Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/1368 K.2025/1422

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili aleyhine 4 adet çeke dayalı kambiyo takibi başlattığını, dava konusu çeklerle birlikte başka çeklerin müvekkilinin rızası dışında elinden çıktığını, çeklerdeki keşideci imzasının müvekkiline ait olmadığını, takibe konu 12/05/2021 keşide tarihli çekin keşide yerinin Ankara olduğunu, ödeme yerinde ödenecek çekin ibraz süresinin 10 gün olmasına rağmen ibraz süresinden sonra 01/06/2021 tarihinde bankaya ibraz edilmekle kambiyo vasfını kaybettiğini, kambiyo takibi yapılamayacağını belirterek müvekkilinin takip nedeniyle borçlu olmadığının tespitine ve kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki ticari ilişki nedeniyle davacının bir kısım ödeme yaptığını, bakiye bedel için dava konusu çeklerin de içinde bulunduğu çekleri verdiğini, imzaların davacıya ait olduğunu, 12/05/2021 keşide tarihli çekin Tire/İzmir'de ibraz edilmiş olması nedeniyle ibraz süresinin 1 ay olduğunu, süresinde ibraz edildiğini savunarak davanın reddine ve kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, kullanılan yöntem, emsal belge sayısı ve diğer unsurlara göre hükme esas alınan Jandarma Kriminal Labarotuvarından alınan raporda imzaların davacıya ait olduğunun tespit edildiği, farklı çekler için Samsun Mahkemelerinden alınan alınan raporda imzaların kuvvetle muhtemel davacıya ait olduğuna dair rapor nedeniyle yeniden rapor alınması istenmiş ise de çeklerin farklı çek olması nedeniyle talebin yerinde kabul edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; 12/05/2021 keşide tarihli çekin süresinde bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle kambiyo vasfında olmadığını, kambiyo takibi yapılamayacağını, tek rapor alındığını, dava konusu çeklerdeki imzalara benzeyen farklı çekler için Samsun Mahkemelerinden alınan rapor içeriği dikkate alınarak yeniden rapor alınması yönündeki talebin haksız olarak red edildiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, takibe konu çeklerdeki imzanın davacı keşideciye ait olup olmadığı, takibe konu 12/05/2021 keşide tarihli çekin süresinde bankaya ibraz edilip edilmediği, kambiyo vasfında olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara 32.İcra Müdürlüğünün 2021/9793 Esas sayılı takip dosyasının yapılan incelemesine göre, 16/08/2021 tarihinde davalı alacaklı tarafından davacı borçlu aleyhine 4 adet çeke dayalı 201.897,00 TL asıl alacak olmak üzere fer'ileri ile birlikte toplam 230.129,93 TL alacağın tahsili için kambiyo takibi başlatıldığı görülmüştür.

Takibe konu çeklerin ... Şubesine ait olduğu, 12/05/2021 keşide tarihli, 56.239,00 TL bedelli ve 26/05/2021 keşide tarihli, 35.658,00 TL bedelli çekin 01/06/2021 tarihinde bankaya ibraz edildiği, karşılıksız şerhinin bulunduğu, 29/05/2021 keşide tarihli 60.000,00 TL bedelli ve 02/06/2021 keşide tarihli 50.000,00 TL bedelli çeklerin 02/06/2021 tarihinde bankaya ibraz edildiği, karşılıksız şerhinin bulunduğu görülmüştür.

Jandarma Kriminal Laboratuvarlığı tarafından düzenlenen 05/04/2023 tarihli raporda, çeklerin keşide tarihinden öncesine ait belge asılları da incelenmek suretiyle çeklerdeki imzanın davacıya ait olduğu yönünde görüş belirtildiği görülmüştür.

Takibe konu 12/05/2021 keşide tarihli çekte ödeme yeri muhattap bankanın şubesinin bulunduğu Kazımkarabekir (Ankara), keşide yeri Ankara olmakla çekin ibraz süresi TTK 796.maddesi uyarınca 10 gündür. Ancak çekin 01/06/2021 tarihinde ibraz süresinden sonra bankaya ibraz edildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda süresinden sonra bankaya ibraz edilen çek kambiyo vasfını kaybetmiş olup taraflar arasında keşideci-lehtar olarak akdi ilişki bulunduğundan temel ilişki bakımından yazılı delil başlangıncı mahiyetinde olduğu, davalı alacaklının alacağını tanık dahil her türlü delille ispat edebileceği, ispat yükünün davalı üzerinde olduğu dikkate alınarak bu çek yönünden belirtildiği şekilde inceleme ve değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının istinaf itirazlarının kabulüne, kaldırma sebebine göre diğer istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilerek HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."