Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2024/932 K.2024/1031

Temlik alan davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkilinin müflis davalı şirket iflas masasına alacak kaydı için başvurduğunu, iflas idaresi tarafından 23.06.2023 tarihli karar ile yargılamayı gerektirmesi nedeniyle haksız ve mesnetsiz olarak talebin reddine, istemin 4. sıra kapsamında değerlendirilmesine karar verildiğini, davalı şirketin asaleten ve kefaleten imzaladığı genel kredi sözleşmesi ile krediler kullandığını, borcunu ödememesi üzerine 12.12.2017 tarihinde hesapların kat edildiğini, müvekkilince 278.015,69 TL nakdi, 1.955.129,04 TL gayri nakdi alacağın tahsili için Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2017/22817 E. sayılı ilamsız icra takibine başlandığını,

müvekkilinin iflas tarihi itibariyle müflis şirketten 1.181.130,04 TL nakdi, 1.507.000,00 TL gayrinakdi alacağı bulunduğunu, alacaklarının hesap kat ihtarnamesi ve genel kredi sözleşmesi hükümleri gereğince sabit olduğunu ileri sürerek, nakdi ve gayri nakdi alacakların kaydına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacı tarafın 2 kayıt sayısı ile alacak kaydı başvurusunda bulunduğunu, iflas idaresince alacak başvurusunun 2.688.130,04 TL'lik kısmının reddine karar verildiğini, süresinde açılmayan davanın usulden reddi gerektiğini, somut delillerle alacağını ispat edememiş olan davacının alacak başvurusunun reddedilmesinin İİK'nın 226. maddesindeki iflas idaresinin masanın menfaatlerini gözetme yükümü gereği olduğunu, bir alacağın sıra cetveline kaydı için alacağın varlığının kesin ve birbirini doğrulayan belgelerle, yargılamaya ihtiyaç duyulmayacak şekilde ispatlanması gerektiğini,

bankanın defter ve kayıtlarının tek başına alacağın varlığını ispatlamak için yeterli olmadığını, İflas idaresi kararında, "Yapılan incelemede takibin kesinleşmediği, takip tarihinden sonra 23/07/2019 tarihinde takibe konu 448.129,42 TL tutarında meri teminat mektubunun nakde döndüğü, ödeme emrine itiraz edildiği görülmüştür.

Müflis kayıtlarında böyle bir alacağın bulunmadığı beyanı ve takibin kesinleşmediği, alacaklı tarafından geçen süreçte itirazın iptali davasının açılmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde alacağının varlığının yargılamayı gerektirdiği anlaşılmış olup alacak talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.'' hususunun belirtildiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece Mahkemesince; "Davacı tarafın kayıt-kabul talebi konusunda karar verilebilmesi için, banka kayıtları bankacı bilirkişi tarafından yerinde incelenerek, davacının varsa alacağının tespit edilmesi gerekmektedir. Banka kayıtları bilirkişi marifetiyle incelenmeden davacı tarafın kayıt- kabul talebi ile ilgili olarak karar verilmesine imkan bulunmamaktadır.

Bu bağlamda; Mahkememizin 12/10/2023 tarihli duruşmasında, "Dosyanın bankacı bir bilirkişiye tevdii ve talebi halinde banka kayıtlarında yerinde inceleme ve belge alma yetkisi verilerek, iflas tarihi itibariyle davacının nakdi-gayri nakdi alacak ve fer'ilerinin tespiti hususunda" rapor düzenlemesinin istenmesine karar verilmiş, huzurda bulunan davacı vekiline gider avansı yeterli olmadığından takdir edilen bilirkişi ücretini yatırması için 2 haftalık kesin süre verilmiş, bu süre içerisinde bilirkişi ücreti yatırılmadığı takdirde bilirkişi incelemesi delilinden vazgeçmiş sayılacağı ve mevcut delil durumuna göre karar verileceği hususu ihtar edilmiştir. Ancak verilen kesin süre içerisinde ve bir sonraki duruşma tarihi olan 21/12/2023 tarihine kadar bilirkişi ücreti yatırılmamıştır.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle; Banka kayıtları yerinde incelenerek bilirkişi raporu alınmadan davacının kayıt-kabul talebi konusunda karar verme imkanının bulunmadığı, davacı vekili tarafından ise verilen kesin süre içerisinde ve bir dahaki duruşma gününe kadar iki ayı geçen süre içerisinde bilirkişi ücretinin yatırılmadığı ve bilirkişi incelemesi delilinden vazgeçmiş olduğu anlaşılmakla" gerekçesiyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Temlik alan davacı ... ... ... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili şirketin dava konusu alacağı davacı ... ...

