Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/1872 K.2024/1428

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım San. Ve Tic. Ltd Şti vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketin eğitim kitapları pazarlayan bir şirket olduğunu, davalı ... isimli şirketin eğitim kitapları yayım ve basım şirketi olduğunu, şirketler arasında "Satış, Dağıtım ve İade Sözleşmesi" imzalandığını, bu sözleşmeye göre davalı ... Ltd. Şti'nin yazılı veya görsel yayınlar ile kitap basım, dağıtım ile müvekkili şirkete tedarik etmeyi üstlendiğini, bu sözleşme kapsamında müvekkili tarafından ...

Bankası 0992636 nolu 30.12.2020 tarihli 25.000,00 TL bedelli ... Kolejleri Ltd. Şti lehtarlı ve ... Bankası 0992637 nolu 30.01.2021 tarihli 25.000,00 TL bedelli ... Kolejleri Ltd. Şti. lehtarlı çeklerin avans çeki olarak verildiğini, ancak davalı ... tarafından mal teslimi yapılmadığı gibi çeklerin factoring ilişkisi içerisinde diğer davalıya verildiğini belirterek müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... Faktoring A.Ş. vekili, davaya konu çeklerin müvekkili şirkete teslim ve tevdi edilmediğini, faktoring işlemine konu edilmemiş olması nedeniyle ve dava konusu çeklere dair müvekkili şirketin davacı şirketten herhangi bir alacak talebi bulunmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir. Diğer davalı cevap vermemiş, sonraki dilekçelerinde davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davacının eğitim kitapları pazarlayan bir şirket olduğu, davalı ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım San. Ve Tic.

Ltd Şti nin yayım ve basım şirketi olduğu, taraflar arasında "Satış, Dağıtım ve İade Sözleşmesi" imzalandığı, bu sözleşmeye göre davalının 2020-2021 öğretim yılı orta, lise ve diğer okul eğitim ve öğretimine ait yazılı veya görsel yayınlar ile kitap basım, dağıtım ile davacı şirkete tedarik etmeyi üstlendiği, ileride gerçekleşecek alım satım işlemlerine mahsuben davalıya avans çeki verildiği, ... Bankasının 0992636 nolu 30/12/2020 tarihli 25.000 TL bedelli ve ...

Bankasının 0992637 nolu 30/01/2021 tarihli 25.000,00 TL bedelli çeklerinin davalı ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım San. Ve Tic. Ltd Şti ne verildiği, davalı ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım San. Ve Tic. Ltd Şti nin tüm ders ve yardımcı ders kitaplarının yayın ve basımını durdurduğu, buna bağlı olarak da dağıtım yapmadığı ve davalı ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım San. Ve Tic.

Ltd Şti nin çeklerin karşılığında herhangi bir mal teslim etmediği, davalılara Eskişehir 7. Noterliğinin 02/11/2020 tarih, 14281yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiği, ihtarnamede dava konusu çeklerin iadesinin istendiği, alınan bilirkişi raporunda bu durumun tespit edildiği, davaya konu çeklerin davalı ... Faktoring A.Ş ye teslim ve tevdi edilmediği, faktoring işlemine konu edilmediği, dava konusu çeklere dair davalı ...

Faktorin A.Ş' nin davacıdan herhangi bir alacak talebinin bulunmadığı belirtilerek davacının davasının ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti yönünden kabulü ile davacının ... Bankasına ait 0992636 nolu 30/12/2020 tarihli 25.000,00 TL bedelli ve ... Bankasına ait 0992637 nolu 30/01/2021 tarihli 25.000,00 TL bedelli çeklerden dolayı davalı ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım San. Ve Tic.

Ltd Şti’ne borçlu olmadığının tespitine, davacının ... Faktoring A.Ş.' ye yönelik davasının pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden davalı ... Kolejleri Bilişim Sistemleri Eğitim Matbaa Basım San. Ve Tic. Ltd Şti vekili tarafından; Taraflar arasındaki sözleşmenin davacı yanca haksız olarak feshedildiğini, müvekkili tarafından dava tarihinden önce muhtelif tarihlerde kargo aracılığıyla mal tesliminin yapıldığını, müvekkilinin sözleşmeden kaynaklanan haklı beklentilerinin zedelendiğini, mahkemece tek taraflı olarak davacı yan ticari defterleri incelenerek düzenlenen bilirkişi raporuna göre hüküm tesis edilmesinin doğru olmadığını, davacı yanın haksız eylemleri ile müvekkilinin sözleşmenin ifasını imkansız hale getirdiğini bildirerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık avans iddiasına konu çekler nedeniyle davacının borçlu bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 72.maddesine göre açılan menfi tespit istemine ilişkindir. ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Davacı yanca dava konusu çeklerin avans olarak satım sözleşmesi kapsamında davalıya verildiği, ancak davalı tarafından mal teslim edilmediği iddia edilmiş, davalı tarafından iş bu dava dosyası kapsamında cevap verilmemiştir. Davacı yanın istinaf dilekçesinde dava konusu çekler nedeniyle mal teslim ettiğini davacının iddialarının doğru olmadığını beyan ettiği anlaşılmıştır.

Davacı ... Ltd Şti ile Davalı ... Kolejleri Matbaa Basım San ve Tic Ltd Şti arasında "Satış, dağıtım ve iade sözleşmesi" adı altında “Bu sözleşmenin konusu, dağıtıcı ile yayınevi arasında sözleşme konusu ürünlerin yayınevinin yayma ve çoğaltma hakkına sahip olduğu süreli ve süreli olmayan yazılı ve görsel yayınlar, kitap, kırtasiye vb. tedarik, iade koşulları, ödeme dağıtım şartları ile tarafların karşılıklı hak ve yükümlülüklerinin belirlenmesidir” denilerek sözleşme imzalandığı, akdedilen sözleşmenin düzenleme tarihinin boş bırakıldığı, sözleşmede tarafların kaşelerinin üzerinde imzalarının bulunduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmede dava konusu çeklerin avans olarak verildiğine dair bir ifadenin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Çek bir ödeme aracı olup, kural olarak mevcut bir borcun tasfiyesi amacıyla verilir. Davacı yanca dava konusu çeklerin avans çeki olduğu iddia edilmiş olup, ispat yükü üzerinde olan davacı tarafından avans çeki iddiası, usulüne uygun delillerle ispat edilemediği gibi dava dilekçesinde de açıkça yemin deliline dayanılmadığı, dava konusu çeklerin davalı ... Faktoring A.Ş.' ye teslim ve tevdi edilmediği, faktoring işlemine konu edilmediği, dava konusu çeklere dair davalı ... Faktoring A.Ş.’ nin davacıdan herhangi bir alacak talebinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan bu nedenlerle davalı ... Ltd. Şti. vekilinin istinaf isteminin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nin 353/1.b.2.maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."