Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/878 K.2026/244

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı ve davalı ..... Ltd. Şti. vekilleri tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkili ile davalılardan ... ...

Şti. ile 2017 model ... marka ... kabinli traktör, 2017 model ... marka ... olmak üzere iki adet traktör ve ... marka ... serisi ön yükleyici, forklift çatalı, 2 m açılır kapanır kovası, arka ağırlık kovasının toplam 401.000 TL bedelle alımı konusunda 08.08.2017 tarihli protokol ile anlaşmaya varıldığını, yapılan anlaşma gereği, satın alınan traktörlerden ... ... marka ... serisi ön yükleyici, forklift çatalı, 2 m açılır kapanır kovası, arka ağırlık kovasının montajı traktörün müvekkiline teslim edilmeden ... ...

Şti. tarafından yaptırılarak teslim edildiğini, alım satım bedelinin ödendiğini, traktörün tüm periyodik bakım onarım/yetkili servis hizmetleri de ... ... Şti. tarafından sağlandığını, traktör ve ön yükleyicinin çalışmasında problem çıkması, sık sık güçten düşmesi nedeniyle istenilen verimlilikte çalışmadığını, davalılardan ... ...

Şti.'ne ihbar edildiğini, 22.3.2018 tarihinde teknik servis tarafından arızanın giderildiğinin söylenerek aynı gün teslim edildiğini, aynı arızanın tekrarı üzerine 5.4.2018 tarihinde arızanın ihbar edildiğini, traktör/önyükleyicinin yetkili servise çekici ile götürüldüğünü, arızanın giderildiği beyan edilerek ertesi gün teslim edildiğini, aynı arızanın daha sonra yeniden birkaç kez daha tekrarı nedeniyle 21.6.2018, 27.7.2018 ve 01.10.2018 tarihlerinde tekrar müvekkiline ait çiftlikte traktör ve ön yükleyici yetkili servis tarafından kontrol edildiğini, ancak arıza olmadığı beyan edilerek müvekkiline teslim edildiğini,

periyodik bakımları ve servis hizmetleri ... ...

Şti. tarafından yapılan söz konusu ... model traktörün ve ön yükleyicinin 3-4 kez rutin servis bakımı ve 4-5 kez arıza şikayeti üzerine yapılan bakım ve onarım görmesine rağmen halen aynı arızalar devam etmekte olup, traktör ve ön yükleyici istenilen verimlilikte çalışmadığını, arızanın traktörden mi yoksa montajı yapılan ön yükleyiciden mi olduğu bilinmediği gibi arızanın kronik olması nedeniyle davalı satıcı firma tarafından gereken işlemler yapılmadığını, traktör ile ön yükleyicinin istenilen verimlilikte kullanılamadığını, davalılara 24.10.2018 tarihli ihtarname ile arızanın giderilmesi ve misli ile değiştirilmesi ihtar edildiğini,

ihtarnamenin tebliği üzerine 26.10.2018 tarihinde traktör ve ön yükleyicinin yine kontrol edildiğini ve arıza bulunmadığı bildirilerek müvekkiline teslim edildiğini, davalıların arızanın varlığını kabul etmedikleri gibi, gidermek için hiçbir işlem yapmadığını belirterek ayıplı çıkan traktörün ve ön yükleyicinin aynı model ve aynı markası ile bedelsiz olarak ayıpsız yenisi ile değiştirilmesine; değiştirildiğinde, yeni verilecek traktörün tescil masraflarının davalılar tarafından müştereken ve müteselsilen karşılanmasına veya bunun için yapılacak masrafların müvekkile ödenmesine;

ayıplı traktör ve ön yükleyicinin müvekkilin adresinden teslim tutanağı ile aynen iade kapsamında alınmasına, teslim masraflarının davalılar tarafından karşılanmasına, aynen değiştirme talebinin kabul edilmediği veya davalı tarafın aynen değiştirme kararına riayet etmediği takdirde ayıplı traktör ve ön yükleyicinin bedelinden tenzil edilecek şimdilik 300,00 TL'nin davalılardan tahsiline; bu talepleri kabul edilmemesi halinde, sözleşmenin feshi ile; traktör için ödenen bedelin her iki davalıdan, ön yükleyici için ödenen bedelin münhasıran ... ...

