlunun önceki alacaklıya karşı ileri sürebileceği şahsi defileri temlik alan sonraki alacaklıya karşı ileri sürebileceğinden davalının sunmuş olduğu 01/09/2019 tarihli belgeye göre borçlu olmadığının anlaşıldığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden- davacı vekili tarafından; Müvekkiline çek bedelinin ödenmediğini, çekin bankaya ibrazından sonra ciro edilmesinin söz konusu olmadığını, çekin müvekkiline dava dışı ... …Ltd. Şti. tarafından ibraz edildiğini, alacağın temliki hükümlerinin somut olaya uygun düşmediğini, kambiyo senetlerinin senetten mücerret olup davalı ile dava dışı şirket arasında yapılan protokolün müvekkili açısında herhangi bir önemi olmadığını bildirerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, süresinde bankaya ibraz edilmediği için kambiyo vasfını kaybeden çek nedeniyle hamil olan davacının ara ciranta olan davalıdan alacak talep edip edemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, süresinde ibraz edilmediği için kambiyo vasfını yitiren çekten kaynaklanan alacağın tahsili talebi ile başlatılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nun 808/1-b maddesi gereğince; çekin süresinde muhatap bankaya ibraz edildiği, ibraz günü de gösterilmek suretiyle, çekin üzerine yazılmış olan tarihli bir beyanla tespit edilmelidir. Aksi takdirde alacaklı müracaat hakkını kaybeder.

Öte yandan, 6102 sayılı TTK'nun 796/1. maddesi gereğince; bir çek, düzenlendiği yerde ödenecekse on gün; düzenlendiği yerden başka bir yerde ödenecekse bir ay içinde muhataba ibraz edilmelidir.

Somut olayda, takip dayanaklarından 31/04/2019 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli çekin üzerinde, muhatap bankaya ibraz edildiği tarihin yazılı olmadığı görülmekle, kambiyo vasfında olmadığından mahkemece anılan çek yönünden hamil tarafından ara cirantaya karşı müracaat hakkının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddi kararının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan bu nedenlerle davacı vekilinin gerekçeye yönelik istinaf isteminin kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nin 353/1.b.2.maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."