Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2023/1351 K.2026/99

Davalı İflas İdaresi Memurları vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352 madde uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle: Müvekkilinin kooperatif yönetim kurulunun 14/07/2002 günlü kararı gereği 2 numaralı dükkânın 18.500 TL bedelle kendisine tahsis edilmek suretiyle şartlı ortak yapıldığını, tutarın 2.500 TL'lik kısmını nakden, 16.000 TL'lik kısmına karşılık 30/08/2002 vadeli senet verildiğini ve verilen bono ile birlikte müvekkili tarafından S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi ortaklık payının devredildiğini, ancak ortak olarak görünmediğini ve kendisine dükkan verilmediğini, ödeme tutarının 50.000 TL olduğunu, müvekkilinin iflas masaşına yaptığı başvurusunun reddedildiğini beyan ederek, söz konusu alacağının masaya kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili özetle: Dava dilekçesinin iflas idare memurlarından usulüne uygun tebliğ edildiği, ancak süresinden sonra cevap dilekçesi sunulduğu görülmüştür.

İlk derece mahkemesince "....Mahkememizce iddia ve savunma, mevcut delil durumu, usul kuralları ile tüm dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde; kooperatif yönetim kurulunun 14/07/2002 tarihli, 63 nolu oturumunda, 20/05/2001 tarihli genel kurul toplantısında verilen yetkiye istinaden, kooperatifin ... parseldeki A-3 Blok, zemin kattaki 2 nolu dükkanın 18.500,00TL bedelle ...'na satılmasına(şartlı üye alınmasına) bedelinin 2.500,00TL'sinin nakden alınmasına, 16.000,00TL'si için 30/08/2002 tarihli senet alınmasına, inşaat bitimine kadar başka para alınmamasına, bitmiş hali ile teslim edilmesine karar verildiği,

bu itibarla davacının kooperatifin dükkan şartlı ortağı olduğu, nitekim 28/06/2009 tarihinde yapılan 2008 yılı olağan genel kurul toplantısının 5. Maddesinde eski yönetimce dükkan satışı yapılarak şartlı ortak alındığının yeni yönetimce kabul edildiği ve buna ilişkin satışın iptali ile dükkan sahiplerine ödedikleri paranın iade edilmesine karar verilerek dükkan sahiplerince dükkan bedellerinin ödendiğinin zımnen kabul edildiği, davacının iddiasının ispatı için kooperatif kayıtlarına açıkça delil olarak dayandığı, ancak davalı kooperatifçe 2007 öncesine ait kayıtların dosyaya ibraz edilemediği,

davalı müflis kooperatife ait 2007 yılı ve öncesine ait ticari defter ve kayıtlarının ibraz edilmemesinin kooperatif aleyhine sonuç doğuracağı, bundan davacı aleyhine sonuç çıkartılamayacağı kabul edilerek davacının iddialarının ispatlandığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Mevcut durumda davacıya verilebilecek bir dükkan bulunmadığından davacının dükkan bedelini(iflas tarihindeki) talep edebileceği değerlendirilmişse de davacı yanın talebinin dükkan bedelinden daha az bir bedel olan 18.500,00TL'nin güncel değeri olduğundan taleple bağlı kalınarak bilirkişi raporunda iflas tarihindeki güncel değeri olarak tespit edilen 52.049,64TL yönünden davanın kabulüne..." karar verilmiştir.

Davalı İflas İdaresi vekili istinaf dilekçesinde özetle: İspat yükünün davacıda olduğunu, ödemeye ilişkin belge ve ortaklığa giriş senedi bulunmadığını, 14.07.2002 tarihli karar belgesini kabul etmediklerini, yönetim kurulunun şartlı ortaklığa kabul yetkisi bulunmadığını, bu yetkinin Genel Kurula ait olup devredilemeyeceğini, iddialar doğru olsa dahi 30.06.2013 tarihli genel kurulun 7.maddesi gereği tüm ortaklar yönünden şartlı ortaklık statüsünün kaldırıldığını, mahkemenin üye kabul etmesi durumunda Kooperatifler Kanunu'nun 35.maddesine göre üyenin iflas halinde iken alacak talebinde bulunamayacağını, ortağın kural olarak iflas masasından alacaklı olamayacağını belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, kooperatif üyeliği iddiasına dayalı alacağın iflas masasına kayıt ve kabulü taleplidir.

Mahkemece yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde; özellikle kooperatif kayıtlarının toplanmaya çalışıldığı, davacının kayıt kabul davasında talep ettiği ve dükkan bedeli olarak ödediği ancak sonrasında kendisine iadesine karar verilip halen iade olunmayan bedelin tahsili için masaya başvurduğuna göre yapılan ödemelerin ispatı için kooperatif kayıtlarına açıkça dayanıldığı,

mahkemece defter ve kayıtların ibraz edilmesi için çalışılmış ise de davalı müflis kooperatife ait 2007 yılı ve öncesine ait ticari defter ve kayıtlarının ibraz edilemediği ve bu durum mahkemece kooperatif aleyhine sonuç doğuracağı kabul edilerek davacının iddialarını ispatladığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de somut olayda ispat yükü davacı taraf üzerinde olup, bahsi geçen dükkanı satın aldığına dair sonrasında ise ödediği bedele ilişkin mahkemeye sunmuş olduğu yönetim kurulu kararının belge aslı sunulamadığı gibi ispata yarar kuvvette kabul edilmesi mümkün olmamıştır.

2009 yılında yapılan olağan genel kurul toplantısında gündemin 5.maddesinde de kayıp olan eski yönetimce yapılan dükkan satışının iptaline, yeniden yönetime fiyat araştırması yapılarak yeniden satılmasına ve dükkan sahiplerine ödedikleri paranın iadesine karar verildiğine göre bu aşamadan sonra davacının iddiasını ispatlaması gerekirken davalı kooperatifin üzerine ispat yükü bırakılarak davanın kabulüne karar verilmesi Dairemizce dosya kapsamına uygun bulunmamış, davalı iflas idaresi vekillerinin istinaf başvurularının kabulüyle, HMK 353/(1)-b.2. madde uyarınca,

İlk derece Mahkemesi kararını kaldırarak davanın reddi yönünden yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.

I- Davalı iflas idare memurları vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile

HMK 353/1.b.2 madde gereğince, Ankara Batı 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/01/2023 tarih, 2021/305 E., 2023/51 K. sayılı KARARINI KALDIRARAK YENİDEN ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE,

"1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 732 TL harcın peşin alınan 913,17 TL'dan mahsubu ile fazla alınan mahsubu ile bakiye 181,17 TL'nın yatırana iadesine,

3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kendisini vekille temsil ettiren davalı yararına hesaplanan takdiren 45.000 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından sarfedilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı tarafından sarfedilen 145 TL yargılama gideri ile 492 TL istinaf başvuru harcı toplamı 637 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Artan gider avanslarının talep halinde yatırana iadesine"

II- Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde yatırana iadesine,

III- HMK 359/4 madde gereğince kararın tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemleri ile 302/5 madde gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,

dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK 362/1.a madde gereğince miktar itibari ile kesin olmak üzere, oybirliğiyle karar verildi. 22/01/2026

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...