Ltd.

Şti'nden müvekkili tarafından ödenen banka kredi masrafları ve giderleri ile birlikte; tespit dosyası giderlerinin, yargılama giderleri kapsamında, davalılara gönderilen ihtarname masrafının, arızalanan traktör ve ön yükleyicinin yetkili servise nakli, serviste arıza tespiti ve onarımı için müvekkilince ödenen bedellere karşılık şimdilik 500,00 TL'nin her iki davalıdan; traktör ve ön yükleyici gerektiği gibi kullanılamadığı süreler şimdilik 200,00 TL'nin her iki davalıdan en yüksek ticari avans faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 18/01/2023 tarihli dilekçe ile davasını ıslah etmiş ve traktörün ayıp nedeniyle yapılacak indirim bedelini20.000,00 TL'ye, ikame araç bedeli talebini 66.645,00 TL'ye ve arıza tespiti ve onarımına ilişkin zarar talebini 6.750,00 TL'ye artırmıştır.

SAVUNMANIN ÖZETİ

I-)Davalı ... Motorlu Araçlar Zir. Mak. Zir. Mah. Gübre Nak. Tic. San. Ltd. Şti. vekili; müvekkili ile muhattap ...…. Şti. arasında 2017 model ... marka ... kabinli traktör, 2017 model ...

Marka ... olmak üzere iki adet traktör ve ... marka ... serisi ön yükleyici, forklift çatalı, 2 m açılır kapanır kovası, arka ağırlık kovasının toplam 401.000,00TL bedelle satımı konusunda 08.08.2017 tarihli protokolle anlaşmaya varıldığını, yapılan anlaşma gereği, satılan ... marka ... traktöre müvekkilinin aracılığı neticesinde ... Tarım Makinaları Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından ...

Marka ... serisi ön yükleyici, forklift çatalı, 2 m açılır kapanır kovası, arka ağırlık kovasının montajı traktör davacıya teslim edilmeden müvekkilince ... Tarım ...

A.Ş.’ye montajı dahil her şeyi yaptırılarak davacıya teslim edildiğini, traktörün bakımları onarımı davacı tarafından getirildiği zaman müvekkili firma tarafından yapıldığını, davacı traktör ve ön yükleyicinin çalışmasında meydana gelen sorunlardan dolayı müvekkiline 22.03.2018 tarihinde ihbar edildiğini, müvekkili firma çalışanları tarafından yapılan incelemede hidrolik kontrol valfinin arızalı olduğu görüldüğünü ve yenisiyle değiştirilerek sorunu çözdüğünü ve çalışır vaziyette davacıya teslim edildiğini, davacı dava dilekçesinde aynı arızanın tekrarı üzerine 05.04.2018 tarihinde müvekkili firmaya bildirdiğini,

davacının isteklerinin müvekkili firma tarafından yerine getirildiğini, gerekli testlerden geçirildikten sonra davacıya çalışır vaziyette teslim edildiğini, kullanımdan kaynaklanan hatalardan sorumlu olmadıklarını bildirerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

II-)Davalı ... Makinaları Limited Şirketi vekili; davacının davaya konu traktörü ticari işlerini görmek amacı ile diğer davalıdan satın aldığını, davacının, müvekkilinin sorumluluğunu gerektiren herhangi bir akdi veya yasal yükümlülüğünün bulunmadığına, pasif husumet yokluğu sebebi ile davanın reddine karar verilmesi gerektiğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARAR ÖZETİ