A.Ş.'den, Beyoğlu 48. Noterliğinin ... yevmiye numaralı temlik sözleşmesi ile 28.07.2023 tarihinde temlik aldığını, İlk derece Mahkemesince dosyaya müvekkilinin kaydı yapılarak davetiye çıkarılması gerekirken, 12.10.2023 tarihindeki duruşmada taraf teşkili sağlanmadan davacı bankaya bilirkişi ücreti yatırılması için süre verildiğini ve bir sonraki celseye kadar bilirkişi ücreti yatırılmadığından davanın reddine karar verildiğini, davacı tarafın artık dava ehliyeti kalmadığını, dosyada alacağın ispatı bakımından tüm belgelerin bulunduğunu, buna rağmen dosyanın bilirkişiye gönderilmemesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek,

bu sebeple telafisi mümkün zararlar ortaya çıkabileceğinden İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyada tekrar inceleme yapılaması için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın iflas masasına kaydı istemine ilişkindir.

TBK'nın 183. maddesi, "Kanun, sözleşme veya işin niteliği engel olmadıkça alacaklı, borçlunun rızasını aramaksızın alacağını üçüncü bir kişiye devredebilir.

Borçlu, devir yasağı içermeyen yazılı bir borç tanımasına güvenerek alacağı devralmış olan üçüncü kişiye karşı, alacağın devredilemeyeceğinin kararlaştırılmış bulunduğu savunmasını ileri süremez." hükmünü,

189. maddesi de, "Alacağın devri ile devredenin kişiliğine özgü olanlar dışındaki öncelik hakları ve bağlı haklar da devralana geçer.

Asıl alacakla birlikte işlemiş faizler de devredilmiş sayılır." hükmünü içermektedir.

Dosyaya temlik alan tarafça istinaf aşamasında sunulan TEMLİK BEYANI'na göre, 10.07.2023 tarihinde ... ... A.Ş. tarafından açılan işbu davaya konu alacak, dava tarihinden sonra 28.07.2023 tarihinde adı geçen tarafından ... ... ... A.Ş.'ne TBK'nın 183. maddesine göre devredilmiştir.

Alacağın devrinde, alacakla birlikte alacak hakkının sağladığı talep ve diğer yetkiler, devredenin şahsına bağlı olanlar hariç, öncelik hakları ile bağlı haklar da alacağı devralana intikal eder.

Öte yandan; taraf sıfatı (husumet), maddi hukuka göre belirlenen, bir subjektif hakkı dava etme yetkisini ya da bir subjektif hakkın davalı olarak talep edilebilme yetkisini gösteren bir kavramdır. Sıfat dava şartı olmayıp, itirazdır. Çünkü bir kimsenin hak sahibi veya borçlu olup olmadığı davanın esasına girildikten sonra tespit edilebilir. Bu durumda ise dava esastan ret veya kabul edilir. Sıfat bir itiraz olduğundan, hâkim diğer itirazlar gibi taraf sıfatını da dava dosyasından anlayabildiği sürece kendiliğinden nazara alır. Sıfat, davada taraflardan birinin davaya konu subjektif dava hakkının bulunup bulunmadığı ile ilgili bir husustur. Tarafların sıfatının yargılama sonuna kadar devam etmesi zorunludur. Bu husus mahkemece re'sen gözönünde bulundurulmalıdır.

Buna göre temlik eden ... ... A.Ş.'nin, temlik ettiği alacak ile taraf sıfatının kalmaması nedeniyle, vekiline bilirkişi giderlerini yatırmak üzere kesin süre verilmesinin sonuç doğurmayacağının kabulü gerekir.

Diğer yandan, taraflar arasındaki temlik sözleşmesine göre, dava konusu alacağın temlik edildiğini resmi veya özel, gerçek veya tüzel kişilere, bu arada alacak ile ilgili yargılamayı yürüten mahkemeye bildirme yetkisi temlik alan ... ... ... A.Ş.'ne ait iken temlik tarihinden istinaf aşamasına kadar temlik alanca bu şekilde bir bildirim yapılmamıştır.

Bu durumun HMK'nın "Dürüstlük kuralına aykırılık sebebiyle yargılama giderlerinden sorumluluk" başlıklı 327/(1). maddesindeki, "Gereksiz yere davanın uzamasına veya gider yapılmasına sebebiyet vermiş olan taraf, davada lehine karar verilmiş olsa bile, karar ve ilam harcı dışında kalan yargılama giderlerinin tamamını veya bir kısmını ödemeye mahkûm edilebilir." hükmü doğrultusunda, İlk derece Mahkemesince yeni kurulacak hükümde değerlendirilmesi gerekecektir.

Bu durumda Dairemizce, davacı temlik alan vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi uyarınca, esası incelemeden İlk derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, artık taraf sıfatı bulunan temlik alanın katılımıyla yargılamaya devam edilmesi, taraf delilleri toplanıp değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 10/07/2024

e-imza e-imza e-imza e-imza