Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi E.2022/2490 K.2024/664

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonucunda mahkemece maddi tazminat talepli davanın kabulüne, manevi tazminat talepli davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, haksız haciz ve muhafaza nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın maddi tazminat talepli davanın kabulüne, manevi tazminat talepli davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının hukuka, usul ve yasaya aykırı olduğunu, yasal hakkın kullanılarak yapılan haciz ve muhafaza işleminin haksız fiil olarak değerlendirilemeyeceğini, müvekkil şirketin kusurunun bulunmadığını, davacı lehine 4.000TL manevi tazminat hükmetmesinin açıkça hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, haksız haciz nedeniyle manevi tazminata hükmedilmesi için müvekkilin kötü niyetinin ve ağır kusurunun varlığı ile buna bağlı olarak zararının oluşması şartlarının tümünün birlikte gerçekleşmesinin gerekli olduğunu,

davacı şirketin haciz işlemi sırasında haciz mahallinde olmadığı gibi haciz işleminin yapıldığı esnada davacı tarafın hiçbir şekilde forkliftle ilgili istihkak iddiasında bulunmadığını, davacı lehine tamir ve bakım için yapılan masraflara ilişkin 9.178,04TL tazminat hükmedilmesinin usul ve yasalara aykırı olduğunu, bilirkişi tarafından davacının bakım ve tamire ilişkin yaptığı ödemelerin müvekkilin haciz işleminden kaynaklanıp kaynaklanmadığının araştırılmadığını, eksik inceleme ile hüküm kurulduğundan kararın bozulması gerektiğini ileri sürülmüştür.

Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Dosya kapsamından, davacı şirketi ile dava dışı şirket arasında 11/08/2020 tarihli iş makinesi kiralama sözleşmesi imzalandığı, mezkur sözleşme kapsamında davacıya ait ... marka ... model forkliftin dava dışı şirkete kiraya verildiği, daha sonra 15/10/2020 tarihinde kira sözleşmesine konu forkliftin, davalı şirket tarafından (dava dışı şirkete ait olduğu kabul edilerek) haksız bir şekilde haczedildiği ve 8 ay süre ile muhafaza altında tutulması nedeniyle uğranılan maddi ve manevi tazminat talebi amacıyla eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda özetle; davacı ... Mobilya Gıd. Teks. Oto Turz. Ltd. Şti.'nin ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde, dava konusu ... marka ... model forkliftin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, 08.10.2020 tarihli icra takibinden sonra (15.10.2020 tarihinde haczedilmesinden sonra) kira alacağı veya başka bir gelirinin olmadığı ve dava konusu forliftin icra takibi nedeniyle haczedilmesinden sonra davacının söz konusu araçla ilgili kira ücreti tahsil etmediği, dava dışı ... İş Mak. Ltd. Şti. tarafından davacı ... Mobilya Gıda Tek. Oto Turz. Ltd. Şti.'ne dava konusu aracın bakım ve tamirine ilişkin 17.06.2021 tarihli 5.478,74 TL tutarlı ve

05.07.2021 tarihli 3.699,30 TL tutarlı (toplam 9.178,04 TL tutarındaki) 2 adet fatura bedelinin piyasa rayiçlerine uygun olduğu, dava konusu ... marka ... model forkliftin 15.10.2020 - 14.06.2021 tarihleri arasındaki aylık ortalama kira bedelinin KDV dahil 3.000,00 TL olarak tespit edildiği, 15.10.2020 - 14.06.2021 tarihleri arasında geçen yaklaşık 8 aylık süre için davacının talep

edebileceği toplam kira bedelinin KDV dahil (8 Ay x 3.000,00 TL) - 24.000,00 TL olduğu mütalaa edilmiştir.

Yargıtay 4 Hukuk Dairesi'nin 06/12/2018 gün, 2016/10666 Esas, 2018/7714 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere ''... Haciz işleminin borçlu olmadığını bildiği kişi veya borçluya ait olmadığını bildiği eşyaya yönelik yapılması durumunda haksız haciz söz konusu olur...'' .

Haciz haksız ve bundan maddi zarar doğmuşsa, alacaklı kusurlu olmasa dahi, zarar görene maddi tazminat ödemekle yükümlüdür. Buna karşılık, haksız haciz kararı olan alacaklının, kusursuz sorumluluğu sadece maddi tazminat bakımından geçerli olup, manevi tazminat yönünden TBK’nın 49'ncu maddesindeki koşulların oluşması gerekir. Bu maddeye dayalı sorumluluk ise, kusura dayalıdır. Bu itibarla, alacaklının kötüniyetli veya iyiniyetli olup olmadığı da sonuca etkili olup, ağır olmasa da kusurlu olması da gerekmektedir. (Bkz. Prof. B. Kuru, İcra ve İflas Hukuku, Ankara, 1993, Cilt 3, Sh.2583 v.d). Başka bir deyişle haksız haciz sebebiyle tazminat davasında manevi tazminata hükmedebilmek için davalı alacaklının icra takibinde kötü niyetli veya ağır kusurlu olması da gerekir.

Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde; dava konusu forkliftin, üzerinde plakasının bulunduğu ve ticaret odası siciline kayıtlı olduğu gibi, aracın davacı Şirkete ait olduğunun İstanbul 25. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/1307 Esas 2021/656 Karar sayılı istihkak davası ile tespit edildiği, aracın haczedildiği 15.10.2020 tarihinden 14.06.2021 tarihine kadar yaklaşık 8 ay yediemin deposunda kaldığı gözetildiğinde, ilk derece mahkemesince taleple bağlı kalınarak davacı şirketin kiradan yoksun kalınan kâr kaybı olarak 23.600TL ve tamir ve bakım için yapılan 9.178,04 TL masraf olmak üzere toplam 32.778,04 TL maddi zarara hükmedilmesi yerinde olup, davalının bu yöne ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

Manevi tazminata hükmedilebilmesi için davalının kusurunun bulunmasının gerekli olduğu gözetildiğinde ise; davalının, haciz ve muhafaza işleminde davacının itirazına rağmen ısrarlı olduğu, ısrarını da sürdürüp haciz ve muhafaza işlemini yaptırdığına göre somut olayda davalının kusurunun bulunduğu anlaşılmıştır. Haksız haciz nedeniyle davacı şirketin kişilik haklarının saldırıya uğradığı ve davacı lehine manevi tazminat talebi yönünden TBK. 56. Maddesindeki öngörülen şartların olayda gerçekleştiği hususlar dikkate alındığında mahkemece takdir edilen 4.000 TL manevi tazminatın dosya kapsamına ve hakkaniyete uygun olduğu kanaati ile manevi tazminat talepli davanın kısmen kabulüne dair karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesi kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğundan Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b-1. maddesi gereğince duruşma yapılmaksızın davalının istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/03/2024

Başkan e-imza Üye e-imza Üye e-imza Katip e-imza