Mahkemece; davacının misli ile değişim talebinden vazgeçmiş olduğu, traktör kullanılırken meydana gelen arızaların 2017 model ... marka ... traktörün hidrolik pompasından kaynaklandığı, kullanıcı hatası olmadığı, ilk bakışta olağan bir inceleme ve/veya temel fonksiyon testleri ile görülemeyecek ancak normal çalışma koşullarında görülebilecek problemlere haiz olduğu, bu sebeple ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu gerekçeli ve denetime elverişli, teknik tespitler içeren bilirkişi raporu hükme esas alındığı, arızanın ön yükleyiciden değil, ön yükleyiciden bağımsız olduğu,

ayıp sebebiyle satış bedelinden yapılabilecek indirimin 20.000,00TL olduğunun tespit edildiği, ayıbın davalı yana bildirilmesi, arızanın giderilmesine rağmen birçok kez daha aynı arızayı vermesi sebebiyle davacının ayıp oranında satış bedelinden indirim talebi haklı bulunduğu, 20.000,00TL'nin davalı ... Motorlu Araç.... Ltd. Şti.'den tahsiline, ön yükleyicide herhangi bir ayıp tespit edilmediği, yalnızca traktörün satış bedelinden indirim yapıldığı, , üretici firma davalı ...

Makinaları Ltd. Şti.'nin davacının talebinden sorumlu olmadığı gerekçesiyle anılan davalı aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiş, davacının ikame araç bedeli talebine yönelik olarak traktörü ne şekilde kullandığı, ... S.S. ...

Toplu İşyeri Yapı Kooperatifi'nin 30/09/2021 tarihli cevabı yazısı gözetilerek ikame araç bedelinin hesaplanması için bilirkişi heyetinden ek rapor alındığı, alınan ek raporda ilk arızanın meydana geldiği 22/03/2018 tarihinden dava tarihi olan 19/03/2019 tarihine kadar geçen sürenin 363 gün olduğu, traktörün kullanıldığı yerlere göre traktörün günlük ortalama 1,5 saat süre ile kullanılması gerektiği, buna göre traktörün 544,50 saat süre ile kullanımından mahrum kalındığı,

emsal kira bedelinin 100,00TL/saat olduğu buna göre 544,50 x 100,00TL=54.450,00TL ikame araç bedeli talep edilebileceği tespit edilmiş, rapor bu yönüyle gerekçeli ve denetime elverişli bulunarak 54.450,00TL ikame araç bedelinin davalı ... Motorlu Araç,,, Ltd.Ş. 'den tahsili gerektiği, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiş hükme karşı davacı ve davalılardan ... Motorlu Araç…. Ltd .Ş.vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

I-)Davacı vekili; davalıların her ikisi hakkında davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini, söz konusu traktördeki arızadan davalıların sorumlu olduğunu, her iki davalı yönünden müştereken ve müteselsilen tesis edilmesi gerektiğini, hükme esas alınan raporun eksik ve yetersiz olduğunu davanın kısmen kabul kararının hatalı bulunduğunu belirterek ilk derece mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

II-)Davalılardan ... Motorlu Araçlar …. vekili; bilirkişi raporunun teknik ve tespitlerinden uzak tamamen davacı beyanı ve tahminler üzerine kurulu bir şekilde düzenlenmesi herhangi bir mahkeme hükmüne dayanak teşkil edecek şekilde delil teşkil etmesi yasa ve usule aykırı olduğunu bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, arızanın sebebinin satışı yapılan 2017 model ... marka ... traktörden mi yoksa ön yükleyiciden mi kaynaklandığı, ayıplı ise niteliği ve talep edilen alacak kalemlerine ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ayıplı olduğu ileri sürülen davaya konu traktör ve ön yükleyicinin ayıpsız yenisiyle değiştirilmesi, bu talebin kabul görmemesi halinde bedelde indirime gidilmesi, ayrıca ayıplı olmaları nedeniyle kullanılamayan traktör ve ön yükleyiciden kaynaklanan zararlar ile yapılan diğer masrafların tazmini talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından taraf vekillerinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."